Δημήτρης Σταμούλης
▸Συνεπής στην τακτική να βαφτίζει το κρέας… ψάρι, ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξήγγειλε την προηγούμενη εβδομάδα την περιβόητη αύξηση του κατώτατου μισθού στα 780 μεικτά ή 667 ευρώ καθαρά από 1η Απριλίου.
Μια εξέλιξη που αφορά 585.000 εργαζόμενους που αμείβονται με αυτό το ύψος μισθού, μόλις 1 στους 4 μισθωτούς. Όλο το προηγούμενο διάστημα τα συστημικά ΜΜΕ τζόγαραν ακόμα και με τα 800 ευρώ, τα οποία ωστόσο φάνηκαν… πολλά στην κυβέρνηση και τους εργοδότες. Το υπουργείο Εργασίας ανέλαβε να «περιτυλίξει» κι αυτή την πενιχρή αύξηση σε έναν μισθό που παραμένει… κατώτατος σε σχέση με τις στοιχειώδεις εργατικές ανάγκες, σε μια εποχή έκρηξης της ακρίβειας σε βασικά αγαθά, όπως ενέργεια, τρόφιμα, καύσιμα.
Το περιτύλιγμα περιλάμβανε προκλητικές λογιστικές αλχημείες: Πρώτη, ότι κατώτατος αυξήθηκε κατά… 20%, ποσοστό που προκύπτει με υπολογισμό της σωρευτικής αύξησης από το 2019. Εάν πήγαιναν πιο πίσω στον χρόνο θα έβγαζαν μεγαλύτερη αύξηση! Η αλήθεια όμως είναι ότι πήρε πάνω μόλις 13 ευρώ (μεικτά πάντα) ή 2% το 2019, άλλα 50 ευρώ τον Μάιο 2022 και τώρα 63 ευρώ ή 9,4%. Δεύτερη, ότι οι εργαζόμενοι θα πάρουν… τρεις παραπάνω μισθούς ετησίως, αλλά αυτό προκύπτει με έτος αναφοράς το 2019 και όχι το 2022, σε σχέση με το οποίο προκύπτει μόλις ένας μισθός και κάτι ψιλά επιπλέον. Τρίτη, ότι η αύξηση αυτή είναι… 5% παραπάνω από τον πληθωρισμό, πηγαίνοντας πάλι σε βάθος χρόνου… τετραετίας. Ωστόσο το 2022 ο πληθωρισμός έκλεισε στο 9,6%, οπότε το +9,4% είναι και πάλι μικρότερο. Αν ληφθεί υπόψη δε ότι τα είδη διατροφής αποτελούν το 35% των συνολικών μηνιαίων δαπανών των νοικοκυριών, και ότι οι ανατιμήσεις σε ετήσια βάση έφτασαν (Σεπτέμβριος 2022) σε φυσικό αέριο 332,2%, πετρέλαιο θέρμανσης 65,1%, ηλεκτρικό ρεύμα 30,5%, καύσιμα 17,7%, γάλα 23%, ψωμί-δημητριακά 18,4% και κρέας 17,6%, τότε μπορούμε να καταλάβουμε τα χονδροειδή ψέματα της κυβέρνησης.
Η κυβέρνηση μίλησε για «δίκαιη» αύξηση η οποία όπως βέβαια υπογράμμισε, έλαβε υπόψη της και τις «αντοχές των επιχειρήσεων». Ουσιαστικά η αύξηση αυτή είναι κομμένη και ραμμένη στα μέτρα του κεφαλαίου και των εργοδοτών, που έτσι κι αλλιώς έδιναν ψίχουλα, από 3% Τράπεζα της Ελλάδας και ΙΟΒΕ, μέχρι 5-6% ΣΕΒ και ΣΒΕ. Αλλά για ποιες «αντοχές» μιλάνε όταν τα συνολικά κέρδη EBITDA, για το 2021, των 500 πιο κερδοφόρων εταιρειών της χώρας διπλασιάστηκαν σε σχέση με το 2020 και ανήλθαν σε 21,4 δισ. ευρώ, κι όταν σε τομείς όπως τράπεζες, μεταφορές, ενέργεια και real estate, απογειώθηκαν, ενώ και τα συνολικά προ φόρου κέρδη τριπλασιάστηκαν σε ένα έτος και ανήλθαν σε 15 δισ. ευρώ…
Όσον αφορά στο καθεστώς των τριετιών, για άλλη μια φορά έμειναν στον… πάγο, όπως άλλωστε έχουν πράξει και όλες οι πρότερες μνημονιακές κυβερνήσεις, μαζί και του ΣΥΡΙΖΑ. Είναι χαρακτηριστικό ότι αν η κυβέρνηση ικανοποιούσε το δίκαιο εργατικό αίτημα για επαναφορά των τριετιών (δηλαδή αύξηση κατά 10% για κάθε τρία χρόνια προϋπηρεσίας), ένας εργαζόμενος που προσλήφθηκε το 2012 και εργάζεται με τον κατώτατο μισθό, θα έπρεπε από 713 ευρώ να λαμβάνει 926 ευρώ τον μήνα. Αυτό το επαίσχυντο μέτρο έχει συνδεθεί με τη μείωση της επίσημης ανεργίας κάτω από το 10% (σήμερα είναι 10,8%), ποσοστό που σίγουρα υπάρχουν «εργαλεία» για να είναι υπό… έλεγχο.
Τέλος, να επισημανθεί πως όσα θα δώσει με το ένα χέρι στους μισθούς η εργοδοσία, θα το πάρει σχεδόν πίσω με το άλλο από το νέο ψαλίδισμα στις ασφαλιστικές εισφορές, καθώς η κυβέρνηση έχει δεσμευτεί για περαιτέρω μείωση (πέρα από τη μείωση κατά 4,4 μονάδες που έχει ήδη εφαρμοστεί). Όσον αφορά τη δήθεν «σημαντική» αύξηση στο επίδομα ανεργίας, οι αριθμοί είναι αμείλικτοι: Η αύξηση είναι μόλις 41 ευρώ τον μήνα και αφορά μόλις 1 στους 10 ανέργους που επιδοτούνται, ενώ στην τετραετία της ΝΔ η αύξηση ήταν μόλις 80 ευρώ!
Απώλεια 18,5% του μέσου μισθού το 2022
Η κυβέρνηση προσπάθησε να δώσει διεθνή διάσταση στην αύξηση του κατώτατου μισθού που αποφάσισε, λέγοντας ότι ανεβαίνει στην 10η θέση μεταξύ των 22 χωρών-μελών της ΕΕ που έχουν κατώτατο μισθό, από τη 13η θέση προηγουμένως, και ότι σε όρους αγοραστικής δύναμης, ανεβαίνει στη 13η θέση από 18η στην οποία βρισκόταν. Ας δούμε όμως τι προκύπτει από στοιχεία της στατιστικής υπηρεσίας της ΕΕ (Eurostat).
H απώλεια αγοραστικής δύναμης του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα για το 2022 ήταν 12,7%. Αυτό σημαίνει ότι για να διατηρηθεί η αγοραστική δύναμη του κατώτατου μισθού στο ίδιο επίπεδο λόγω του πληθωρισμού, το ύψος του θα έπρεπε να φτάνει τα 952 ευρώ μεικτά (σε δωδεκάμηνη βάση 815 ευρώ για 14 μεικτούς μισθούς), από 713 ευρώ μεικτά που είναι έως και τον Μάρτιο 2022.
Αυξήσεις για όλους με ΣΣΕ, κανένας εργαζόμενος κάτω από 1.000 ευρώ
Παράλληλα, η αγοραστική δύναμη και του μέσου μισθού παρουσίασε απώλεια κατά 18,5% το 2022. Αυτό σημαίνει ότι και με τη νέα αύξηση στον κατώτατο, η απώλεια της αγοραστικής του δύναμης είναι 7%! Ακόμα και η καλύτερη πρόταση, αυτή της ΓΣΕΕ, να είχε υιοθετηθεί (825 μεικτά), θα υπήρχε και πάλι απώλεια της αγοραστικής δύναμης του μέσου μηνιαίου μισθού, αν και οριακή 0,5%.
Η κατάληξη στα 780 ευρώ ασφαλώς ήταν προδιαγεγραμμένη, όταν η κυβέρνηση «έπαιζε» μόνη της στο θέμα των μισθών, χωρίς «αντίπαλο δέος», παρά μόνο την ψοφοδεή «διαπραγμάτευση» της ΓΣΕΕ που ζητούσε κάτι παραπάνω. Απάντηση ασφαλώς δεν μπορούσε να αποτελέσει ούτε η τακτική του ΠΑΜΕ που απλώς ζητούσε κάτι παραπάνω (πέρσι τέτοια εποχή βέβαια μιλούσε επίσης για 825), χωρίς στο κίνημα να χαράζει γραμμή ρήξης με τον αστικοποιημένο συνδικαλισμό.
Η γραμμή του μαχόμενου ταξικού κινήματος ώστε «κανένας εργαζόμενος να μην είναι κάτω από 1.000 ευρώ», για γενναία αύξηση μισθών για όλους, καθολική υποχρεωτική εφαρμογή ΣΣΕ, μείωση χρόνου εργασίας κ.α. αντιστοιχεί στις σύγχρονες εργατικές ανάγκες και μπορεί να επιβληθεί μόνο με μαζικούς ταξικούς αγώνες διαρκείας στα χέρια των εργαζομένων.
