Μέντορας του metoo ή των ΜΑΤ παντού;

Γιάννης Ελαφρός

Πρόσφατα ο υφυπουργός Πολιτισμού Νικόλας Γιατρομανωλάκης, με τον οποίο σμιλεύτηκε το «δικαιωματικό» προφίλ της κυβέρνησης Μητσοτάκη, ζήτησε συνάντηση με τον Σύλλογο Σπουδαστών/στριών Σχολής Δραματικής Τέχνης του Εθνικού Θεάτρου. Η απάντηση που έλαβε είναι ενδεικτική τάσεων που διαμορφώνονται. «Δεν θέλουμε “με τέχνη υποκριτική” να προσποιηθούμε ότι όλα βαίνουν καλώς και ότι μπορούμε να προσέλθουμε “ψύχραιμα” και “πολιτισμένα” σε έναν διάλογο που θίγει την ανθρωπιά μας, απέναντι σε ένα υπουργείο και μία κυβέρνηση που όχι μόνο αχρηστεύει τις σπουδές μας, αλλά στέλνει στα αποδυτήρια σύσσωμο τον καλλιτεχνικό κλάδο». Στην απάντησή τους οι σπουδαστές/στριες
μιλούν για μια κυβέρνηση που ιδρύει Πανεπιστημιακή Αστυνομία και ξυλοκοπεί φοιτητές, που αφήνει φυλακισμένους απεργούς πείνας να πεθάνουν, που προσπαθεί να περισώσει την εικόνα της, αποποιούμενη οποιαδήποτε σχέση με τον Δημήτρη Λιγνάδη, τον οποίο αυτή επέλεξε και διόρισε και ζητούν παραίτηση της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Πολιτισμού.

Η οργή στον κόσμο της δουλειάς και ιδιαίτερα στη νεολαία αναπτύσσεται, ενώ η πανδημία –έναν χρόνο μετά το πρώτο καταγεγραμμένο κρούσμα στην Ελλάδα– δεν λειτουργεί πια ως παράγοντας σιωπής και συναίνεσης, αλλά διαμαρτυρίας για την εγκληματική διαχείρισή της από την κυβέρνηση. Οι συγκλονιστικές αποκαλύψεις για τον Δ. Λιγνάδη και η σοκαριστική εισβολή της αστυνομίας στο ΑΠΘ οξύνουν τις αντιδράσεις.
Την ίδια ώρα, η ΝΔ επιμένει σε μια γραμμή επιθετικής προώθησης των αντιδραστικών αναδιαρθρώσεων, με βασικό όπλο –πέρα από τα στρατευμένα ΜΜΕ– την ωμή αστυνομική καταστολή. «Παρά την πανδημία, το νομοθετικό μας έργο προχωρά ανεμπόδιστα. Στη Βουλή συζητούνται 4 νομοσχέδια, έχουμε άλλα 7 έτοιμα προς κατάθεση, 7 στη διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης», είπε ο πρωθυπουργός στο υπουργικό συμβούλιο την Τετάρτη. Με το μπαράζ αντιλαϊκών νεοφιλελεύθερων τομών, το κράτος «του νόμου και του αστυνόμου» και την επιχείρηση εξόντωσης του απεργού πείνας και δίψας Δημήτρη Κουφοντίνα –παραβιάζοντας και τους δικούς τους νόμους– ο Κ. Μητσοτάκης αναδεικνύεται σε Θάτσερ των Βαλκανίων, που δεν διστάζει να διαμορφώνει όρους ακόμα και για νεκρό απεργό πείνας στην Ελλάδα, μια πράξη βαρβαρότητας χωρίς επιστροφή.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε την Πέμπτη στη βουλή ως μέντορας του metoo στην Ελλάδα, καθώς τα θύματα δήθεν αισθάνθηκαν άνετα με τη δική του διακυβέρνηση για να μιλήσουν! Πλήρης αντιστροφή της πραγματικότητας, καθώς ήταν τα κακοποιημένα άτομα που βρήκαν το θάρρος να μιλήσουν και να ανατρέψουν την επιχείρηση συγκάλυψης που στήθηκε γύρω από τον Δ. Λιγνάδη, υποχρεώνοντάς τον σε παραίτηση. Βεβαίως ο κ. Μητσοτάκης μιλά για ένα αταξικό και ενσωματώσιμο metoo: «Τα φαινόμενα παρενόχλησης και βίας εναντίον των πιο αδύναμων ξεπερνούν σύνορα, τάξεις, θρησκείες, επαγγέλματα. Συνεπώς, η αντιμετώπισή τους προϋποθέτει τη συστράτευση πολιτείας και πολιτών», λέει προκλητικά ο αρχηγός της ΝΔ, ενός κόμματος που ξεχειλίζει από αντιδραστικές, σεξιστικές και ομοφοβικές λογικές. Το ζητούμενο, πάντως, σε όλα τα πεδία είναι η επιβολή συναίνεσης, με το κλομπ να πέφτει στα κεφάλια όσων δεν εντάσσονται στην «εθνική ομπρέλα».

Η κυβερνητική παρέμβαση την Πέμπτη στη βουλή αφορούσε σχεδόν αποκλειστικά τον έλεγχο της οργής που κατακλύζει την κοινωνία και το διαδίκτυο, στο όνομα της αντιμετώπισης των «υπερβολών» και των «τρολ», τα οποία η κυβέρνηση, τα αστικά κόμματα, οι επιχειρηματικοί όμιλοι και οι φασίστες ταΐζουν καθημερινά. Μια επιχείρηση «πολιτικά ορθού» στον λόγο, σαν να μπορούν οι φράσεις να φτιασιδώσουν την αθλιότητα. Λεκτικό αποσμητικό στον κοινωνικό βούρκο θέλει ο Κ. Μητσοτάκης, με τον Α. Τσίπρα να μπαίνει πρόθυμα σε αυτό το παιχνίδι –διαγκωνιζόμενοι μεταξύ τους στο έδαφος της ίδιας πολιτικής– για το ποιος έχει εξαπολύσει τα πιο φαρμακερά και χυδαία «τρολάκια»!

Πόσο μακριά είναι κυβέρνηση και αστική αντιπολίτευση από τα καθημερινά βάσανα του κόσμου της δουλειάς και ιδιαίτερα των γυναικών και των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων. Δεν είναι καθόλου τυχαίο πως οι καταγγελίες που βγαίνουν στο φως από τον χώρο του θεάματος και του αθλητισμού φέρνουν στο φως ένα καθεστώς εργασιακής ανασφάλειας και βαθιάς εκμετάλλευσης, όπου οι έχοντες σχέσεις εξουσίας δρουν ανεξέλεγκτα, διαμορφώνοντας το πεδίο για τις πιο σεξιστικές και κακοποιητικές συμπεριφορές και πρακτικές. Δεν χρειάζεται και πολύ φαντασία για να καταλάβουμε τι γίνεται σε πιο αθέατα τμήματα της εργατικής τάξης, σε μαγαζιά, γραφεία και εργοστάσια, μέσα στα σπίτια, όπου δυστυχώς η δυσκολία της καταγγελίας είναι ακόμα μεγαλύτερη.

«Αν μέτρο του πολιτισμού κάθε κοινωνίας είναι και η θέση των γυναικών, τότε η πραγματικότητα της μεγαλύτερης –ουσιαστικά διπλής– εργασιακής εκμετάλλευσης και κοινωνικής καταπίεσής τους, η αποκρουστική εικόνα του αχαλίνωτου σεξισμού και της ασέβειας προς την αξιοπρέπεια, είναι αδιάψευστοι μάρτυρες της βαρβαρότητας της σύγχρονης καπιταλιστικής κοινωνίας», τονίζει σε ανακοίνωσή του το ΝΑΡ για την Κομμουνιστική Απελευθέρωση, υπογραμμίζοντας τις συγκλονιστικές καταγγελίες για «σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών, και ειδικότερα προσφυγόπουλων». Το ΝΑΡ σημειώνει πως όλα αυτά αναδεικνύουν «με εκκωφαντικό τρόπο την ανισότητα σε βάρος των γυναικών και των ΛΟΑΚΤΙΑ+, τα φαινόμενα έμφυλης βίας και την ύπαρξη πατριαρχικών σχέσεων, αντιλήψεων και πρακτικών, τόσο στην εργασία όσο και στην κοινωνία γενικά».

Λεκτικό αποσμητικό στον βούρκο της καπιταλιστικής βαρβαρότητας θέλει ο Κ. Μητσοτάκης

Όλα αυτά υπογραμμίζουν την ένταση και το βάθος της απάντησης που πρέπει να δοθεί, τον αντικαπιταλιστικό απελευθερωτικό χαρακτήρα της. Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης περιόδου είναι η ενοποίηση όλων των ρευμάτων αντίστασης των εργαζομένων και της νεολαίας σε ένα συνολικό ταξικό και πολιτικό αγώνα για την ανατροπή της κυβερνητικής πολιτικής και του συστήματος που σαπίζει και βρομίζει πια όλη την κοινωνική ζωή. Οι κινητοποιήσεις που έρχονται, με επόμενο μεγάλο σταθμό την 8η Μάρτη, μπορούν να διαμορφώσουν μια δυναμική που δεν θα μπορεί να συγκρατηθεί ούτε με σφραγισμένα χείλη ούτε με υποκριτικές μάσκες κυβέρνησης και αστικής αντιπολίτευσης.