Πόπη Δέδε-Δεσύλλα
▸ Ο άνθρωπος που συνέβαλε στην αποκάλυψη των τρομερών εγκλημάτων των Αμερικανών στο Ιράκ και αλλού απειλείται με έκδοση και ισόβια στις ΗΠΑ
Ο Τζούλιαν Ασάνζ είναι Αυστραλός ακτιβιστής που δραστηριοποιούνταν στο διαδίκτυο. Είναι ο ιδρυτής της πλατφόρμας WikiLeaks, την οποία δημιούργησε το 2006. Γεννήθηκε στις 3 Ιουλίου 1971 στην Αυστραλία. Μεταξύ 2003-2006 σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης Φυσική και Μαθηματικά, χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του.
Το 2006 ιδρύεται το WikiLeaks. Ο Ασάνζ, μέλος του εννιαμελούς συμβουλίου του WikiLeaks, είναι ο αρχισυντάκτης. Έχει την τελική απόφαση στη διαδικασία της εξέτασης των εγγράφων που υποβάλλονται στο site. Εργάζεται ως εθελοντής, άνευ πληρωμής. Το 2009 του απονεμήθηκε το βραβείο Τύπου της Διεθνούς Αμνηστίας και το 2010 το βραβείο «Σαμ Άνταμς» από μια ομάδα πρώην αξιωματικών της CIA, σχετικά με την ακεραιότητα και την ηθική στον τομέα της πληροφοριοδότησης. Η γαλλική εφημερίδα Le Monde τον ανακήρυξε το 2010 άνδρα της χρονιάς. Το 2011 έλαβε το μετάλλιο Ειρήνης του Σίδνεϊ και το δημοσιογραφικό βραβείο «Μάρθα Γκέλχορν». Το 2018 βραβεύτηκε από το βρετανικό περιοδικό Economist.
Στις 5 Απριλίου 2010 το WikiLeaks έδωσε στη δημοσιότητα βίντεο με πλάνα από αεροπορική επιδρομή ενός αμερικανικού ελικοπτέρου η οποία είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο αμάχων στη Βαγδάτη. Τον Οκτώβριο του 2010 το WikiLeaks δημοσίευσε 400.000 απόρρητα στρατιωτικά αρχεία για τον πόλεμο του Ιράκ. Τον Νοέμβριο του 2010 δημοσιοποίησε χιλιάδες διπλωματικά τηλεγραφήματα των ΗΠΑ στα οποία περιλαμβάνονταν οι απόψεις ξένων ηγετών. Επρόκειτο για τη μεγαλύτερη σε έκταση παραβίαση ασφαλείας αυτού του είδους στις ΗΠΑ. Στις 28 Νοεμβρίου 2010 το WikiLeaks κοινοποίησε περισσότερα από 250.000 διπλωματικά έγγραφα από τα οποία 15.000 περίπου έφεραν την ένδειξη «εμπιστευτικό» (confidential). Στις 29 Νοεμβρίου 2010 οι ΗΠΑ ξεκίνησαν ποινική έρευνα σχετικά με τη διαρροή των πληροφοριών. Ακόμη και μετά την έναρξη της ποινικής έρευνας το WikiLeaks εξακολουθούσε να δημοσιεύει στοιχεία. Τον Νοέμβριο του 2010 σουηδικό δικαστήριο διέταξε τη σύλληψη του Ασάνζ για δήθεν βιασμό, κατηγορία την οποία ο Ασάνζ αρνήθηκε κάνοντας λόγο για συνωμοσία. Ύστερα από την έκδοση εντάλματος από την Interpol για την «υπόθεση βιασμού», ο Ασάνζ παραδόθηκε αυτοβούλως στην αστυνομία του Λονδίνου, ύστερα από προγραμματισμένο ραντεβού. Παρά τη σύλληψη του Ασάνζ, το WikiLeaks συνέχισε τις αποκαλύψεις.
Τον Φεβρουάριο του 2011 το δικαστήριο του Ουέστμινστερ στο Λονδίνο διέταξε την έκδοσή του στη Σουηδία. Τον Ιούνιο του 2012 ο Ασάνζ κατέφυγε στην πρεσβεία του Ισημερινού στο Λονδίνο και παρέμεινε εκεί μέχρι τις 11 Απριλίου 2019. Σημειωτέον ότι στις 4 Φεβρουαρίου 2016 το υπουργείο Εξωτερικών της Σουηδίας ανακοίνωσε πως επιτροπή του ΟΗΕ αποφάνθηκε ότι ο ιδρυτής του WikiLeaks Τζούλιαν Ασάνζ «κρατείται αυθαιρέτως». Ο Ασάνζ συνελήφθη από τη βρετανική αστυνομία στις 11 Απριλίου 2019 μετά την άρση της ασυλίας του από την κυβέρνηση του Ισημερινού και κρατείται σε φυλακή υψίστης ασφαλείας κοντά στο Λονδίνο. Στις 13 Μαΐου 2019 οι Σουηδοί εισαγγελείς έκλεισαν την έρευνα για «βιασμό», λέγοντας ότι τα στοιχεία δεν είναι αρκετά ισχυρά για να απαγγελθούν κατηγορίες εναντίον του Ασάνζ. Τον Ιανουάριο του 2021 Βρετανός δικαστής αποφάνθηκε ότι δεν πρέπει να εκδοθεί στις ΗΠΑ, επισημαίνοντας ότι τα προβλήματα ψυχικής υγείας που αντιμετωπίζει ο Ασάνζ θα μπορούσαν να τον οδηγήσουν σε αυτοκτονία.
Τον Δεκέμβριο του 2021 οι αρχές των ΗΠΑ κέρδισαν την έφεση στο Ανώτατο Δικαστήριο του Λονδίνου. Οι αμερικανικές αρχές θέλουν να τον δικάσουν για κατασκοπεία λόγω της δημοσιοποίησης 700.000 εμπιστευτικών και απόρρητων διπλωματικών και στρατιωτικών εγγράφων των ΗΠΑ, κυρίως για την εμπλοκή της Αμερικής στον πόλεμο του Ιράκ και του Αφγανιστάν. Αν καταδικαστεί, διατρέχει τον κίνδυνο να του επιβληθεί ποινή κάθειρξης 175 ετών!
Στις 17 Ιουνίου 2022 η υπουργός Εσωτερικών της Βρετανίας υπέγραψε την έκδοση του Ασάνζ στις ΗΠΑ. Ο Τζούλιαν Ασάνζ άσκησε έφεση στην απόφαση έκδοσής του στις ΗΠΑ και η μακρά δικαστική διαμάχη συνεχίζεται… Λίγο νωρίτερα, τον Μάρτιο του 2022 ο Ασάνζ παντρεύτηκε στη φυλακή υψίστης ασφαλείας την επί πολλά χρόνια σύντροφό του Στέλλα Μόρις, με την οποία απέκτησε δύο παιδιά ενώ βρισκόταν στην πρεσβεία του Ισημερινού.
Ο άνθρωπος που έδωσε στο WikiLeaks απόρρητα έγγραφα του αμερικανικού στρατού σχετικά με τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν, πραγματοποιώντας τη μεγαλύτερη στα χρονικά διαρροή μυστικών ντοκουμέντων, ήταν ο 25χρονος τότε στρατιώτης Μπράντλεϊ Μάνινγκ. Ο Μάνινγκ (σήμερα γυναίκα με δικαστική απόφαση) συνελήφθη, βασανίστηκε ανηλεώς και καταδικάστηκε στις 21 Αυγούστου 2013 σε 35 χρόνια φυλακή. Στην ποινή θα συμπεριληφθούν τα τρεισήμισι χρόνια της προφυλάκισης και θα έχει το δικαίωμα να αποφυλακιστεί υπό όρους αφού εκτίσει το ένα τρίτο της ποινής.
Η γενναία ανυπακοή των Τζούλιαν Ασάνζ, Έντουαρντ Σνόουντεν και Μπράντλεϊ Μάνινγκ απέναντι στη «σιδερένια φτέρνα» των ΗΠΑ, παρά το τίμημα που έχει γι’ αυτούς, αποτελεί ένα ελπιδοφόρο μήνυμα για τους εργαζομένους, τη νεολαία και τους λαούς όλου του κόσμου.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (8.10.22)
