Μαθητές και μαθήτριες συνομιλήσανε με το Πριν αναφορικά με το τι σημαίνει για εκείνους/ες το Πολυτεχνείο. Παρότι τα χρόνια που έχουν περάσει είναι πολλά, η μνήμη της εξέγερσης φαντάζει περισσότερο «κοντά» παρά «μακριά». Οι μαθητές/τριες αντικρούουν τα ιδεολογήματα περί «ξεπερασμένης, εθιμοτυπικής επετείου» και μιλάνε για ένα «σύμβολο αντίστασης που αναζωπυρώνει το πνεύμα του αγώνα, δίνοντας πίστη και κουράγιο στον κόσμο του κινήματος».
Η εξέγερση ως παρακαταθήκη νίκης!
«Η εξέγερση του Πολυτεχνείου μάς εμπνέει, γιατί ήταν μία προσπάθεια της νεολαίας να πετύχει ένα καλύτερο μέλλον για την ίδια. Αυτό κάνουμε και εμείς τώρα, παρότι βρισκόμαστε σε διαφορετικές συνθήκες», ξεκινάει η 15χρονη Αναστασία Δραγανίγου από το Περιστέρι. «Είναι όμορφο και ελπιδοφόρο το ότι πέτυχε σημαντικές νίκες, ειδικά απέναντι σε ένα τόσο σκληρό καθεστώς, που φάνταζε ανίκητο», συμπληρώνει. «Μπορεί σαν μαθητές/τριες να βλέπουμε το Πολυτεχνείο ως ένα “ιστορικό γεγονός” που ανήκει σε μία άλλη εποχή, αλλά –ταυτόχρονα– είναι σημαντικό να δούμε πώς τα αιτήματά του παραμένουν επίκαιρα και άρα αποτελεί ένα σημαντικό “θεμέλιο” για τους νέους αγώνες», σχολιάζει ο 16χρονος Μιχάλης Ανδρεόπουλος από την Ηλιούπολη. «Για παράδειγμα, σήμερα που βλέπουμε τη σφαγή του παλαιστινιακού λαού, θυμόμαστε και επαναλαμβάνουμε το αντιιμπεριαλιστικό και αντιΝΑΤΟϊκό μήνυμα που έβγαζε προς τα έξω το Πολυτεχνείο».
«Μπορεί μεγάλο μέρος του μαθητικού χώρου να μην μπορεί να κατανοήσει το μέγεθος αυτού το γεγονότος και τη σημασία του στη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας», επισημαίνει ο 17χρονος Σπύρος από τον Γέρακα. «Όμως, όλοι και όλες αντιλαμβανόμαστε πως η εξέγερση του Πολυτεχνείου είναι μία έμπρακτη απόδειξη ότι οι αγώνες μας είναι ο μόνος νικηφόρος τρόπος διεκδίκησης». «Παρότι τα αιτήματά του δεν εκπληρώθηκαν πλήρως, κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει το γεγονός πως πέτυχε μία καθοριστική νίκη», τονίζει η Μαριτίνα Μανιού, ετών 17, από τα Μανιάτικα του Πειραιά. «Συνεπώς, η εξέγερση δεν μπορεί παρά να μείνει στην ιστορία ως σύμβολο αντίστασης», συνεχίζει.
Μαριτίνα Μανιού (17): «Τα 50 χρόνια αφορμή για να βγούμε στους δρόμους και να παλέψουμε»
Το κοινό νήμα των αγώνων
Μαριτίνα Μανιού (17): «Τα 50 χρόνια αφορμή για να βγούμε στους δρόμους και να παλέψουμε»
Στις ομοιότητες, που το σύστημα θέλει να μας κάνει να ξεχάσουμε, μεταξύ του τότε και του σήμερα, στάθηκαν οι μαθητές/τριες. «Προφανώς υπάρχουν πολύ μεγάλες διαφορές με το ’73, όμως, δεν σημαίνει ότι σήμερα ζούμε ελεύθερα», τονίζει η Μαριτίνα. «Υπό μία έννοια, ζούμε μία άλλου είδους χούντα, όπου η καταστολή και η βία καλά κρατούν». «Όπως και τότε, έτσι και τώρα, η αστυνομία δεν διστάζει να χτυπήσει μαθητές (βλ. τη 16χρονη αντιφασίστρια στο Νέο Ηράκλειο), το υπουργείο δεν διστάζει να διώκει καθηγητές και μαθητές, ενώ και το ΝΑΤΟ συνεχίζει να “ευλογεί” πολέμους, σφαγές αμάχων και δικτατορίες», διαπιστώνει ο Μιχάλης. «Το νεολαιίστικο κίνημα σήμερα μπορεί να είναι σχετικά υποτονικό αλλά ακόμα εμπνέεται και συνεχίζει να παλεύει για ειρήνη και ελευθερία, απέναντι στον πόλεμο και την καταστολή».
Το μαθητικό κίνημα του τότε «οδηγός» στο σήμερα
Μιχάλης Ανδρεόπουλος (16): «Κρύβουν τον ταξικό κι επαναστατικό χαρακτήρα της εξέγερσης»
Κοινή παραδοχή όλων, αποτέλεσε η πεποίθηση πως οι μελλοντικοί αγώνες θα έχουν τα δικά τους αυτοτελή χαρακτηριστικά. Συμφώνησαν, ωστόσο, πως ο ρόλος του μαθητικού κινήματος στην αντιδικτατορική πάλη αποτελεί σημαντική «επαναστατική κληρονομιά». «Το βασικό συμπέρασμα που πρέπει να μελετήσουμε είναι πως όταν οι μαθητές οργανώθηκαν και έδρασαν από κοινού, έπαιξαν ιδιαίτερα καταλυτικό ρόλο στην υπεράσπιση της κατάληψης του Πολυτεχνείου, όπως και της Νομικής λίγο πιο πριν. Εάν δεν είχαν το υψηλό επίπεδο οργάνωσης αυτό, δεν θα συνεισέφεραν τόσο. Αυτό, λοιπόν, που μας έδειξε το Πολυτεχνείο είναι πως το ζήτημα της πολιτικής οργάνωσης είναι μείζον», αναφέρει ο Μιχάλης. «Ειδικά σήμερα, που οι μαθητές/τριες “τορπιλίζονται” από λογικές συμβιβασμού, του στυλ “έτσι είναι τα πράγματα και δεν αλλάζουν”, το Πολυτεχνείο συνεχίζει να έχει μία σημαντική συμβολική αξία, καθώς μας υπενθυμίζει ότι η νεολαία μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στις εξελίξεις», συμπληρώνει η Μαριτίνα.
Απέναντι στην ιστορική αλλοίωση
Αναστασία Δραγανίγου (15): «Το Πολυτεχνείο ζωντανό παράδειγμα πως “κάτι αλλάζει”».
Η θέληση του συστήματος να θολώσει τον πολιτικό-ταξικό χαρακτήρα της εξέγερσης είναι γνωστή. «Τα σχολικά βιβλία είναι ιδιαίτερα “φτωχά” στο θέμα του Πολυτεχνείου, ενώ στις γιορτές ακούμε τα ίδια από την 1ηΔημοτικού», σχολιάζει η Αναστασία. «Αποτελεί συνειδητή επιλογή να αποκρύπτεται το ταξικό και επαναστατικό στοιχείο από τα γεγονότα του Πολυτεχνείου και να παρουσιάζεται ως μία μάχη για την επαναφορά της αστικής Δημοκρατίας. Τραγουδάμε τον εθνικό ύμνο… Λες και στο Πολυτεχνείο ήταν όλοι οι Έλληνες μαζί… Δεν υπάρχει αναφορά στους χιλιάδες Έλληνες χουντικούς, στην επίσημη ανάμειξη της CIA στην εγκαθίδρυση της χούντας κ.ο.κ.», σημειώνει ο Μιχάλης. «Δεν νομίζω πως εντός του σχολείου προβάλλονται τόσο έντονα τα πραγματικά γεγονότα του Πολυτεχνείου. Παρότι υπάρχουν λαμπρές εξαιρέσεις καθηγητών, είναι ως επί το πλείστον προσωπικό ζήτημα του καθενός το τι θα μάθει», καταλήγει η Μαριτίνα. Μάλιστα, καταγγέλλει πως υπάρχουν και εκείνοι οι καθηγητές που προσπαθούν να πείσουν τα παιδιά περί «μύθου του Πολυτεχνείου.»
Ανάγκη σύγχρονης νεολαιίστικης εξέγερσης!
«Κάποιοι βιάζονται για τέλος των αγώνων και κάθε προοπτικής καλυτέρευσης των ζωών μας. Όμως, οι σκληρές συνθήκες που βιώνουν στο σήμερα (και) οι μαθητές, όπως το καθεστώς μόνιμης υποχρηματοδότησης παιδείας-υγείας, τα διαλυμένα σχολεία, η οξυμένη καταστολή και ο φόβος να ταξιδέψουμε στα ιδιωτικοποιημένα μέσα μεταφοράς, γεννούν το έδαφος για νέες συλλογικές διεκδικήσεις», λέει ο Μιχάλης. «Αναμφισβήτητα, υπάρχει μία αδράνεια στο σημερινό μαθητικό κίνημα, ωστόσο φωτεινά ιστορικά παραδείγματα, σαν και αυτό του Πολυτεχνείου, μας δείχνουν πως δεν είμαστε κάτι υποδεέστερο που πρέπει να μείνει στον “πάγο” μέχρι να “ωριμάσει”».
Σπύρος Θεοδωρίδης (16): «Το μαθητικό κίνημα να συνδέσει τους στόχους του με το μαζικό κίνημα»
«Στον δρόμο που χάραξε το Πολυτεχνείο, εμείς οι μαθητές είναι ανάγκη να επικαιροποιήσουμε τους στόχους του αγώνα μας, συνδέοντάς τους με τους στόχους του μαζικού κινήματος των εργαζομένων γονέων και δασκάλων μας», τονίζει ο Σπύρος. «Δεν θα αποδεχτούμε καμία λογική του λιγότερου κακού», «πάντα θα υπάρχουν νέοι αγώνες και είμαστε έτοιμοι να συμβάλλουμε σε αυτούς», συμπληρώνουν η Μαριτίνα και η Αναστασία, αντίστοιχα.
Χρίστος Κρανάκης
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (11.11.23)
