Σεΐτ Αλντογάν
Τι δείχνει το ξέσπασμα μετά τη σύλληψη Ιμάμογλου
Ο λαϊκός ξεσηκωμός δεν είναι αποτέλεσμα μιας κάποιας δήθεν «ενδοαστικής διαμάχης». Τα αιτήματα συμπυκνώνονται στα συνθήματα «ψωμί, δουλειά, ελευθερία», «γενική απεργία, γενική αντίσταση», «η ελευθερία δεν βρίσκεται στις κάλπες, αλλά στους δρόμους». Το CHP προσπαθούσε να περιορίσει τις κοινωνικές αντιδράσεις στο πλαίσιο του αστικού κράτους και θεωρούσε προβοκάτσια την οργή στους δρόμους.
Στις 19 Μάρτη 2025, τα χαράματα, το καθεστώς του Ταγίπ Ερντογάν πραγματοποίησε μία αστυνομική επιχείρηση εναντίον δημάρχων και δημοτικών συμβούλων στην Κωνσταντινούπολη. Ανάμεσα στους συλληφθέντες ήταν και ο δήμαρχος της πόλης, Εκρέμ Ιμάμογλου. Η κατηγορία αφορούσε στη σύσταση τρομοκρατικής οργάνωσης και διαφθορά. Πρόκειται για κατηγορίες αβάσιμες από κάθε πλευρά, οι οποίες έχουν «στηθεί» με εντολή του προέδρου της χώρας.
Η κίνησή του προκάλεσε την λαϊκή οργή. Σχεδόν σε όλες τις πόλεις της Τουρκίας και του Κουρδιστάν πραγματοποιήθηκαν και πραγματοποιούνται μεγάλες και μαζικές διαδηλώσεις ενάντια στην κρατική τρομοκρατία, την εκμετάλλευση, τη φτώχεια και κάθε μορφή κοινωνικής αδικίας. Το καθεστώς, από την πλευρά του, ανακοίνωσε την απαγόρευση κάθε μορφής αντίδρασης και προχώρησε σε φασιστικές απειλές. Όμως, η λαϊκή οργή έσπασε την κρατική τρομοκρατία στις πλατείες και τους δρόμους και μετατράπηκε σε έναν αγώνα που είχε στη σημαία του την απαίτηση για ελευθερία και δημοκρατία.
Μέχρι σήμερα, άλλωστε, η κρατική τρομοκρατία, οι απαγορεύσεις απεργιών και αντιδράσεων, η φυλάκιση των βουλευτών και άλλων εκλεγμένων αντιπροσώπων, οι διορισμοί επιτρόπων, οι συλλήψεις δημοσιογράφων και διανοουμένων, οι διώξεις σε βάρος επαγγελματικών σωματείων και φορέων αποτελούσαν ήδη μία καθημερινή πρακτική της κυβέρνησης – και όχι μόνο. Η εκτελεστική εξουσία, με τα δικαστήρια, την αστυνομία και τις άλλες υπηρεσίες, σχεδίαζε να διορίσει επίτροπο ακόμα και στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης! Κι αυτό όταν, την ίδια στιγμή, ο πληθωρισμός, η ανεργία, οι χαμηλοί μισθοί προκαλούν μεγάλη κοινωνική και ταξική αντίδραση. Σήμερα, πάνω από 20 εκατομμύρια κόσμος ζει με μισθό πείνας (αρκετά κάτω από το επίσημο όριο της φτώχειας) και άλλοι τόσοι κινούνται διαρκώς στα όρια της φτώχειας.
Αυτή είναι η πραγματικότητα που οδηγεί εκατομμύρια κόσμου στον δρόμο, στις πλατείες, στις απεργίες. Εδώ και μέρες, παρ’ όλη την άγρια τρομοκρατία, τις συλλήψεις και τις απειλές η οργή έχει μετατραπεί σε κοινωνική-λαϊκή αντιπολίτευση, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα στην κυβέρνηση. Βεβαίως, πολλοί αναλυτές και πολιτικές δυνάμεις, φιλελεύθερες και σοσιαλδημοκρατικές, προσπάθησαν και προσπαθούν αυτή την λαϊκή οργή να την χαρακτηρίσουν αποκλειστικά ως αντίδραση της αξιωματικής αντιπολίτευσης και να αναδείξουν τον Ιμάμογλου ως τη μεγάλη ελπίδα του λαού. Στην πραγματικότητα, όμως, από την πρώτη κιόλας στιγμή, στις διαδηλώσεις – οι οποίες δεν περιορίστηκαν μόνο στις πλατείες και στους δρόμους, αλλά επεκτάθηκαν στις συνοικίες και τις φτωχές γειτονιές, στα εργοστάσια, στα πανεπιστήμια – εκφράστηκαν γενικότερα οι απαιτήσεις των εργατών, εργαζομένων, νεολαίας, συνταξιούχων, των μικρών επαγγελματιών. Είναι κάτι, άλλωστε, που το παραδέχτηκε ακόμα και η αξιωματική αντιπολίτευση. Ο πρόεδρος του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), Οζγκιούρ Οζέλ, δήλωσε επανειλημμένως ότι πρόκειται για ξέσπασμα της λαϊκής οργή και ότι το κόμμα του απλά είναι μέρος αυτού του δίκαιου αγώνα. Το γεγονός της σύλληψης του Ιμάμογλου έγινε αφορμή για να εκδηλωθεί αυτή η λαϊκή, εργατική, νεολαιίστικη έκρηξη.
Πρέπει να σημειωθεί πως το CHP εδώ και χρόνια προσπαθούσε να περιορίσει τις κοινωνικές αντιδράσεις μέσα στο πλαίσιο του αστικού κράτους και θεωρούσε την οργή που εκφράζεται στους δρόμους ως προβοκάτσια. Καλούσε συνεχώς τον κόσμο να δώσει την απάντησή του στις κάλπες. Όμως, η έκταση της καταπίεσης του καθεστώτος Ερντογάν ανάγκασε τους ρεπουμπλικάνους και τα υπόλοιπα φιλελεύθερα αστικά κόμματα να παραδεχτούν ότι τα περιθώρια εντός του υπάρχοντος πλαισίου είναι πρακτικά ανύπαρκτα. Η ίδια η αξιωματική αντιπολίτευση ομολόγησε ότι «δεν προστατεύεται από κανέναν νόμο και δεν έχουν κανένα περιθώριο πια».
Η κρατική τρομοκρατία έσπασε στις πλατείες και τους δρόμους και ο αγώνας γενικεύτηκε με απαίτηση για ελευθερία και δημοκρατία
Όσο για τα κύρια αιτήματα του λαϊκού ξεσηκωμού συμπυκνώνονται στα συνθήματα «ψωμί, δουλειά, ελευθερία», «γενική απεργία, γενική αντίσταση», «η ελευθερία δεν βρίσκεται στις κάλπες, αλλά στους δρόμους», «ή όλοι μαζί ή κανένας μας». Η εκδήλωσή του δεν έσπασε μόνο την κρατική τρομοκρατία και τον φόβο που ήθελε να δημιουργήσει ο Ερντογάν, αλλά και την πολιτική των σοσιαλδημοκρατών και φιλελεύθερων περί νομιμότητας, προβοκάτσιας και σιωπής. Επίσης, πρέπει να τονιστεί ότι είναι λανθασμένο να θεωρηθεί αυτή η λαϊκή οργή ως αποτέλεσμα κάποιας δήθεν ενδοαστικής διαμάχης. Οι απαιτήσεις της, εξάλλου, είναι ξεκάθαρες και εκφράζουν τους εργαζόμενους και όλους τους κοινωνικούς φορείς.
Η απαίτηση για γενική απεργία και γενική αντίσταση κερδίζει όλο και περισσότερο έδαφος και υιοθετείται από πλατύτερες μάζες. Οι εκπαιδευτικοί και εργαζόμενοι των δήμων έδωσαν οργανωμένα «παρών» στις διαδηλώσεις. Οι φοιτητές προχώρησαν δυναμικά και μποϊκόταραν τα μαθήματα, ενώ από τις μεταφορές μέχρι τις τηλεπικοινωνίες, εργαζόμενοι ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα των σωματείων τους και πήραν μέρος στον αγώνα. Όλα αυτά γίνονται, μάλιστα, τη στιγμή που οι γραφειοκρατικές συνδικαλιστικές δυνάμεις δεν έβγαζαν άχνα.
Τίποτα από τα παραπάνω, όμως, δεν σημαίνει ότι το καθεστώς του Ερντογάν θα παραδοθεί. Ήδη, η κυβέρνηση δείχνει ότι θα προχωρήσει σε πιο γενικευμένες επιθέσεις και θα εντείνει την τρομοκρατία (πληροφορίες κάνουν ήδη λόγο για πιθανή δίωξη και κατά του δημάρχου της Άγκυρας). Σε κάθε περίπτωση, η έκρηξη της οργής δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για έναν ενωτικό αγώνα διαρκείας. Το καθοριστικό θα είναι η συνέχιση των αγώνων και της αντίστασης, με κάθε μορφή.
Το Κόμμα Εργασίας (ΕΜΕΡ) καλούσε απ’ την αρχή τους εργαζόμενους σε γενική απεργία και γενική αντίσταση. Το σύνθημά του «η ελευθερία δεν βρίσκεται στις κάλπες αλλά στους δρόμους» υιοθετήθηκε ευρέως. Στην ανακοίνωσή του, το ΕΜΕΡ τόνιζε: «Ή θα παραδοθούμε στη μαυρίλα του συστήματος, στη φτώχεια και την εκμετάλλευση ή θα σταματήσουμε τους εχθρούς του μόχθου και της δημοκρατίας. Αυτό είναι ένα σταυροδρόμι. Μπορούμε να σταματήσουμε τις επιθέσεις μόνο με τον αποφασιστικό αγώνα των εκμεταλλευόμενων και καταπιεσμένων τάξεων. Την ισότητα, δημοκρατία και ελευθερία μπορεί να φέρει μόνο η εργατική τάξη».
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 29-30 Μαρτίου
