Οι εκτιμήσεις επιβεβαιώθηκαν και το φαινόμενο Στέφανος Κασσελάκης επικράτησε με σημαντική διαφορά (56%-43%) στον δεύτερο γύρο των εσωκομματικών εκλογών του ΣΥΡΙΖΑ για την ανάδειξη προέδρου. Πρόκειται για μια εξέλιξη που, αν μη τι άλλο, σηματοδοτεί και ολοκληρώνει την αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού και συστήματος και διαμορφώνει μια νέα πραγματικότητα. Ο νέος αρχηγός του ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί έναν «άγνωστο Χ», έναν καινούργιο παράγοντα με στοιχεία και χαρακτηριστικά μεταπολιτικής υπέρβασης του παραδοσιακού πολιτικού άξονα αριστεράς-δεξιάς. Κανείς δεν μπορεί να ξέρει ακόμα αν ο Κασσελάκης θα γίνει ο Έλληνας Μακρόν, ο Έλληνας Ζελένσκι ή κάτι άλλο εντελώς διαφορετικό.
Ωστόσο, το ρήγμα που διαφάνηκε στους κόλπους του ΣΥΡΙΖΑ δεν πρόκειται να κλείσει σύντομα. Χαρακτηριστική είναι η όψιμη κριτική που ασκείται στη διαδικασία που ακολουθήθηκε για την εκλογή προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, δηλαδή η ψηφοφορία από μια ακαθόριστη βάση «μελών». Η διαδικασία αυτή, την οποία πρώτος εγκαινίασε ο Γιώργος Παπανδρέου στην Ελλάδα, είναι στο πρότυπο του αμερικανικού προσωποκεντρικού μοντέλου οργάνωσης σε αντίθεση με το «κόμμα νέου τύπου». Η διαδικασία αυτή είναι πραγματικά ξένη προς την παράδοση της αριστεράς, αλλά αποτελεί απλά ένα λιθαράκι σε μια τουλάχιστον δεκαετή πορεία μετάλλαξης, «βίαιης ωρίμανσης» που ελάχιστη σχέση έχει με τις αριστερές αξίες. Το αν θα επέλθει κάποιος συμβιβασμός ανάμεσα στη νέα ηγεσία και την παραδοσιακή κομματική «καμαρίλα» ή θα υπάρξει κάποια ευρύτερη ρήξη μένει να φανεί.
Σε τι βαθμό θα μεταμορφώσει ο Κασσελάκης τον ΣΥΡΙΖΑ; Θα διατηρήσει ο ΣΥΡΙΖΑ κάποια ίχνη αριστερής φυσιογνωμίας έστω για τους τύπους, ή θα μετασχηματιστεί ανοιχτά σε ένα δεξιόστροφο μόρφωμα στο πρότυπο των Δημοκρατικών των ΗΠΑ στο όνομα της κυβερνησιμότητας;
Αυτό που σίγουρα επιβεβαιώνει η εκλογή Κασσελάκη είναι η βαθιά κρίση στρατηγικής και η πολιτική χρεοκοπία του ΣΥΡΙΖΑ που ακόμα βρίσκεται σε αναζήτηση στρατηγικής και εναλλακτικής πολιτικής. Ένας «μεσσίας» δεν φέρνει την άνοιξη. Ειδικά όταν η εκλογή του δεν συνοδεύεται από κάποια σαφή πολιτική πρόταση και δεν εκφράζει τα συμφέροντα της μεγάλης πλειοψηφίας της νεολαίας και των εργαζόμενων που πλήττονται και συνθλίβονται από την κοινωνική κρίση.
Όποια και αν είναι η εξέλιξη στις γραμμές του ΣΥΡΙΖΑ, το γεγονός παραμένει: τα πιο καταπιεσμένα και φτωχά στρώματα του λαού δεν εκφράζονται στους δρόμους των αγώνων αλλά ένα μεγάλο μέρος τους είναι ευάλωτο στην προπαγάνδα και τους μηχανισμούς του συστήματος και απεγνωσμένα προσπαθεί να γαντζωθεί από κάπου. Και αυτό δεν αποτελεί αποκλειστικά αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ αλλά βαραίνει το σύνολο της Αριστεράς που οφείλει να ανταποκριθεί στις νέες προκλήσεις.
Δημήτρης Τζιαντζής
