Η Εφημερίδα ΠΡΙΝ έλαβε και δημοσιεύει γράμμα από τη συλλογικότητα “Κόκκινη Πρωτοβουλία στη Σερβία”, αναφορικά με τις λαϊκές κινητοποιήσεις διαμαρτυρίες που έχουν ξεσπάσει στη χώρα, μετά το πολύνεκρο δυστύχημα στο σταθμό Νόβι Σαντ. Το γράμμα υπογράφει η Όλγα Ντραγκάς (Olga Dragas), μέλος της Κόκκινης Πρωτοβουλίας στη Σερβία.
“Στη 1 Νοεμβρίου, μέρος της στέγης του προσφάτως ανακαινισμένου σταθμού Νόβι Σαντ κατέρρευσε! Ο βαρύς απολογισμός αυτής της τραγωδίας-μέχρι στιγμής- είναι 15 νεκροί, ενώ ελλοχεύει ο κίνδυνος ο αριθμός να αυξηθεί, καθώς δύο ακόμη τραυματίες βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση.
Το δυστύχημα αυτό, έλαβε χώρα σε μία περίοδο χαρακτηρίζεται από την ισχυρή πολιτική ηγεμονία του κυβερνώντος κόμματος (SNS) και των συνεργατών του, και την περιορισμένη επιρροή των άλλων αντιπολιτευόμενων αστικών κομμάτων. Εντός αυτής της συνθήκης, όπως είναι λογικό το «βάρος» της διαμαρτυρίας και της αντίστασης έπεσε στις οι λαϊκές μάζες, οι οποίες αποδέχτηκαν την πρόκληση …
Ο πρώτος κύκλος διαμαρτυριών ξέσπασε άμεσα, συνοδευόμενος από συγκρούσεις με αστυνομικές δυνάμεις, τις οποίες το κράτος προσπάθησε να εκμεταλλευτεί με σκοπό τη δυσφήμιση του αγώνα. Οι κινητοποιήσεις, όμως, συνεχίστηκαν με μαζικότητα και τις επόμενες μέρες, με διαδηλωτές να διακόπτουν συμβολικά την κυκλοφορία οχημάτων στους δρόμους για 15 λεπτά (1 λεπτό για κάθε θύμα). Η έντονη δυναμική των κινητοποιήσεων, φάνηκε ελκυστική στα κοινοβουλευτικά φιλοευρωπαϊκά κόμματα, τα οποία προσπάθησαν να καπηλευτούν το κύμα οργής, ειδικά όσο έβλεπαν πως ο αγώνας στα πανεπιστήμια οξυνόταν και έπαιρνε τη μορφή αποκλεισμού πανεπιστημίων και σχολών.
Μπροστά στις εξελίξεις αυτές, το κυβερνών κόμμα-το οποίο μέχρι πρότινος πανηγύριζε για την ανακαίνιση των υποδομών της χώρας (και ειδικά του σταθμού)-άρχισε να δέχεται έντονη κοινωνική πίεση. Όντας ήδη επιβαρυμένο με πολυάριθμες υποθέσεις σκανδάλων, αρκετές από τις οποίες έχουν οδηγήσει σε θανάτους, πλέον έχει έρθει καθολικά αντιμέτωπο με σημαντική μείωση της δημοτικότητας και της επιρροής του.
Παρότι λοιπόν, μέχρι πρότινος το SNS φαινόταν πως μονοπωλούσε το πολιτικό σκηνικό και πως μπορούσε να κάνει ό,τι θέλει, η κοινωνική κατακραυγή ήταν τόσο έντονη που αναγκάστηκε ακόμη και να «θυσιάσει» μερικούς από τους υψηλόβαθμους αξιωματούχους του. Μεταξύ αυτών που συνελήφθησαν, είναι ο Υπουργός Υποδομών Γκόραν Βέσιτς, μέλος του κυβερνώντος κόμματος SNS, και πρώην μέλος του Δημοκρατικού Κόμματος όταν εκείνο ήταν κυβέρνηση. Λίγο μετά τη σύλληψη του, ανακοινώθηκε (στον λογαριασμό του στα ΜΚΔ) ότι παραδόθηκε εθελοντικά στην αστυνομία… Βέβαια λίγο αργότερα διέρρευσε πως έχει ξεκινήσει απεργίας πείνας, για την οποία βέβαια ακόμη δεν έχει υπάρξει επιβεβαίωση.
Εκτός του Βέσιτς, συνελήφθησαν ακόμη αρκετοί κρατικοί αξιωματούχοι – μέλη του κυβερνώντος κόμματος-, μεταξύ αυτών ο αναπληρωτής υπουργός του Βέσιτς που ήταν υπεύθυνος για τους σιδηροδρόμους, ο πρώην αλλά και ο νυν διευθυντής της εταιρείας “Σιδηροδρομική Υποδομή της Σερβίας και ακόμη 8 άτομα από εταιρείες που εργάστηκαν στο έργο και την ανακατασκευή του κτιρίου που κατέρρευσε.
Παρά το κύμα συλλήψεων, όμως, το κίνημα συνεχίζει να επιμένει και μάλιστα-σε κάποιες περιπτώσεις- να μεγαλώνει, όπως π.χ. στην εκπαίδευση όπου οι αποκλεισμοί σχολών και σχολείων αρχίζουν να επεκτείνονται σε όλο και περισσότερα ιδρύματα. Το λαϊκό αίσθημα συνεχίζει να απαιτεί να αποδοθεί δικαιοσύνη και να απονεμηθεί ευθύνη σε όλους τους υπευθύνους, ενώ η τρέχουσα αντίδραση των αρχών ερμηνεύεται ως επικοινωνιακή απόπειρα «διαχείρισης του κόστους».
Το γεγονός πως ένα κόμμα δρα χωρίς να υπάρχει κάποια αντιπαραθετική πολιτική πρόταση απέναντι του, έχει γεμίσει με θυμό και ανυπομονησία την κοινωνία. Τα πάλαι ποτέ κραταιά κόμματα του συστήματος, που τώρα είναι στην αντιπολίτευση, στην προσπάθειά τους να «καπελώσουν» την κοινωνική έκρηξη, παραλίγο να προκαλέσουν «ζημιά» στον αγώνα κατά της κυβέρνησης καθώς ο κόσμος δεν τα εμπιστεύεται.
Το παρόν κίνημα, όπως και αυτό κατά της εξόρυξης της Rio Tinto, έχει τα χαρακτηριστικά ενός ευρέως και πλατιού κινήματος, το οποίο προέρχεται από την κοινωνική βάση. Αυτός είναι και ο βασικός λόγος που φοβίζει την κυβέρνηση. Φυσικά, από την άλλη πλευρά, η ανομοιομορφία του κινήματος και η μη σταθερή πολιτική του κατεύθυνση δημιουργούν δυσκολίες και αντιφάσεις.
Βέβαια, υπάρχουν σημαντικές δυνατότητες η διαμαρτυρία για το δυστύχημα να μετατραπεί σε πολιτική κίνηση κατά της ευρύτερης τρέχουσας κατάστασης. Ο στόχος που τίθεται είναι οι κινητοποιήσεις, ειδικά αυτές των φοιτητών, να θέσουν ένα πιο συνολικό φάσμα αιτημάτων, αρχής γενομένης από την απελευθέρωση όσων συνελήφθησαν στις πρώτες διαδηλώσεις στο Νόβι Σαντ. Όσο οι Αρχές προσπαθούν να προστατεύσουν όσους ευθύνονται για το δυστύχημα και όσο τα συστημικά κόμματα «κονταροχτυπιούνται» για τα μάτια του κόσμου στο κοινοβούλιο με ατελείωτες προσβολές και σκηνοθετημένες μάχες, ο λαός της Σερβίας συνειδητοποιεί όλο και περισσότερο πως μπορεί να βασιστεί μόνο στον εαυτό του. Υπό αυτό το πρίσμα, είμαστε αισιόδοξοι πως το κίνημα θα μπορέσει να πάρει πιο συνολικά χαρακτηριστικά!”
