Γιώργος Μιχαηλίδης
Ένας στους πέντε κατοίκους του πλανήτη ζει στην αφρικανική ήπειρο, όμως οι αφρικανικές χώρες μπορούν να παράξουν μόλις το 2% των εμβολίων που χρειάζονται. Έτσι, είναι απόλυτα εξαρτημένες από τις δωρεές των διεθνών οργανισμών και των ισχυρών κρατών. Αν η υγεία είναι το υπέρτατο αγαθό, τότε αυτή η δυσαναλογία είναι ενδεικτική αυτού που όλοι γνωρίζουμε: Όσες διακηρύξεις και να βγάλουν οι ισχυρότερες χώρες, οι αφρικανικές ζωές εξακολουθούν να αξίζουν λιγότερο.
Η τελευταία επιδημία ευλογιάς των πιθήκων επιβεβαιώνει την παραπάνω δυσμενή συνθήκη με τον πιο τραγικό τρόπο. Πρώτα απ’ όλα, η καθυστέρηση της διεθνούς κοινότητας ήταν κραυγαλέα! Ακόμα και σήμερα – δύο χρόνια μετά την εμφάνιση των πρώτων κρουσμάτων – στη χώρα με τα περισσότερα κρούσματα και θανάτους, το Κονγκό, έχουν σταλεί μόλις 200.000 εμβόλια από τα τρία εκατομμύρια που χρειάζονται. Μάλιστα, λόγω των πολεμικών συγκρούσεων με τους αντάρτες του M23 που υποστηρίζονται από τη Ρουάντα και εμμέσως από τη Δύση, το αντι-δυτικό αίσθημα στο Κονγκό έχει φουντώσει. Ως αποτέλεσμα, τμήματα του πληθυσμού αρνούνται τον εμβολιασμό αφού δεν εμπιστεύονται ούτε τις κρατικές αρχές ούτε τους προμηθευτές των εμβολίων. Κάποιοι ίσως να επεσήμαιναν πως το έργο παίζεται σε επανάληψη αφού ανάλογες ήταν οι επιδόσεις αλληλεγγύης των ισχυρών κρατών προς τα αφρικανικά κράτη και κατά την περίοδο της πανδημίας του COVID-19. Ωστόσο, αν τότε υπήρχε η… δικαιολογία ότι τα εμβόλια ήταν σε έλλειψη και χρειάζονταν παντού, τώρα η δικαιολογία αυτή εκλείπει.
Με τον ιό της ευλογιάς των πιθήκων να έχει ήδη εξαπλωθεί σε 14 χώρες της Αφρικής, πολλές εκ των οποίων μαστίζονται – ταυτόχρονα – και από πολέμους ή φυσικές καταστροφές που καθιστούν τις εκστρατείες εμβολιασμού ακόμη δυσχερέστερες, η Ευρώπη και τα ισχυρά κράτη περισσότερο συζητούν πως θα αποτρέψουν την μεταφορά του ιού στα εδάφη τους, παρά το πως θα σταθούν αλληλέγγυα στην Αφρική. Για τους φτωχούς λαούς της Αφρικής που βλέπουν τα εμβόλια σε έλλειψη, η κοροϊδία γίνεται ακόμα πιο εμφανής όταν βλέπουν πως μία εκ των βασικών εταιρειών-παραγωγών εμβολίων κατά της ευλογιάς των πιθήκων, η γερμανική Bavaria Nordic, αλλά και η αμερικανική Moderna, «γεύονται» σημαντικό άνοδο στις μετοχές τους μόνο και μόνο επειδή υπόσχονται την παράδοση εκατομμυρίων δόσεων ως το τέλος του 2024. Για να επιβιώσουν οι λαοί της Αφρικής, θα πρέπει να περιμένουν έως ότου τα πατενταρισμένα εμπορικά προϊόντα των big pharma δημιουργήσουν τους αναμενόμενους τζίρους… Για ακόμα μία φορά η καπιταλιστική λογική του αδυσώπητου κέρδους, καταδικάζει ανθρώπινες ζωές στην εξαθλίωση. Η «πολιτισμένη» Δύση –η ηγεσία της οποίας «φοβάται» τους μετανάστες– σφυρίζει αδιάφορα.
