της Ιωάννας Καρδαρά
Ψηφίστηκε από την αμερικανική γερουσία το νομοσχέδιο το οποίο θέτει τέλος στη συλλογή τηλεφωνικών κλήσεων των αμερικανών πολιτών, σε μια ψηφοφορία που ανέτρεψε την πολιτική εθνικής ασφάλειας όπως αυτή είχε επιβληθεί λίγο μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2011.
Ύστερα από βδομάδες αντιπαραθέσεων και διαφωνιών πώς να συνυπάρξει η προστασία των πολιτών με την πολιτική προστασίας από τρομοκρατικές πράξεις, η Γερουσία ψήφισε με 67 υπέρ και 32 κατά το Νόμο για την Ελευθερία των ΗΠΑ (USA Freedom Act), που παρατείνει για μερικούς μήνες τη συλλογή δεδομένων από τη NSA, ώστε να δοθεί χρόνος στις εταιρείες τηλεφωνίας να θέσουν σε εφαρμογή τα μέσα για την αποθήκευσή τους, προτού μπει τέλος στη μαζική συλλογή των κλήσεων.
Το νομοσχέδιο θα αντικαταστήσει το άρθρο 215 του Πατριωτικού Νόμου (Patriot Act), που εξέπνευσε στις 12:01 π.μ. την 1η Ιουνίου και το οποίο προσέφερε τη νομική βάση για τη συλλογή των μεταδεδομένων (χρόνος, διάρκεια, αριθμός κλήσης) όλων των τηλεφωνικών κλήσεων των αμερικανών πολιτών, με ένα άλλο προς περιορισμό της συλλογής αυτής σε απαραίτητες περιπτώσεις και ύστερα από συγκεκριμένη άδεια.
Ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα έγραψε στο λογαριασμό του στο Twitter ότι μόλις πάρει στα χέρια του το νομοσχέδιο από τη Γερουσία θα το υπογράψει, επικυρώνοντάς το. Σε δήλωσή του χθες είπε: «Ύστερα από περιττή καθυστέρηση και μία ασυγχώρητη διακοπή σε σημαντικές εθνικές αρχές ασφαλείας, η διοίκησή μου θα εργαστεί ταχύτατα για να εξασφαλίσει ότι οι επαγγελματίες της εθνικής μας ασφάλειας έχουν και πάλι την πλήρη σειρά των ζωτικής σημασίας εργαλείων που χρειάζονται για να συνεχίσουν να προστατεύουν τη χώρα».
Η νομική βάση των προγραμμάτων αυτών, κατά τον Πατριωτικό Νόμο, λήγει στο τέλος του μήνα. Έτσι οι νομοθέτες κλήθηκαν να αποφασίσουν, αν τελικά τα συστήματα μαζικής επιτήρησης της υπηρεσίας θα παραμείνουν και μέχρι πού θα μπορούν να επεμβαίνουν.
Η Γερουσία απέτυχε να περάσει νομοσχέδιο αντικατάστασης του Νόμου περί Ελευθερίας των ΗΠΑ, καθώς και άλλη μια πρόταση του προέδρου της Γερουσίας της ρεπουμπλικάνικης πλειοψηφίας Μακ Κάνελ, ο οποίος ήθελε την παράταση του προγράμματος ως έχει. Σε απάντηση στα τελευταία γεγονότα, οι αξιωματούχοι ανάφεραν ότι η NSA θα πρέπει να αρχίσει τη λήψη μέτρων για το κλείσιμο των προγραμμάτων μαζικής επιτήρησης, όπως την αμφιλεγόμενη συλλογή «μεταδεδομένων» από εκατομμύρια τηλεφωνήματα.
Σύμφωνα με τους Λος Άντζελες Τάιμς, ένας αξιωματούχος της υπηρεσίας αναφέρει ότι «η διαδικασία αυτή έχει αρχίσει».
Αφού το Κογκρέσο δεν μπόρεσε να συμφωνήσει για τον περιορισμό ή την ανανέωση του τρομονόμου Patriot, η NSA αναγκάζεται να τερματίσει τα προγράμματα τα βασισμένα στο εν λόγω νομοσχέδιο, το οποίο ψηφίστηκε αρχικά στον απόηχο των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου.
Πολλοί βλέπουν τον Freedom Act σαν την πιο βιώσιμη λύση. Εκτείνεται σε μεγάλο βαθμό σε βασικά τμήματα του Patriot Act αλλά με μερικούς περιορισμούς και δεσμεύσεις.
Προβληματισμό ωστόσο προκαλεί το γεγονός ότι κανείς δεν μπορεί να είναι ήσυχος ότι η NSA δεν θα επιδιώξει και με το καινούργιο νομοσχέδιο να συνεχίσει την κατασκοπεία και να υποκλέπτει συνομιλίες. Οι πολιτικές οργανώσεις για τις ελευθερίες και τα δικαιώματα αμφιταλαντεύονται σχετικά με τις συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις που ψηφίστηκαν από τη βουλή. Το νέο νομοσχέδιο θέτει όρια σχετικά με την κατασκοπεία, ωστόσο είναι πολύ πιθανόν τέτοιες διατάξεις να αντισταθμιστούν από άλλες ρήτρες που μπορεί να επεκτείνουν ή να εδραιώσουν την παρακολούθηση και την εποπτεία σε ένα ευρύ φάσμα μέσων.
