του Θανάση Σκαμνάκη
To χρόνο, ως μια πραγματικότητα και μια σύμβαση ταυτόχρονα, τον έχουμε μοιράσει σε μερίδες ώστε να κάνουμε εύσχημη και χειρίσιμη την κατανάλωσή του. Αλλά όσο κι αν είμαστε εμείς που δημιουργούμε τα σύμβολα κι όσο κι αν τον κατανέμουμε σε εφικτούς ορισμούς – μέρες, βδομάδες, μήνες κλπ. – τα σύμβολα είναι που επιβάλλονται στην πραγματικότητα και εν τέλει μας εξουσιάζουν. Κι έτσι κάνουμε μετρήσεις και απολογισμούς με βάση το συμβατικό που γίνεται αναγκαίο. Μια χρονιά που πέρασε, μια που έρχεται, η «χρονιά του δράκου» ή «του τίγρη», που λένε οι Κινέζοι, το δυο χιλιάδες τόσο, που λένε οι «δυτικοί», όπως και να το υπολογίσεις ή να το ονομάσεις, οι άνθρωποι βρισκόμαστε πάντοτε αντιμέτωποι και με τους φόβους και με τα σχέδια της ζωής μας και με τη ζωή μας την ίδια. Ακολουθούμε τη ροή του χρόνου ως φέτες της πραγματικότητας. Ακολουθούμε τη ροή και τον κυνηγάμε ταυτόχρονα.
Μήπως και μέσα στα συμβατικά όριά του αφήσουμε τα στίγμα της δημιουργίας μας, την προσδοκία των γενεών. Μήπως και καταφέρουμε να τον παραβιάσουμε και να τον ανατρέψουμε. Σ’ αυτόν τον αγώνα χωρίς τέλος και έλεος γίναμε ποιητές, ζωγράφοι, ερευνητές και ιεραπόστολοι των νέων κόσμων, απελπισμένοι αναζητητές αιωνιότητας – όχι ουράνιας θαλπωρής, αλλά επίγειας δικαίωσης.
Υποσχεθήκαμε στους εαυτούς μας, μας υποσχέθηκαν κι εμάς, υποσχεθήκαμε κι εμείς στους άλλους, πως θα γίνουν καλύτερα τα πράγματα. Δεν είναι πλέον σίγουρο αν η υπόσχεση θα πραγματοποιηθεί.
Κι είναι βολικό αν πούμε: χωρίς δική μας ευθύνη. Αλλά παραμένουμε μπλεγμένοι στο κουβάρι που θα ξεμπλέξουμε : «Ο χρόνος ο παρών κι ο παρελθών/ Ίσως κι οι δυό να είναι παρόντες μες στο μέλλοντα/ Κι ο μέλλων να ενυπάρχει στον παρελθόντα», όπως γράφει ο Έλιοτ («Τέσσερα κουαρτέτα»)
Τι ήταν λοιπόν εκείνο το, παρελθόν, 2015 που διανύσαμε με τόσο μεγάλη ταχύτητα; Πόσα γεγονότα μπόρεσε να σηκώσει και πόσες ελπίδες να αφομοιώσει, σα δράκος που τρώει σκέψεις και σχέδια!.. Και τώρα ξεκινάει το επόμενο. Πανηγυρικά. Με νέες ευχές και υποσχέσεις. Και πάλι. Γιατί ο απολογισμός, τι κάναμε, τι χάσαμε, τι επενδύσαμε, μεγάλες ζημιές και λίγα κέρδη χειροπιαστά, αλλά με μεγάλο ηθικό δικαίωμα, συνηγορεί για ολόκληρη την προσδοκία μας.
Στο κάτω κάτω, όπως λέει κι ο ποιητής «Μόνο μέσ’ από το χρόνο καταχτιέται ο χρόνος» (Τ.Σ. Έλιοτ).
