Γιάννης Ελαφρός
Εξαιρετικά αναγκαία η κατάπαυση του πυρός, η Γάζα ισοπεδώθηκε αλλά στάθηκε όρθια
Μπορείς να πατήσεις το pause σε μια γενοκτονία; Κι όμως, πάνω από δύο εκατομμύρια κάτοικοι της Γάζας, ζωντανοί-νεκροί στο πεδίο βολής μιας αμείλικτης πολεμικής μηχανής, περιμένουν με αγωνία την εκεχειρία, για να πάρουν μια ανάσα ζωής. Και είμαστε μαζί τους! Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές το Ισραήλ δεν είχε ανακοινώσει ακόμα επισήμως την έγκριση της συμφωνίας, με τον Νετανιάχου να κάνει «τσαλιμάκια» και τα φασιστοειδή που στηρίζουν την κυβέρνησή του να διαφωνούν, αφήνοντας ανοιχτό το σενάριο να μην εφαρμοστεί από την Κυριακή, όπως προβλέπει το σχέδιο. Εξάλλου, για να μην μείνει πίσω η κρεατομηχανή του IDF τις τελευταίες μέρες πραγματοποιεί σκληρούς βομβαρδισμούς στη Γάζα, ισοπεδώνοντας ό,τι έχει απομείνει και σκοτώνοντας δεκάδες Παλαιστίνιους καθημερινά.
Ο απολογισμός είναι τρομακτικός: 47.000 περίπου είναι οι επίσημα δηλωμένοι νεκροί Παλαιστίνιοι, η πλειονότητα παιδιά και γυναίκες. Έρευνα που δημοσιεύτηκε στο έγκυρο ιατρικό περιοδικό Lancet κατέδειξε πως ο πραγματικός αριθμός των νεκρών πρέπει να θεωρείται αυξημένος κατά 40%. Οι τραυματίες είναι πάνω από 110.000, πολλοί βαριά και μεγάλος αριθμός ακρωτηριασμένων. Η υγεία (και η ψυχική) του πληθυσμού της Γάζας έχει υποσκαφτεί βαθιά, από την ασιτία, τις κακουχίες, τη μόλυνση από την τοξική βομβαρδισμένη φυλακή που βρίσκεται, την παραμέληση κάθε θεραπείας κλπ. Το 90% των κατοίκων της Γάζας είναι εκτοπισμένοι, ενώ σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση των δορυφορικών εικόνων του Copernicus Sentinel έως και το 60% των κτιρίων της Λωρίδας έχει καταστραφεί ή υποστεί βαριές ζημιές, 70%-75% στην πόλη της Γάζας και στο βόρειο τμήμα. Νοσοκομεία και άλλες υποδομές έχουν γίνει σωροί ερειπίων. Ο ορισμός της γενοκτονίας.
Κι όμως. Τα παιδιά στη Γάζα ακόμα χορεύουν και πανηγυρίζουν, η αντίσταση δεν μπορεί να τσακιστεί και να εξαλειφθεί. Σαν αγριολούλουδο φυτρώνει ξανά και ξανά στο αιματοβαμμένο χώμα, σε έναν λαό που έχει δείξει τεράστια αποθέματα αξιοπρέπειας.
Την Τετάρτη ανακοινώθηκε από Κατάρ, Αίγυπτο και ΗΠΑ συμφωνία εκεχειρίας. Τι προβλέπει; Στην πρώτη φάση (42 ημέρες) η Χαμάς απελευθερώνει 33 ομήρους. Το Ισραήλ απελευθερώνει 30 Παλαιστίνιους αιχμαλώτους/ομήρους για κάθε άμαχο Ισραηλινό και 50 για κάθε γυναίκα στρατιώτη. Ο IDF σταματά τις πολεμικές επιχειρήσεις και απομακρύνεται από κατοικημένες περιοχές στις παρυφές της Λωρίδας. Οι εκτοπισμένοι Παλαιστίνιοι αρχίζουν να επιστρέφουν στα σπίτια τους, ενώ περισσότερη βοήθεια εισέρχεται στη λωρίδα. Στη δεύτερη φάση (42 ημέρες) η Χαμάς πρέπει να απελευθερώσει τους υπόλοιπους άνδρες ομήρους (στρατιώτες και πολίτες) με αντάλλαγμα έναν αριθμό Παλαιστινίων που δεν έχει ακόμη συμφωνηθεί και την πλήρη αποχώρηση του ισραηλινού στρατού από τη Γάζα. Στην τρίτη φάση θα γίνει ανταλλαγή πτωμάτων από τις δύο πλευρές, θα εφαρμοστεί σχέδιο ανασυγκρότησης της Γάζας και θα ανοίξουν τα συνοριακά περάσματα.
Είναι φανερό πως υπάρχουν αρκετά ασαφή σημεία. Γιατί ανακοινώθηκε τώρα η συμφωνία, που ήταν διαμορφωμένη στα βασικά της σημεία εδώ και καιρό; Προφανώς γιατί πίεσαν οι ΗΠΑ. Δεν είναι μόνο πως ο Genocide Joe Μπάιντεν ήθελε να εμφανίσει κάποιο αποτέλεσμα πριν αποχωρήσει και πως ο Τραμπ να δείξει πως με το που αναλαμβάνει –τη Δευτέρα- αρχίζουν συμφωνίες. Οι ΗΠΑ έχουν άλλες προτεραιότητες και θεωρούν πως πρέπει να προχωρήσει το σχέδιο «ανασυγκρότησης» της περιοχής, βάζοντας στο παιχνίδι ξανά τους ελεγχόμενους της Παλαιστινιακής Αρχής (που κτυπά ένοπλα την αντίσταση στη Δυτική Όχθη) και τα αντιδραστικά αραβικά καθεστώτα.
Η αντίσταση των Παλαιστινίων άντεξε, το Ισραήλ δέχθηκε βαρύ πολιτικό πλήγμα
Εμπόδια στην εκεχειρία έβαζαν στο Ισραήλ οι ακροδεξιοί σύμμαχοι του κατηγορούμενου για εγκλήματα πολέμου Νετανιάχου, οι οποίοι εξασφαλίζουν και την κυβερνητική πλειοψηφία και του δίνουν το αναγκαίο άλλοθι σε κάθε κρίσιμη στιγμή.. Οι Σμότριτς (υπουργός Οικονομικών) και Μπεν-Γκβιρ (υπουργός Εθνικής Ασφάλειας) θυμίζουν στον Νετανιάχου πως στόχος του Ισραήλ ήταν η εξολόθρευση της Χαμάς και γενικότερα της αντίστασης, καθώς και η εθνοκάθαρση στη Γάζα, στόχοι που δεν έχουν επιτευχθεί. Όπως είπε ο απερχόμενος υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Άντονι Μπλίνκεν, η Χαμάς έχει καταφέρει να παραμένει αξιόμαχη καθώς, παρά τα συντριπτικά κτυπήματα που έχει δεχθεί, έχει στρατολογήσει ισάριθμους ή περισσότερους μαχητές σε σχέση με όσους σκοτώθηκαν.
Από την άλλη το Ισραήλ έχει δεχθεί βαρύ πολιτικό και ηθικό πλήγμα σε διεθνές επίπεδο, με την παλαιστινιακή υπόθεση να έρχεται ξανά στο προσκήνιο, την παλαιστινιακή σημαία να ανεμίζει παντού και το κράτος του Ισραήλ να γίνεται συνώνυμο της βαρβαρότητας. Ταυτόχρονα, δεν είναι αμελητέες και οι απώλειες του ισραηλινού στρατού από την 7η Οκτώβρη 2023. Συγκεκριμένα, σε Γάζα και Δυτική Όχθη έχουν σκοτωθεί 840 στρατιώτες (329 στις 7/10), καθώς και 69 αστυνομικοί. Σε αυτούς προστίθενται 90 από το μέτωπο του Λιβάνου, δηλαδή συνολικά σχεδόν 1.000, ενώ πολλαπλάσιοι είναι οι τραυματίες.
Το τι θα συμβεί με την εκεχειρία δεν είναι σίγουρο, το κλειδί το κρατούν οι ΗΠΑ, που χωρίς τη στήριξή τους το Ισραήλ δεν αντέχει. Πιθανό σενάριο: Αποδοχή της πρώτης φάσης από το Ισραήλ για να εκτονωθεί η πίεση και στο εσωτερικό για τους ομήρους και διεθνώς, και να επανέλθουν με την πρώτη ευκαιρία.
Η ειρήνευση και η παύση των επιθέσεων είναι αναγκαία σήμερα σαν το οξυγόνο στους κατοίκους της Γάζας. Ωστόσο για να έχει διάρκεια πρέπει να δικαιωθούν τα αιτήματα του παλαιστινιακού λαού, να αποχωρήσουν πλήρως τα ισραηλινά στρατεύματα και οι έποικοι, να απελευθερωθεί η Παλαιστίνη.
Σε αυτές τις κρίσιμες ώρες ο αγώνας δεν κάνει «εκεχειρία», ίσα ίσα πρέπει να δυναμώσει για να επιβληθεί κατάπαυση του πυρός και αποχώρηση των Ισραηλινών, για Λευτεριά στην Παλαιστίνη.
Τίποτα δεν ξεχνιέται. Τα εγκλήματα του Ισραήλ κατά των Παλαιστινίων και κατά της ανθρωπότητας δεν παραγράφονται, η πολεμική και γενοκτονική του πολιτική πρέπει να ηττηθεί κι ανατραπεί, μαζί με αυτή των ΗΠΑ και της ΕΕ στην περιοχή. Και για όσες κυβερνήσεις και παράγοντες κάνουν τώρα πως χαίρονται για την εκεχειρία, αλλά τόσους μήνες έκλειναν τα μάτια στη γενοκτονία και στήριζαν το Ισραήλ (με πρωτοπόρα την κυβέρνηση της ΝΔ) δεν υπάρχει συγχωροχάρτι.
