Μιχάλης Ρίζος
Διεκδικούμε με βάση τις ανάγκες μας, συλλογικότητα και συντονισμός των αγώνων, πολιτικοποίηση των στόχων
Είναι απίστευτη πρόκληση σε κλάδους με κερδοφορία 50% να υπογράφεται ΣΣΕ με αύξηση 1% και τα εργοδοτικά συνδικάτα να το θεωρούν επιτυχία
«Η ιστορία επαναλαμβάνεται, την πρώτη φορά σαν τραγωδία και τη δεύτερη σαν φάρσα», έλεγε ο Κ. Μαρξ. Την άποψη αυτή δεν φαίνεται να συμμερίζεται το επικοινωνιακό επιτελείο της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ. Δεν κουράζονται να μιλάνε (παραμυθιάζουν) για το «τέλος των θυσιών», την «επενδυτική ανάπτυξη», την «ανάδειξη της χώρας σε κόμβο ενέργειας, διαμετακομιστικού εμπορίου και τουρισμού», την «έξοδο από τα μνημόνια και την επιτήρηση». Οργανώνουν αναπτυξιακές φιέστες σε όλη την Ελλάδα και ταυτόχρονα σπάνε τα κεφάλια του κόσμου που διαδηλώνει για μόνιμη και σταθερή δουλειά ή μάχεται ενάντια στην αρπαγή της λαϊκής κατοικίας.
Η απόπειρα σερβιρίσματος ενός ξαναζεσταμένου, μπαγιάτικου και ολιγοθερμιδικού «προγράμματος Θεσσαλονίκης» δεν δείχνει τη δύναμη μιας κυβέρνησης που χειρίζεται με τακτική μαεστρία το μαστίγιο και το καρότο, αλλά την ανησυχία του συστήματος –με τη συναίνεση όλης της δεξιάς αντιπολίτευσης– μπροστά στα νέα ρεύματα εργατικής ανυπακοής. Που παρότι ακόμα μειοψηφικά, κάνουν όλο και περισσότερο αισθητή την παρουσία τους. Και όπως το «πρόγραμμα Θεσσαλονίκης» ήταν το ολοφάνερο συμβόλαιο υποταγής της εκκολαπτόμενης κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ με τα μνημόνια, την ΕΕ και το κεφάλαιο (άσχετα αν οι τότε «αριστεροί» βουλευτές και υπουργοί της ισχυρίζονται πως το αντιλήφτηκαν τον …Αύγουστο του 2015), έτσι και το πρόγραμμα «κοινωνικής ανακούφισης» του Αυγούστου του 2018 –που ετοιμάζει η Έφη Αχτσιόγλου– είναι το μαζικό αναισθητικό καρατόμησης των αναπτυσσόμενων εργατικών διεκδικήσεων και βιαιότερης προσαρμογής τους στο ασφυκτικό πλαίσιο της επιτροπείας και της επιχειρηματικής δικτατορίας — που δείχνει την παρουσία της ακόμα και με τα περίστροφα.
Ας δούμε την κατάσταση: Από τη μια οι επιδιώξεις της εθνικής ανάπτυξης και της σταθερότητας με τους αγωγούς εξ Ανατολών και τα πετρέλαια των ΑΟΖ σμπαραλιάζονται από τους ενδοϊμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς και τα μαχαίρια των πολυεθνικών, ενώ τροφοδοτούν την αντιδραστικότητα των αστικών τάξεων και τον κίνδυνο πολεμικής αναμέτρησης και από τις δύο μεριές του Αιγαίου. Η πολυδιαφημιζόμενη «διευθέτηση του κρατικού χρέους» μπορεί να καταρρεύσει από τις νέες αγορές του αιώνα — για να ξαναγίνει η Ελλάδα ισχυρή.
Οι ανησυχίες για νέο γύρο παροξυσμού της καπιταλιστικής κρίσης όλο και πληθαίνουν και ενισχύουν τις πιέσεις για εφαρμογή μια ώρα αρχύτερα των αντιλαϊκών μέτρων (νωρίτερα το τσεκούρι στο αφορολόγητο και τις συντάξεις).
Από την άλλη μεριά στον κόσμο της δουλειάς η «κοινωνική κόπωση» δίνει τη σκυτάλη στα πρώτα τινάγματα οργανωμένης μαζικής διεκδίκησης. Οι απαιτήσεις δείχνουν να έχουν ανέβει. Ο κόσμος της δουλειάς να μην βολεύεται από τη μισή δουλειά, τον μισθό των 400 ευρώ, την εργασιακή εξόντωση ακόμα και την Κυριακή, την ομηρία των συμβάσεων περιορισμένου χρόνου, την ανακύκλωση της ανεργίας.
Αυτή είναι μια πρώτη ποιοτική προϋπόθεση για την ταξική ανασυγκρότηση του κινήματος. Διεκδικούμε με κριτήριο τις ανάγκες μας και τον παραγόμενο πλούτο δηλαδή τα κέρδη των καπιταλιστών και όχι το ανάποδο. Είναι απίστευτη πρόκληση σε κλάδους με κερδοφορία 50% και 60% να υπογράφει η εργοδοσία ΣΣΕ με αύξηση 1% και τα εργοδοτικά συνδικάτα να το θεωρούν επιτυχία! Δεν βολευόμαστε με τα ψίχουλα των «ευαίσθητων» υπουργών αλλά παλεύουμε για όλο το καρβέλι.
Η δεύτερη προϋπόθεση είναι η συλλογικότητα. Ο καθένας μόνος του, με τα προσόντα του, την ατομική σύμβαση, τις συμφωνίες κάτω από το τραπέζι με τα αφεντικά, είναι χαμένος (ή τουλάχιστον η συντριπτική πλειοψηφία). Η μάχη για ΣΣΕ σε όλα τα επίπεδα (πανεργατικό, κλαδικό, επιχειρησιακό) δεν είναι τυπικό αίτημα. Το κεφάλαιο και το κράτος τις πολεμάει με πολλούς τρόπους: με τον δια νόμου ορισμό του κατώτατου μισθού, με την κατάργηση της καθολικής ισχύος, της επεκτασιμότητας και της μετενέργειας, με τη δυνατότητα σύναψης ΣΣΕ κάτω από τον κατώτατο μισθό (άρα γενίκευση καθεστώτος υποκατώτατου μισθού), με την επιμονή τους στις επιχειρησιακές συμβάσεις. Και κυρίως με το δόγμα: «καμιά επιστροφή στις στρεβλώσεις του 2009».
Η τρίτη προϋπόθεση είναι η πολιτικοποίηση των προβλημάτων και των αιτημάτων. Η επίθεση και ταξικό χρώμα έχει και αναγνωρίσιμη πολιτική ταυτότητα –συμμαχία κυβερνήσεων, νόμων, ΕΕ και επιχειρήσεων– που βρίσκεις μπροστά σε κάθε ζήτημα. Πως θα κερδίσεις τη μόνιμη και σταθερή δουλειά αν δεν καταργήσεις το νομοθετικό πλαίσιο που επιτρέπει τη μερική και ελαστική απασχόληση στο δημόσιο ή αν δεν επιβάλεις τη νομοθετική απαγόρευση των απολύσεων παντού; Πως θα κερδίσεις αύξηση μισθών αν δεν χτυπήσεις την κερδοφορία, δεν μπλοκάρεις τις στρατιωτικές δαπάνες, δεν διαγράψεις το χρέος και την τραπεζική απολυταρχία;
Όλα όμως τα προηγούμενα πρέπει να αποκτήσουν ακόμα μεγαλύτερη «υλική» υπόσταση με τα κατάλληλα διεκδικητικά εργαλεία. Οι επιτροπές αγώνα, τα πρωτοβάθμια σωματεία, οι εργατικές λέσχες, τα συντονιστικά και οι συνελεύσεις μπορούν να συσπειρώσουν τον μάχιμο εργατικό κόσμο, τη φτωχολογιά, τον μόνιμο και τον συμβασιούχο, τη νέα και την παλιά βάρδια. Με οδηγό την κοινή ανατρεπτική δράση που θα σπάει την ταλάντευση του ΠΑΜΕ, του ΜΕΤΑ και άλλων αγωνιστικών δυνάμεων για το ρόλο του αντιδραστικοποιημένου πλέον «συνδικαλισμού» των κυρίαρχων ηγεσιών σε ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ και την ανάγκη ενός μόνιμου, ταξικού κέντρου αγώνα των μαχόμενων σωματείων — το ΠΑΜΕ, παρά την ανοιχτά απεργοσπαστική δράση ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ στις 12/1 ξαναεπέμενε να καλεί τη ΓΣΕΕ για πανεργατική απεργίας τις 14/3 για τις ΣΣΕ!.
Η ΑΝΤΑΡΣΥΑ πρέπει ενιαία να εντείνει τις προσπάθειες για την αυτοτελή αγωνιστική συσπείρωση της βάσης, τον ανεξάρτητο και δημοκρατικά αποφασισμένο από τα εργατικά όργανα σχεδιασμό, για την αντεπίθεση του κινήματος, για να χάσει ο αστικοποιημένος συνδικαλισμός των ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ το μονοπώλιο του σχεδιασμού, δηλαδή της ακύρωσης των αγώνων.
Μια καλά προετοιμασμένη απεργία ενάντια στην 4η αξιολόγηση των 88 προαπαιτούμενων και της επιθετικής ανατροπής της σφαγής των δικαιωμάτων στα ανοιχτά μέτωπα (ΣΣΕ, συμβασιούχοι, Κυριακάτικη αργία, ιδιωτικοποιήσεις) μπορεί να αποτελέσει ουσιαστική συμβολή στο να αλλάξει η κατάσταση.
