του Κυριάκου Νασόπουλου
Σαν βασανιστήριο του ηλεκτροσόκ μοιάζει για εκατοντάδες χιλιάδες εργατικές και λαϊκές οικογένειες, ανέργους, νεολαίους και συνταξιούχους το άνοιγμα των τελευταίων εκκαθαριστικών λογαριασμών της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού (ΔΕΗ), η πλειοψηφία των οποίων πρέπει να εξοφληθούν μέχρι τα μέσα Μαρτίου. Τα ποσά που καλούνται να πληρώσουν είναι τεράστια, καθώς ο βαρύς φετινός χειμώνας ανάγκαζε όλα σχεδόν τα νοικοκυριά να χρησιμοποιήσουν κάθε είδους ηλεκτρική συσκευή θέρμανσης, ανεβάζοντας κατακόρυφα την κατανάλωση. Πλέον, η αγορά πετρελαίου ή η χρήση φυσικού αερίου κοστίζει πολύ ακριβά και στην πρώτη περίπτωση πρέπει, ως επί το πλείστον, να πληρωθεί και εφ’ άπαξ. Οι δε καταναλωτές φυσικού αερίου, φέτος καλούνται να πληρώσουν από την τσέπη τους το αυξημένο κόστος που πλήρωσε η Δημόσια Επιχείρηση Αερίου (ΔΕΠΑ) για να φέρει τα πρόσθετα φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου LNG, με αυξημένα τιμολόγια κατά 7%.
Όμως, οι καταναλωτές παρατηρούν ότι από το συνολικό ποσό της χρέωσης, μόνο περίπου το 65% αφορά την κατανάλωση ρεύματος, ενώ όλο το υπόλοιπο είναι διάφοροι φόροι και τέλη. Συνολικά, μέσω του λογαριασμού ηλεκτρικού ρεύματος, καλούμαστε να πληρώσουμε 11 χρεώσεις, εκ των οποίων οι τρεις μόνο σχετίζονται με την ηλεκτρική ενέργεια. Αυτό μάλιστα ισχύει είτε ο καταναλωτής προμηθεύεται το ρεύμα από τη ΔΕΗ είτε από άλλο εναλλακτικό ιδιώτη πάροχο.
Χαρακτηριστικό του αδιεξόδου στο οποίο έχουν περιέλθει χιλιάδες καταναλωτές είναι το παράδειγμα μια τριμελούς οικογένειας, η οποία διαμένει σε γειτονιά της Αθήνας και είναι μάλιστα ενταγμένη και στο Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο (ΚΟΤ). Σύμφωνα με τον εκκαθαριστικό λογαριασμό, ο οποίος λήγει στα μέσα Μαρτίου, καλείται να πληρώσει συνολικά 697 ευρώ. Από αυτά, μόλις τα 350 ευρώ αφορούν την κατανάλωση ρεύματος (3403 κιλοβατώρες), ενώ όλο το υπόλοιπο ποσό σχετίζεται με φόρους και τέλη. Σε παρατήρηση του πατέρα της οικογένειας προς εκπρόσωπο της ΔΕΗ, πως το ποσό για την κατανάλωση ρεύματος, μόνο ενταγμένο σε κοινωνικό τιμολόγιο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί, η απάντηση ήταν πως όταν ο καταναλωτής ξεπερνάει ένα συγκεκριμένο όριο κατανάλωσης ρεύματος το κοινωνικό τιμολόγιο ..«πάει περίπατο».
Πέρα όμως από αυτό, η τριμελής οικογένεια καλείται να πληρώσει επιπλέον 152,73 ευρώ για τις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ).Τέτοιες έχουν χαρακτηριστεί οι εξής υπηρεσίες: α) παροχή ηλεκτρικής ενέργειας στους καταναλωτές των μη διασυνδεδεμένων νησιών, β) παροχή ηλεκτρικής ενέργειας με ειδικό τιμολόγιο στους πολύτεκνους καταναλωτές, γ) παροχή ηλεκτρικής ενέργειας με ειδικό «Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο» (ΚΟΤ) σε ευπαθείς καταναλωτές και δ) η προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας με ειδικό «Τιμολόγιο Υπηρεσιών Αλληλεγγύης» (ΤΥΑ) σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου προνοιακού χαρακτήρα, όπως εκκλησιαστικά και φιλανθρωπικά ιδρύματα.
Παράλληλα, πρέπει να πληρώσει άλλα 92,96 ευρώ για την χρήση του ελληνικού δικτύου μεταφοράς, δηλαδή του ΑΔΜΗΕ και του ΔΕΔΔΗΕ. Ο ΑΔΜΗΕ είναι ο διαχειριστής του ελληνικού συστήματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και ο ΔΕΔΔΗΕ ο υπεύθυνος για τη λειτουργία, συντήρηση και ανάπτυξη του δικτύου διανομής. Και τα δυο φυσικά είναι προς πώληση. Σύμφωνα με την ΔΕΗ η συγκεκριμένη χρέωση καλύπτει τις δαπάνες λειτουργίας, συντήρησης και ανάπτυξης του Δικτύου Μεταφοράς (Σύστημα Μεταφοράς) που μεταφέρει την ηλεκτρική ενέργεια σε υψηλή τάση μέσω των πυλώνων από τα εργοστάσια παραγωγής στους υποσταθμούς των αστικών περιοχών. Υπάρχουν βεβαίως και άλλες μικρότερες χρεώσεις που αφορούν, μεταξύ άλλων, τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωση, ο οποίος επιβλήθηκε πρώτη φορά το 2010 και στο οικιακό τιμολόγιο ορίστηκε στα 5 ευρώ η μεγαβατώρα, το ειδικό τέλος 5 επί τοις χιλίοις υπέρ των τελωνειακών υπαλλήλων, οι χρεώσεις δήμων, η χρεώση υπέρ της δημόσιας τηλεόρασης και τέλος ο ΦΠΑ 13%.
Την λύση βέβαια την έχει βρει ήδη η ΔΕΗ. Όπως δήλωσε στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Ε. Παναγιωτάκης, η διαχείριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών πλέον θα αντεθεί σε εισπρακτικές εταιρείες και funds. Αυτές, που μέσα στην εβδομάδα, η εισαγγελέας Πρωτοδικών, Ευγενία Μαρούδα, έβγαλε «λάδι», καθώς με πόρισμά της έκρινε ότι τα επίμονα τηλέφωνα από εισπρακτικές εταιρίες και η φορτικότητα με την οποία διεκδικούν την πληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών δεν συνιστούν το αδίκημα της κακουργηματικής εκβίασης.
Από ότι φαίνεται η ΔΕΗ ζήλεψε τις μεθόδους των ιδιωτικών εταιρειών παροχής ρεύματος, οι οποίες έχουν ήδη αρχίσει να εκβιάζουν φτωχούς και άνεργους για ελάχιστες οφειλές. Χαρακτηριστική η περίπτωση ενός μακροχρόνια ζευγαριού ανέργων από τον Εύοσμο, τους οποίους η ιδιωτική εταιρεία ηλεκτρισμού Elpedison, τους απειλεί με διακοπή ρεύματος για ένα χρέος μόλις 340 ευρώ. Το αίτημα για φθηνό ηλεκτρικό ρεύμα στα εργατικά νοικοκυριά και για καθολικά δημόσιο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας ξαναέρχεται στο προσκήνιο επιτακτικά.
