Αντώνης Δραγανίγος
Η «φιλολαϊκή» διαχείριση του καπιταλισμού οδήγησε στην υποταγή – Η διαπάλη αντινεοφιλελεύθερου και αντικαπιταλιστικού προγράμματος
H άνοδος του ΣΥΡΙΖΑ στην κυβέρνηση τον Γενάρη του 2015, πέρα από αποτέλεσμα μιας απότομης κατάρρευσης του παραδοσιακού αστικού δικομματισμού λόγω των μνημονίων, εκφράζει και την έκβαση μιας διαπάλης μέσα στο κίνημα και την Αριστερά με ιστορία χρόνων. Πρόκειται για μια περίοδο που σηματοδοτήθηκε από τη γέννηση του «αντιπαγκοσμιοποιητικού» κινήματος στα τέλη του 20ου αιώνα, τον μεγαλειώδη φοιτητικό αγώνα του 2006-07, την εξέγερση του Δεκέμβρη του ‘08, τους συγκλονιστικούς λαϊκούς αγώνες του 2010-12 μέχρι την «πρώτη φορά αριστερά».
Από ιστορική άποψη το, παγκόσμιο αυτό ρεύμα (Podemoς, Μπλόκο, Λούλα, Μοράλες κλπ) αντιστοιχούσε στην περίοδο που η καπιταλιστική ανασυγκρότηση «φούλαρε» τις μηχανές της. Η καπιταλιστική «παγκοσμιοποίηση» (η Ελλάδα μπήκε στην ΟΝΕ το 2001) και η Νέα Τάξη Πραγμάτων σφράγιζαν τον πλανήτη. Το κομμουνιστικό κίνημα, βαριά χτυπημένο από τις καταρρεύσεις και τη ρεφορμιστική του παρακμή, έμοιαζε να αποχωρεί από την ιστορική σκηνή. Η αστική σοσιαλδημοκρατία έχανε κάθε δυνατότητα «κοινωνικής μεταρρύθμισης», πλήρως προσαρμοσμένη στις απαιτήσεις της νέας εποχής του καπιταλισμού. Το έδαφος για νέα ρεύματα στην αριστερά ήταν κάτι παραπάνω από ώριμο.
To ποιά θα ήταν η κατεύθυνση των ρευμάτων αυτών, το ποιά τάση θα ηγεμόνευε στο κίνημα και την αριστερά ήταν το μεγάλο ερώτημα. Ένα ερώτημα που συμπυκνώθηκε στο δίλημμα αντινεοφιλελεύθερη ή αντικαπιταλιστική κατεύθυνση, αντινεοφιλελεύθερο ή αντικακαπιταλιστικό μέτωπο.
Η μάχη αυτή διήρκεσε σε όλη την περίοδο μέχρι που ο ΣΥΡΙΖΑ κατέκτησε την κυβέρνηση, με διαφορετικές ίσως μορφές (αντινεοφιλελεύθερη ενότητα, αντιμνημονιακή συσπείρωση, στήριξη της «αριστερής κυβέρνησης») και «επίδικα» σε κάθε περίοδο αλλά με τον ίδιο πυρήνα. Η μια λογική υποστήριζε την ανάγκη της «άμεσης απάντησης», της «πλατιάς ενότητας» γύρω από τα «επίδικα ζητήματα της περιόδου», χωρίς ευρύτερες στρατηγικές στοχεύσεις, και πάνω απ’ όλα χωρίς ρήξη με την κυρίαρχη πολιτική και τους πυλώνες της.
Ιδιαίτερα μέσα στη ριζοσπαστική αριστερά κυριαρχούσαν σε μεγάλο βαθμό αντιλήψεις συμπόρευσης με τον ΣΥΡΙΖΑ, είτε για να υπάρχει «επαφή» και «επίδραση» στον κόσμο του είτε με τη λογική του «σκαλοπατιού», δηλαδή της ενίσχυσης του «ενδιάμεσου» αυτού ρεύματος για την κατάκτηση της κυβέρνησης σαν «σκαλοπάτι» για μια ανώτερη σύγκρουση. Τελικά η ενίσχυση του διαχειριστικού ρεύματος σε βάρος της αντικαπιταλιστικής και επαναστατικής αριστεράς διευκόλυνε τον συμβιβασμό με την αστική τάξη και αποδείχτηκε «σκαλοπάτι» όχι για τη σύγκρουση αλλά για τη σταθερότητα του συστήματος.
Η πορεία του ΣΥΡΙΖΑ ήταν προδιαγεγραμμένη από τη στρατηγική του. Στρατηγική φιλολαϊκής διαχείρισης του καπιταλισμού εντός των ορίων της ΕΕ, του ΝΑΤΟ, του κεφαλαίου, που έχει τις ρίζες της διεθνώς στον ευρωκομμουνισμό και στην Ελλάδα στην πολιτική που οδήγησε στη δημιουργία του ενιαίου Συνασπισμού από ΚΚΕ, ΕΑΡ κλπ. Όμως το αν μπορούσε η μάχη να πάει πιο μακριά και αν η επαναστατική αριστερά μπορούσε να βγει με άλλο συσχετισμό κρίθηκε όχι από τα όριά του ΣΥΡΙΖΑ αλλά τα δικά μας.
Η ηγεμονία της αντικαπιταλιστικής-επαναστατικής τάσης πάνω στη διαχειριστική, στο πλατύ αντιφατικό ριζοσπαστικό αντινεοφιλελεύθερο ρεύμα δεν εξασφαλίζεται με συμπόρευση και υποταγή σε αυτό, με «ενωτικές προτάσεις», ούτε αρκούσε η καταγγελία του συμβιβασμού της ηγεσίας του. Αυτό που χρειαζόταν στην τόσο πλούσια αυτή περίοδο ήταν η συγκρότηση μιας επαναστατικής κομμουνιστικής αριστεράς που να διεκδικήσει έμπρακτα την ηγεμονία των ιδεών της σε ενότητα με τον μαχόμενο κόσμο και βαθιά πολιτική-στρατηγική αντιπαράθεση με το αντινεοφιλελεύθερο ρεύμα, οικοδομώντας τον δικό της αυτοτελή πόλο.
Αυτό θα σήμαινε προβολή ενός άλλου πλαισίου πολιτικών στόχων που να απαντούσε στα λαϊκά προβλήματα βάζοντας στο κέντρο τη ρήξη με τους πυλώνες της αστικής πολιτικής, πρώτα και κύρια το «μέσα στην ΕΕ» και την κυριαρχία του κεφαλαίου. Αυτό έγινε εν μέρει μέσα από το αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, στοιχείο που της έδωσε απήχηση και αναγνώριση, σε σκληρή αντιπαράθεση όχι μόνο με την αυταπάτη του «ούτε ρήξη, ούτε υποταγή του ΣΥΡΙΖΑ», αλλά και του «δεν βλέπουμε λύση εκτός ευρώ» του ΚΚΕ, που στο όνομα του «σοσιαλισμού» έριξε νερό στον μύλο της σταθερότητας του συστήματος εκείνη την περίοδο.
Σήμαινε σύνδεση πολιτική και θεωρητική του προγράμματος αυτού με την ανάγκη της εργατικής εξουσίας και των δρόμων προσέγγισής της, την πάλη δηλαδή για τη μετατροπή της κρίσης εκπροσώπησης σε πολιτική κρίση, το άνοιγμα του δρόμου για ευρύτερες αλλαγές και επαναστατική ανατροπή, σε αντιπαράθεση με την πολιτική λύση της «αριστερής κυβέρνησης». Σήμαινε επεξεργασία και προβολή ενός στρατηγικού προγράμματος κομμουνιστικής απελευθέρωσης, που θα έδινε ορίζοντα και αυτοπεποίθηση στο κίνημα, απαντώντας στο συστημικό ΤΙΝΑ.
Σήμαινε την επιδίωξη ο εργατικός λαϊκός ριζοσπαστισμός να μπολιαστεί με ανώτερες μορφές οργάνωσης, πρώτα απ΄ όλα της εργατικής τάξης, με τα δικά της όργανα. Τα βήματα που έγιναν ήταν λίγα και ασταθή, με αποτέλεσμα στην υποχώρηση του κινήματος να παραμένει ενεργή η προδοτική συνδικαλιστική γραφειοκρατία.
Σήμαινε ολόπλευρη πολιτική και οργανωτική προετοιμασία για να υπερασπίσει ο λαός με κάθε τρόποτο μεγαλειώδες «Όχι» του απέναντι στο πραξικόπημα της αστικής τάξης και στο ξεπούλημα του ΣΥΡΙΖΑ, όταν και το ΚΚΕ του γύρισε την πλάτη.
Τα στοιχεία αυτά δεν τέθηκαν με ολοκληρωμένο και σταθερό τρόπο από την ανατρεπτική Αριστερά, παρά τις ατελείς προσπάθειες. Το σίγουρο είναι πως όσο πιο πολύ οι δυνάμεις της αντικαπιταλιστικής αριστεράς προσέγγιζαν αυτή την ανάγκη τόσο με καλύτερο συσχετισμό θα έβγαιναν, τόσο λιγότερο θα παρασύρονταν από την άνοδο και θα βυθίζονταν από την πτώση του αντινεοφιλελεύθερου ρεύματος.
Απαιτούνταν σύνδεση πολιτική και θεωρητική του προγράμματος ρήξης με την ανάγκη της εργατικής εξουσίας και τους δρόμους προσέγγισής της
Σήμερα νέες και πολύ ανώτερες προκλήσεις μπαίνουν μπροστά μας. Τότε ήταν η «παγκοσμιοποίηση» τώρα είναι η στροφή στον καπιταλιστικό ανταγωνισμό, τον εθνικισμό και τον πόλεμο. Τότε ήταν η αυταπάτη του «αλλάζω τη ζωή μου χωρίς να αλλάξω την κοινωνία» τώρα ο άγριος κυνικός ολοκληρωτικός καπιταλισμός. Τότε ήταν το «αντινεοφιλελεύθερο», «αντιμνημονιακό» μέτωπο για να επιδράσουμε στην εξουσία, τώρα το «δημοκρατικό», «αντιακροδεξιό μέτωπο» μήπως και σωθούμε από την επελαύνουσα ακροδεξιά.
Αλλά αν θέλουμε να βγάλουμε πραγματικά ένα συμπέρασμα από την προηγούμενη περίοδο τότε πρέπει να βαδίσουμε ανάποδα τον δρόμο. Στρατηγική συσπείρωση και ταξική συγκρότηση στην πορεία για ένα κομμουνιστικό πρόγραμμα και κόμμα, πλατύ, ενωτικό ανεξάρτητο από την κυρίαρχη πολιτική μέτωπο της αντικαπιταλιστικής αριστεράς, αντί ξόδεμα στα νέα δημοκρατικά μέτωπα, μάχη για ανατρεπτικό εργατικό και λαϊκό κίνημα..
Σε αυτό τον δρόμο θέλουμε να βαδίσουμε ακόμα πιο αποφασιστικά και από τις 14-16 Φλεβάρη και μετά.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 25-26 Ιανουαρίου
