Γεράσιμος Λιβιτσάνος
▸ Σενάρια εξυφαίνονται στο κυβερνητικό στρατόπεδο, τα αστικά κόμματα και τους «επιχειρηματικούς κύκλους» Σε καθεστώς αναζήτησης κεντρικών και εναλλακτικών σεναρίων για τον τρόπο που θα διαχειριστεί την επερχόμενη ύφεση βρίσκεται το πολιτικό προσωπικό όσο και η εγχώρια αστική τάξη. Οι προβληματισμοί διαφαίνονται με έντονο τρόπο, τόσο στις σκέψεις που γίνονται στα κομματικά επιτελεία όσο και στην αρθρογραφία των μέσων μαζικής ενημέρωσης.
Ιδίως αυτών που ελέγχονται απευθείας από την επιχειρηματική «ελίτ». Εκεί, ήδη έχουν αρχίσει να καταγράφονται οι απόψεις που λένε ότι η μόνη ρεαλιστική λύση είναι μια νέα δανειακή σύμβαση προκειμένου να «ξεκινήσει» ξανά η οικονομία, περιγράφοντας ευθέως ένα νέο μνημόνιο. Επίσης γίνεται λόγος για την ανάγκη τεχνοκρατικών λύσεων, στα πρότυπα της επιτροπής που έχει δημιουργηθεί για την αντιμετώπιση της πανδημίας. Το τελευταίο αυτό σενάριο διαφαίνεται ως το κυρίαρχο στον κυβερνητικό σχεδιασμό, χωρίς να λείπουν και αυτά που σχετίζονται με πρόωρες εκλογές, ανασχηματισμό διεύρυνσης της κυβέρνησης προς το «κέντρο», αλλά ακόμη και την πιθανότητα κυβερνήσεων ειδικού σκοπού, με συμμετοχή των βασικών πολιτικών κομμάτων. Μέχρι στιγμής, πάντως, από το κυβερνητικό επιτελείο μοιάζει να προκρίνεται η λύση μιας «επιτροπής ανασυγκρότησης» της ελληνικής οικονομίας με επιστημονικό κύρος, της οποίας οι προτάσεις θα μπορούν να τύχουν ευρείας αποδοχής. Ουσιαστικά, πρόκειται για μία εκδοχή της «τεχνοκρατικής» λογικής που κυριάρχησε το 2011, όταν προωθήθηκε η περίφημη κυβέρνηση του Λουκά Παπαδήμου.
Το σενάριο που εξυφαίνεται αφορά μία επιτροπή ειδημόνων που θα έχει τον ίδιο ρόλο με την επιτροπή αντιμετώπισης της πανδημίας. Ο «Τσιόδρας της Οικονομίας», όπως έχει ήδη γραφτεί στον τύπο, επιδιώκεται να λειτουργήσει ως άλλοθι και «επιστημονική» δικαιολογία για την προώθηση των πολιτικών εκείνων που θα μεταφέρουν τα βάρη της νέας οικονομικής κρίσης στον κόσμο της εργασίας. Ταυτόχρονα, θα «μοιραστεί» το βάρος του πολιτικού κόστους των αντιλαϊκών επιλογών από τα κόμματα που θα αναλάβουν τη διαχείριση της κατάστασης.
Η Νέα Δημοκρατία
Οι διαφαινόμενες πολιτικές εξελίξεις προβληματίζουν ιδιαίτερα και τις τάσεις στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας. Μάλιστα, οι αντιδράσεις τους είναι αρκετά πιο… αποκαλυπτικές για τις σκέψεις που υπάρχουν στο κυβερνών κόμμα από το επιτελείο της ηγετικής ομάδας που κρατά κλειστά τα χαρτιά του. Η λεγόμενη «καραμανλική» πτέρυγα, κάθε άλλο παρά βλέπει θετικά το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών. Ούτε είναι θετική στο ενδεχόμενο ενός ανασχηματισμού με «πρόθυμους» από τον χώρο του Κινήματος Αλλαγής, κυρίως επειδή αυτοί θα προέρχονται κατά βάση από τις συμμαχίες που διαμόρφωσε στο παρελθόν η συγκυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου αν δεν περιλαμβάνουν και τον ίδιο τον Ευάγγελο Βενιζέλο. Αντιθέτως προκρίνουν λύσεις που θα κινούνται στην κατεύθυνση ευρύτερων πολιτικών συναινέσεων με την αντιπολίτευση. Ακόμη και αν αυτή η προσπάθεια συμπεριλάβει με κάποιον τρόπο ακόμη και την αξιωματική αντιπολίτευση.
Αντιθέτως το «σαμαρικό» τμήμα της Νέας Δημοκρατίας είναι κατηγορηματικά αντίθετο σε μία τέτοια επιλογή. Είναι χαρακτηριστική η αναφορά που γίνεται στο γνωστών φιλο-σαμαρικών πεποιθήσεων ιστότοπο antinewς όπου στην κεντρική αρθρογραφία του σημειώνεται πως για την Νέα Δημοκρατία «υπάρχει η εναλλακτική της συγκυβέρνησης με τον άσπονδο εχθρό. Τότε όμως θα ελλοχεύει ο κίνδυνος διάσπασης της ΝΔ. Εκτός κι αν πιστεύει ότι η σαμαρική πτέρυγα θα συναινέσει να συγκυβερνήσει με αυτόν που έστηνε σκευωρίες για να την στείλει φυλακή». Την ίδια στιγμή, και οι δύο ελάσσονες τάσεις του κόμματος ξεκαθαρίζουν ότι θα υπάρξει μείζον θέμα για την ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας, εφόσον σχεδιάσει εκλογικό αιφνιδιασμό, όσον αφορά τις λίστες των βουλευτών. Να θυμίσουμε ότι, εφόσον υπάρξουν εκλογές πριν συμπληρωθεί η συνταγματική προθεσμία του 1,5 χρόνου, τότε αυτές δεν διενεργούνται με το σύστημα του σταυρού προτίμησης αλλά με τις λίστες που αποφασίζει ο πρόεδρος του κόμματος, όπως έγινε τον Σεπτέμβριο του 2015.
Ο ΣΥΡΙΖΑ
Έχοντας ως βάση την πρόταση για την επανεκκίνηση της οικονομίας, που διαφοροποιείται από αυτή της Νέας Δημοκρατίας κυρίως όσον αφορά τον χρόνο παροχής των κρατικών και κοινοτικών ενισχύσεων γενικά «στην οικονομία» –όρος που περιλαμβάνει προφανώς τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του εγχώριου κεφαλαίου– η αξιωματική αντιπολίτευση περισσότερο κινείται στη λογική της αποδόμησης του Κυριάκου Μητσοτάκη. Έτσι λοιπόν προκρίνει την κριτική σε υπαρκτές, πλην όμως επιμέρους, πλευρές της πολιτικής που ασκεί η Νέα Δημοκρατία όπως η περίπτωση των voucher και των κέντρων κατάρτισης. Παράλληλα, ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε από τους τομεάρχες του κόμματος να εξειδικεύσουν τις οικονομικές προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ, κινούμενοι, όμως, σταθερά στη λογική της ενίσχυσης του προφίλ της εναλλακτικής λύσης για την κυβερνητική διαχείριση — πέρα και μακριά από οποιαδήποτε διεκδικητική λογική. Όσον αφορά το Κίνημα Αλλαγής, αν και έχει σηκώσει τους τόνους απέναντι στην κυβέρνηση, ιδίως στο θέμα της προστασίας της πρώτης κατοικίας, συνεχίζει να τηρεί τη γνωστή «ενδιάμεση» στάση. Είναι χαρακτηριστικό πως το ΚΙΝΑΛ έχει ψηφίσει όλες τις Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου που έχει καταθέσει στη βουλή η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.
