Γιώργος Τσαντίκος
Μέχρι τις 14 Aπριλίου, το MASH, η παλιά αμερικάνικη αντιπολεμική σειρά, θα κρατάει τα σκήπτρα του μεγαλύτερου κοινού που κάθισε ταυτόχρονα μπροστά στις τηλεοράσεις για να δει ένα τηλεοπτικό «εξόδιο» και τον Χόκαϊ Πιρς (τον Άλαν Άλντα δηλαδή) να αποχαιρετάει το στρατόπεδο και τον πόλεμο της Κορέας.
Το ρεκόρ μάλλον θα σπάσει από το τελευταίο επεισόδιο του Game of Thrones, που θα κλείσει την όγδοη και τελευταία σεζόν της σειράς. Αυτή, ξεκινάει ξημερώματα Δευτέρας και ναι, είναι η πιο αναμενόμενη τηλεοπτική πρεμιέρα, ίσως στη σύγχρονη τηλεοπτική ιστορία.
Το Game of Thrones είναι μια απλοποιημένη εκδοχή του «φαινομένου των καιρών». Η τηλεοπτική σειρά θα πάει εκεί που δεν έφτασε η σειρά βιβλίων του Τζορτζ Ρ. Ρ. Μάρτιν. Δεν είναι λίγος ο κόσμος που πιστεύει ότι ο Μάρτιν δεν θα τελειώσει ποτέ το A Song of Ice and Fire, όπως δεν είναι αμελητέα και η κριτική που έχει δεχτεί η σειρά, ότι η πλοκή της «αδυνάτισε» από τη στιγμή που εγκατέλειψε το storyline των βιβλίων (γιατί στα βιβλία σχεδόν οι μισοί ζούνε ακόμα…).
Η τηλεοπτική γοητεία και η διατίμηση του πνευματικού προϊόντος όμως, δεν καταλαβαίνουν από τέτοια. Το Game of Thrones ωστόσο έχει υπάρξει η πιο σύνθετη, πολυεπίπεδη και «ρεαλιστική» απόδοση της καμαρίλας και του αντιθέσεων της εξουσίας.
Είναι λοιπόν τόσο μεγάλη η απογοήτευση της κοινωνίας που προτιμάει, ακόμα και ο ρεαλισμός της να έχει δράκους; Ενδεχομένως ναι, αλλά ας μην ξεχνάμε ότι οι επικές σειρές δεν γεννήθηκαν χτες. Το Star Wars που χαιρετήθηκε από τον Ραφαηλίδη, τα τρία Lord of the Rings (με τις σκηνές των χόμπιτ στο fast forward…), ακόμα παλιότερα το Dune του Λιντς (και παραλίγο, του Τζοντορόφσκι), δεν αναπαριστούσαν τη συνδικαλιστική καθημερινότητα της εργατικής τάξης. Γι αυτό και η «τυμβωρυχία» για ταιριαστά νοήματα συχνά μπορεί να οδηγήσει σε τραγελαφικά αδιέξοδα.
Ούτε όμως οι αναλογίες λείπουν. Αν για παράδειγμα διαβάσετε μια σύντομη περίληψη της ζωής και δράσης της δυναστείας των Κομνηνών, μπορεί οι Freys να σας φανούν μια χαρά παιδιά και λαοφιλείς ηγέτες.
Επίσης, ο ίδιος ο Μάρτιν κατηγορείται συχνά ότι οι ιδέες του δεν είναι τόσο πρωτότυπες, με παραπομπές των σχολιαστών σε έργα όπως το «Memory, Sorrow, and Thorn» του Ταντ Γουίλιαμς, που, μαντέψτε, έχει βιβλίο το οποίο τιτλοφορείται «The dragonbone chair».
Από την άλλη, η Ούρσουλα λε Γκεν στο The Earthsea Cycle προτίμησε να ασχοληθεί με τις ανθρώπινες αδυναμίες και τις επιπτώσεις τους, σε μια επίσης fantasy σειρά βιβλίων που έχει κάποιες αναλογίες με αυτά του Μάρτιν.
Το Game of Thrones δεν καταλαμβάνει αδικαιολόγητα αυτό τον τεράστιο, καλλιτεχνικά και εμπορικά χώρο, στη μαζική κουλτούρα. Η δράση σε κάποια επεισόδιά του είναι καθηλωτική, η πολύ «θολή», στην αρχή τουλάχιστον, απουσία των πολλών μανιχαïσμών γοητευτική και η αναμονή για να δούμε αν τελικά η σειρά θα πει κάτι διαφορετικό ή απλώς οι «καλοί» θα νικήσουν «τους κακούς», μεγάλη.
Σε αυτά, προσθέστε ότι για πρώτη φορά μετά το «Εξκάλιμπερ» του Μπούρμαν και το «Σάρκα και αίμα» του Βερχόφεν, η ζωή στας μεσαιωνικάς εξοχάς αναπαραστάθηκε στην τηλεόραση ως σκληρή, βρώμικη και κακή.
Ο καπιταλισμός αρέσκεται στο να σπάει ρεκόρ, έστω και αν μερικές φορές περιγράφει πράγματα που θα μπορούσαν να «υποσκάψουν» τα θεμέλιά του. Το Game of Thrones δεν είναι ένα από αυτά, όπως τηρουμένων των αναλογιών ήταν το MASH. Αλλά, ποιος ξέρει αν τελικά χρειαστεί να υποστηρίξουμε την κολχόζικη οργάνωση ζωής των White Walkers, ενάντια στον οικονομικό ιμπεριαλισμό των τραπεζιτών του Μπράαβος…
