της Δανάης Μαραγκουδάκη
«Υπάρχουν κι αυτοί που λένε «όχι» στις επιταγές των τραπεζών», έγραφε ένα πανό σε μία από τις πορείες που έγιναν στο κέντρο της Ρώμης στις 25 Μαρτίου, στο πλαίσιο του εορτασμού των 60 χρόνων από την υπογραφή της Συνθήκης της Ρώμης. Πραγματοποιήθηκαν τέσσερις διαδηλώσεις, δύο υπέρ και δύο κριτικές ή και ενάντια στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Στις υπέρ βρέθηκαν οι Ιταλοί «Μενουμευρωπαίοι» και οι εθνικιστές.
Αλλά και στις κριτικές διαδηλώσεις κατά της ΕΕ εκφράστηκαν δύο ρεύματα, καθώς στη μία συγκεντρώθηκαν υποστηρικτές της «κοινωνικής Ευρώπης» και στην άλλη (μεταξύ αυτών και πλατφόρμα Eurostop) οι συγκεντρωμένοι φώναζαν συνθήματα για την έξοδο της Ιταλίας από ευρώ και ΕΕ (Italexit).
Οι συμμετοχές στη διαδήλωση για μια Ευρώπη που μπορεί ν’ αλλάξει, να μεταρρυθμιστεί καλύπτονταν από έναν ευρύ συνασπισμό από την Sinistra Italiana (Ιταλική Αριστερά) και την Rifondazione Communista (Κομουνιστική Επανίδρυση), το Possibile, την Sinistra Europea (Ευρωπαϊκή Αριστερά), από συνδικαλιστικές συνομοσπονδίες (Cgil, Cisl) και συνδικάτα βάσης Cobas, φοιτητικές συλλογικότητες κ.ά.
Η πλατφόρμα «Δική μας Ευρώπη» συνεχίζει την παράδοση των Κοινωνικών Φόρουμ και κάνει λόγο για «πολιτικές λιτότητας που έφεραν ανισότητα και ανασφάλεια, ενώ εξέθρεψαν και τον ρατσισμό». Όπως λένε «πρέπει να αλλάξουμε την Ευρώπη για να τη σώσουμε», «σχηματίζοντας ένα πλατύ ενωτικό μέτωπο ριζοσπαστικού ευρωπαϊσμού», το οποίο μπορεί να περιγραφεί με τρεις λέξεις «Ενότητα, δημοκρατία, αλληλεγγύη». Η πλατφόρμα αυτή διοργάνωσε εκδήλωση με τη συμμετοχή του Αλέξη Τσίπρα. Συνεπώς, είναι προφανής η αντίφαση ανάμεσα σε μια Ευρώπη που μ’ ένα μαγικό τρόπο θα γίνει κοινωνική και δημοκρατική, όταν δεν μπορεί να εκφραστεί η κριτική απέναντι στις επιλογές της κυβέρνησης Τσίπρα που στην πράξη έχει αποδείξει ότι η απουσία στρατηγικής που στοχεύει στη ρήξη οδηγεί σε αντιλαϊκή διαχείριση. Εξάλλου έχει φανεί ότι οι επικλήσεις στην καλή θέληση των ευρωπαίων «εταίρων» δεν είναι πιο αποτελεσματικές από το …χορό της βροχής.
Το αντιΕΕ ρεύμα από την άλλη έκανε καιρό να εμφανιστεί στη γειτονική χώρα -η οποία άλλωστε έχει μεγάλη ρεφορμιστική παράδοση- αλλά αρχίζει σιγά σιγά να παίρνει μορφή. Οι δυνάμεις που δραστηριοποιούνται δεν θεωρούν ότι η Ευρώπη μεταρρυθμίζεται. Πίσω από το σύνθημα «Όχι σε ευρώ-ΕΕ-ΝΑΤΟ, για τη δημοκρατία και τα κοινωνικά δικαιώματα», υπήρξε ένα ευρύ μέτωπο από το Eurostop, τα συνδικάτα της USB (Ομοσπονδία Συνδικάτων Βάσης) και της Unicobas, κινηματικές συλλογικότητες, το Rete dei Comunisti (Δίκτυο Κομμουνιστών) και το Κομμουνιστικό Κόμμα Ιταλίας (PCI), μέχρι αγωνιστές από διάφορες πολιτικές δυνάμεις, όπως η Επανίδρυση. Ο σχηματισμός αυτός είχε κάνει την εμφάνισή του ως μέτωπο «για ένα κοινωνικό Όχι» στο δημοψήφισμα της 4ης Δεκέμβρη. Αποτελεί αισιόδοξο στοιχείο, λοιπόν, η ύπαρξη διεργασιών σ’ ένα μεγάλο τμήμα της ιταλικής Αριστεράς που πλέον επιδιώκει να δημιουργήσει ένα μόρφωμα που θα είναι «πολιτικά ανεξάρτητο ώστε να διαφυλάξουν τα λαϊκά συμφέροντα, τόσο σε κοινωνικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο».
