Έκανα αυτό που δεν ήθελα να κάνω, δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην αρχή του διαγγέλματος του Σαββάτου, εννοώντας την επιβολή νέων περιορισμών, απαγορεύσεων και λουκέτων. Ανακοίνωσε ότι η χώρα χωρίζεται πλέον σε δύο ζώνες, η μία Επιτήρησης και η άλλη Αυξημένου Κινδύνου. Στην πρώτη περιλαμβάνονται οι μέχρι σήμερα πράσινες και κίτρινες περιοχές και στη δεύτερη οι πορτοκαλί και κόκκινες περιοχές
Στην πρώτη ζώνη επιτήρησης επιβάλλεται παντού η χρήση μάσκας και περιορίζεται η κυκλοφορία από 12 μμ ως 5 πμ, το 50% εργάζεται με τηλεργασία σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα και πλήρης τηλεκπαιδευση στα πανεπιστήμια.
Στη δεύτερη ζώνη, πλέον των παραπάνω μέτρων, επιβάλεται αναστολή λειτουργίας των χώρων εστίασης εκτός των take away και delivery. Αλλά δεν απαγορεύεται η μετακίνηση εκτός νομών ούτε κλείνουν ξενοδοχεία και κομμωτήρια.
Τη μέρα του διαγγέλματος ο αριθμός των κρουσμάτων έσπασε το φράγμα των 2.000 για πρώτη φορά από την έναρξη της πανδημίας. Ο πρωθυπουργός παρά τα σοκαριστικά νούμερα ισχυρίστηκε ότι τα μέτρα παίρνονται προληπτικά την ώρα που ο υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας ανακοίνωσε την αναστολή ή «περιορισμό» των προγραμματισμένων χειρουργικών επεμβάσεων μέχρι 80% με μοναδική εξαίρεση τα ογκολογικά και επείγοντα περιστατικά.
Αν και δεν υπερέβαλε ως προς τη δραματικότητα της κατάστασης, από την ομιλία του απουσίαζαν όλα εκείνα που ανησυχούν βαθιά τον λαό, όπως: μέτρα για τις δημόσιες συγκοινωνίες, τα σχολεία, προσλήψεις ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού, ενδυνάμωση των ΜΕΘ, κλειστές δομές (φυλακές, camps προσφύγων, στρατός κ.ά.), συστηματική ιχνηλάτηση, ενώ διόλου τυχαία αποσιώπησε το φλέγον ζήτημα της μετάληψης στους ναούς και των δίχως μάσκα ιερέων. Χρησιμοποίησε πολλές φορές τη λέξη ΤΩΡΑ για να δείξει την επιτακτικότητα της κατάστασης, αλλά και πάλι μετέθεσε όλες τις ευθύνες στο λαό και στους “λίγους ανεύθυνους” και δεν είπε τι μέτρα θα πάρει ΤΩΡΑ η κυβέρνηση για να βοηθήσει π.χ το υγειονομικό προσωπικό που κινδυνεύει να τεθεί νοκ άουτ εξαιτίας της έλλειψης μέτρων προστασίας και υποστελέχωσης ή να πάρει μέτρα προστασίας για εργασιακούς χώρους που είναι δύσκολο να εφαρμοστεί η τηλεργασία και γίνονται εστίες υπερμετάδοσης. Καμία αυτοκριτική για τις τεράστιες ευθύνες της κυβέρνησης για την εκθετική αύξηση των κρουσμάτων και το άνοιγμα των συνόρων χωρίς κανέναν έλεγχο απλά ένα γενικόλογο «δεν μπορέσαμε να τιθασεύσουμε τον εφησυχασμό από τη συλλογική επιτυχία της πρώτης φάσης» που αναφέρεται και πάλι κυρίως στις ευθύνες του λαού.
Αντί να κλείσουν οι εκκλησίες η κυβέρνηση επιτρέπει 9 άτομα εντός των ναών για το κόκκινο επίπεδο συναγερμού αλλά επιτρέπει την ατομική προσευχή μετά το τέλος της λειτουργίας. Στο παρελθόν αυτά τα μέτρα δεν τηρήθηκαν σχεδόν σε καμία εκκλησία.
Ο Κ. Μητσοτάκης τόνισε το ρόλο των «ειδικών» και καταδίκασε όποιον τους αμφισβητεί, εννοώντας τη διορισμένη Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων και ειδικότερα τον Σ. Τσιόδρα και θέτοντάς τη στο απυρόβλητο: Να αφήσουμε τους επιστήμονες έξω από κάθε αντιπαράθεση, ζήτησε χαρακτηριστικά: «Αν αρχίσουμε τους κατηγορούμε ότι παίζουν πολιτικά παιχνίδια τότε πριονίζουμε το κλαδί που καθόμαστε».
Άλλο όμως ειδικοί που δικαιολογούν τους κυβερνητικούς χειρισμούς και άλλο ανεξάρτητη επιστήμη. Όταν ο Σωτήρης Τσιόδρας δηλώνει πως «είναι αδύνατο αυτή τη στιγμή να επενδύσουμε σε περισσότερη και μεγαλύτερη άνεση στα μέσα μεταφοράς» και ο Χαρδαλιάς δηλώνει ξεδιάντροπα ότι «η Εκκλησία (που δεν τηρεί τα μέτρα προστασίας) βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της εθνικής προσπάθειας» τότε φορούν τη στολή του υπουργού προπαγάνδας και όχι του επιστήμονα.
Με άλλα λόγια, αυτά που «δεν» έθιξε, δεν είπε ο Κ. Μητσοτάκης έχουν εξίσου βαρύνουσα σημασία με αυτά που είπε.
Ασπιρίνες τα μέτρα Σταϊκούρα, τσουνάμι αναστολών συμβάσεων
Μετά το διάγγελμα του Κυριάκου Μητσοτάκη για τα νέα υγειονομικά μέτρα για τον κορονοϊό, ακολούθησε η ανακοίνωση από τον υπουργό Οικονομικών Χρήστο Σταϊκούρα των μέτρων στήριξης των επιχειρήσεων και εργαζομένων που πλήττονται άμεσα από αυτά. Και πάλι μεγάλο θύμα των μέτρων θα είναι χιλιάδες εργαζόμενοι σε κλάδους όπως εστίαση, πολιτισμός, ψυχαγωγία και άθληση, καθώς θα υπάρξει νέος γύρος αναστολών συμβάσεων εργασίας. Αλλά και χιλιάδες μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που θα αναγκαστούν να κατεβάσουν ρολά.
Ο Χρ. Σταϊκούρας, σε συνέχεια των κυβερνητικών ανακοινώσεων για τον νέο Χάρτη Υγειονομικής Ασφάλειας και Προστασίας, ανακοίνωσε τα ακόλουθα μέτρα:
1ον. Οι εργαζόμενοι επιχειρήσεων-εργοδοτών, ανά την επικράτεια, που πλήττονται σύμφωνα με τη διευρυμένη λίστα ΚΑΔ Απριλίου, δύνανται να τεθούν σε προσωρινή αναστολή σύμβασης εργασίας.
Συνεπώς είναι δικαιούχοι αποζημίωσης ειδικού σκοπού, αναλογικά με το διάστημα που τίθενται σε αναστολή, υπολογιζόμενης επί ποσού 534 ευρώ μηνιαίως.
Για το ανωτέρω χρονικό διάστημα καλύπτονται από τον Κρατικό Προϋπολογισμό αναλογικά και οι πλήρεις ασφαλιστικές εισφορές, υπολογιζόμενες επί του ονομαστικού μισθού.
Για τις επιχειρήσεις που κλείνουν με εντολή δημόσιας αρχής, αναστέλλεται υποχρεωτικά η σύμβαση εργασίας των εργαζομένων.
Για όσο διάστημα ισχύει η αναστολή, οι απολύσεις είναι άκυρες.
Οι επιχειρήσεις, για ισόχρονο διάστημα μετά την άρση της αναστολής, υποχρεούνται να διατηρήσουν τον ίδιο αριθμό εργαζομένων.
2ον. Για τις επιχειρήσεις που αναστέλλεται η λειτουργία τους με εντολή δημόσιας αρχής, παρέχεται δυνατότητα αναστολής καταβολής του ΦΠΑ πληρωτέου τον μήνα Νοέμβριο, μέχρι τις 30 Απριλίου 2021.
Η εν λόγω οφειλή θα αποπληρωθεί σε 12 δόσεις με μηδενικό επιτόκιο ή 24 δόσεις με επιτόκιο 2,5%, από τον Μάιο του 2021 και έπειτα.
3ον. Για τις επιχειρήσεις που αναστέλλεται η λειτουργία τους με εντολή δημόσιας αρχής, δίνεται η δυνατότητα αναστολής πληρωμής των δόσεων ρυθμισμένων φορολογικών και ασφαλιστικών οφειλών, πληρωτέων τον μήνα Νοέμβριο.
Η αποπληρωμή τους μετατίθεται σε αντίστοιχες δόσεις, στο τέλος τις ισχύουσας ρύθμισης.
4ον. Για τους εργαζόμενους που η σύμβαση εργασίας τους τίθεται σε αναστολή ανά την επικράτεια, δίνεται η δυνατότητα αναστολής πληρωμής των δόσεων ρυθμισμένων φορολογικών οφειλών που είναι πληρωτέες τον μήνα Νοέμβριο, και η αποπληρωμή τους μετατίθεται σε αντίστοιχες δόσεις, στο τέλος τις ισχύουσας ρύθμισης.
5ον. Συνεχίζεται η αναστολή πληρωμής δόσεων τραπεζικών δανείων, με βάση τη διευρυμένη λίστα ΚΑΔ Απριλίου, σε συνεννόηση με την Ελληνική Ένωση Τραπεζών, έως το τέλος του έτους.
6ον. Επεκτείνονται όλα τα επιδόματα ανεργίας που έληξαν και λήγουν τους μήνες Σεπτέμβριο, Οκτώβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο, κατά δύο μήνες.
7ον. Επεκτείνεται η υποχρεωτική τηλεργασία ανά την επικράτεια σε τουλάχιστον 50% του προσωπικού, σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, με εξαίρεση τις δραστηριότητες στις οποίες υπάρχει αντικειμενική αδυναμία τηλεργασίας.
Επεκτείνεται το μέτρο της υποχρεωτικής εφαρμογής ευελιξίας προσέλευσης και αποχώρησης των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα στην εργασία τους, με αντίστοιχη προσαρμογή του ωραρίου τους για τις περιοχές αυξημένου κινδύνου.
8ον. Οι επιχειρήσεις που έχουν έδρα σε Περιφερειακή Ενότητα που εντάσσεται στο επίπεδο «Αυξημένου Κινδύνου» για τουλάχιστον 14 ημέρες εντός του μηνός και πλήττονται σημαντικά σύμφωνα με τη διευρυμένη λίστα ΚΑΔ Απριλίου, δικαιούνται υποχρεωτική μείωση ενοικίου κατά 40% στα επαγγελματικά τους ακίνητα.
Το ίδιο ισχύει και για την κύρια κατοικία των εργαζομένων που τίθενται σε αναστολή σύμβασης εργασίας, αλλά και για τη φοιτητική κατοικία των τέκνων τους, ανά την επικράτεια.
Για τις επιχειρήσεις που εντάσσονται στο επίπεδο «Επιτήρησης», ισχύει η προαιρετική μείωση ενοικίου, σύμφωνα με τη διευρυμένη λίστα ΚΑΔ.
Για τους ιδιοκτήτες που εκμισθώνουν ακίνητα στις επιχειρήσεις αυτές και τους ανωτέρω εργαζόμενους, συμψηφίζεται το 1/3 της ζημίας τους με τις φορολογικές τους υποχρεώσεις.
9ον. Χορηγείται Επιστρεπτέα Προκαταβολή 4 και Επιστρεπτέα Προκαταβολή 5.
Η Επιστρεπτέα Προκαταβολή 4 θα χορηγηθεί, ενισχυμένη, τον μήνα Νοέμβριο, με βάση την πτώση τζίρου Σεπτεμβρίου – Οκτωβρίου.
Επιπλέον, θα χορηγηθεί 5η Επιστρεπτέα Προκαταβολή τον μήνα Δεκέμβριο, με βάση την πτώση τζίρου και του Νοεμβρίου.
Και στις 2 καινούργιες Επιστρεπτέες Προκαταβολές, το 50% της κάθε ενίσχυσης δεν επιστρέφεται.
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν πλέον όλες οι ατομικές επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως εάν απασχολούν εργαζομένους ή έχουν ταμειακή μηχανή, υπό την προϋπόθεση ότι παρουσιάζουν μείωση τζίρου 20% και έχουν ελάχιστο τζίρο αναφοράς 300 ευρώ.
Ειδικά οι επιχειρήσεις που έχουν κλείσει ή κλείνουν με κρατική εντολή τον Οκτώβριο και μέχρι τις 10 Νοεμβρίου, δικαιούνται να συμμετάσχουν στην Επιστρεπτέα Προκαταβολή 4, ανεξαρτήτως πτώσης τζίρου τους, εφόσον έχουν ελάχιστο τζίρο αναφοράς 300 ευρώ.
Επίσης, αποκτούν πλέον δικαίωμα συμμετοχής και οι νέες επιχειρήσεις.
Οι ατομικές επιχειρήσεις χωρίς εργαζόμενους θα λάβουν σταθερό ποσό 1.000 ευρώ στην Επιστρεπτέα Προκαταβολή 4 και έως 1.000 ευρώ στην Επιστρεπτέα Προκαταβολή 5, λαμβάνοντας υπόψη τον μαθηματικό τύπο.
Για τις υπόλοιπες επιχειρήσεις, ισχύει ο μαθηματικός τύπος, με κατώτατο όριο τα 1.000 ευρώ.
Ειδικά για τις επιχειρήσεις που έχει ανασταλεί ή θα ανασταλεί η λειτουργία τους με κρατική εντολή τον Οκτώβριο και μέχρι τις 10 Νοεμβρίου, θα λάβουν, στην Επιστρεπτέα Προκαταβολή 4, οι μεν ατομικές επιχειρήσεις χωρίς εργαζόμενους σταθερό ποσό 2.000 ευρώ ανεξαρτήτως μαθηματικού τύπου, για τις δε υπόλοιπες επιχειρήσεις ισχύει ο μαθηματικός τύπος, με κατώτατο όριο τα 2.000 ευρώ.
Με τα σημερινά δεδομένα, το επιπρόσθετο κόστος των νέων μέτρων ανέρχεται στα 1,5 δισ. ευρώ για τον μήνα Νοέμβριο και στα 2,3 δισ. ευρώ έως το τέλος του έτους.
