Γιώργος Μουρμούρης
▸Χαρακτηριστικά φιέστας, παρουσία Κυριάκου Μητσοτάκη, δόθηκαν τη Δευτέρα (12/12) στην εκκένωση του προσφυγικού καταυλισμού του Ελαιώνα. Το χρονικό ενός σκληρού πλην άνισου αγώνα. Εικόνα από το μέλλον η εκδίωξη των «ανεπιθύμητων» για τις μπίζνες του κεφαλαίου.
«Σας καλωσορίζουμε στον Ελαιώνα. Στην “πίσω αυλή” της Αθήνας, η οποία αν και βρίσκεται μόλις δύο χιλιόμετρα από την Ομόνοια, επί δεκαετίες βιώνει την εγκατάλειψη, βιώνει την αδιαφορία. Μια περιοχή η οποία επιτέλους κερδίζει το δικαίωμα στη ζωή».
Λόγια που θα ταίριαζαν στα εγκαίνια μιας δομής κοινωνικής κατοικίας για πρόσφυγες, μετανάστες και ντόπιους, στο κέντρο μιας όασης πρασίνου και εγκαταστάσεων ερασιτεχνικού αθλητισμού, προσιτών σε όλους τους κατοίκους του λεκανοπεδίου. Στην Ελλάδα της καπιταλιστικής επέλασης σε ζωές και ελεύθερους χώρους, όμως, με τα λόγια αυτά ο δήμαρχος Αθηναίων Κώστας Μπακογιάννης συνόδευσε την παραλαβή του –άδειου πια– προσφυγικού καταυλισμού του Ελαιώνα, με σκοπό να παραδοθεί κατόπιν στα κρατικοδίαιτα επιχειρηματικά συμφέροντα για το νέο φαραωνικό πρότζεκτ της «Διπλής Ανάπλασης».
Είχε προηγηθεί η βίαιη απομάκρυνση των τελευταίων ενοίκων του καμπ που, επί επτά χρόνια, παρά τις άθλιες συνθήκες, αποτέλεσε καταφύγιο για χιλιάδες ανθρώπους που είχαν τουλάχιστον ένα μέρος να κοιμηθούν το βράδυ, καθώς και εύκολη πρόσβαση στον αστικό ιστό. Πλέον, οι εκατοντάδες πρόσφυγες και μετανάστες που διέμεναν μέχρι και πέρσι τέτοια περίοδο στον Ελαιώνα, που εργάζονταν στην Αθήνα και των οποίων τα παιδιά πήγαιναν σε σχολεία της περιοχής, έχουν οδηγηθεί κυρίως στις δομές-φυλακές της Ριτσώνας και του Σχιστού. Κάποιοι λίγοι σε διαμερίσματα. Άλλων η τύχη αγνοείται: Δεν αποκλείεται να κατέληξαν στον δρόμο.
Η απόφαση για την εκκένωση του Ελαιώνα ελήφθη στις 13 Δεκεμβρίου 2021, με καταληκτική ημερομηνία για την παραλαβή του χώρου να ορίζεται η 30η Ιουνίου 2022. Εξαρχής, οι προθέσεις της δημοτικής αρχής ήταν ξεκάθαρες, με τον Κώστα Μπακογιάννη να δηλώνει, όπως κατήγγειλε η Αντικαπιταλιστική Ανατροπή στην Αθήνα, ότι «δεν συνάδει το στρατόπεδο των προσφύγων με κάποιες χρήσεις που θα δημιουργηθούν στην περιοχή». Μέχρι τον Απρίλιο, περίπου 260 οικογένειες είχαν μεταφερθεί ήδη σε στρατόπεδα-φυλακές, έξω από την Αθήνα. Τον Ιούνιο, με την καταληκτική ημερομηνία για την παράδοση του χώρου να πλησιάζει, οι πιέσεις εντάθηκαν, ενώ ξεκίνησαν οι πρώτες κινητοποιήσεις προσφύγων και αλληλέγγυων με διαμαρτυρίες στην είσοδο του καταυλισμού, συγκεντρώσεις έξω από το δημαρχείο στην πλατεία Κοτζιά, ακόμα και πορεία προς το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου. Σε επίπεδο δημοτικού συμβουλίου, ψήφισμα κατά της απομάκρυνσης των προσφύγων στις 4 Ιουλίου απορρίφθηκε από την παράταξη Μπακογιάννη με στήριξη της Χρυσής Αυγής.
Ωμή και απροκάλυπτη επιχείρηση εκδίωξης ανεπιθύμητων κατοίκων από το κέντρο της Αθήνας
Τον Ιούλιο, με την προθεσμία να έχει παρέλθει, οι πιέσεις εκτοξεύτηκαν. Παύθηκαν νοσηλευτές, ψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί, ενώ υποσχέσεις και απειλές, που αφορούσαν από χορήγηση ασύλου μέχρι προειδοποιήσεις για συλλήψεις και μηνύσεις, έδιναν κι έπαιρναν. Σταδιακά διεκόπη η ηλεκτροδότηση και η παροχή γευμάτων. Στις 18 Αυγούστου πραγματοποιήθηκε βίαιη αστυνομική επιχείρηση με τη συμμετοχή δυνάμεων των ΜΑΤ και των ΕΚΑΜ, με τη συλλογικότητα Solidarity with Migrants να καταγγέλλει χρήση χημικών κατά παιδιών και εγκύων. Λίγες ημέρες αργότερα, στις 31 Αυγούστου, ο 40χρονος Πακιστανός ρακοσυλλέκτης, Wares Ali, πέθανε αβοήθητος από ανακοπή καρδιάς. Οι πιέσεις συνεχίστηκαν τις εβδομάδες που μεσολάβησαν, μέχρι την τελική επιχείρηση των ΕΚΑΜ στις 30 Νοεμβρίου, κατά τη διάρκεια της οποίας συνελήφθησαν 13 μετανάστες και μία αλληλέγγυα.
Τους τελευταίους 12 μήνες στον Ελαιώνα έλαβε χώρα, στην πιο ωμή και απροκάλυπτη μορφή της, η επιχείρηση εκδίωξης ανεπιθύμητων κατοίκων από το κέντρο της Αθήνας, διαδικασία που γίνεται συνήθως κεκαλυμμένα, κυρίως μέσω των «αόρατων» μηχανισμών της αγοράς (προέκταση των οποίων βεβαίως είναι τα πολύ ορατά αστυνομικά γκλοπ), σε άλλες περιοχές της πόλης, εκεί που κατοικούν οι οικονομικώς ή/και πολιτικώς ανεπιθύμητοι. Η ψυχολογική και σωματική βία, η εγκατάλειψη και η διακοπή των κοινωνικών υπηρεσιών, η τακτική «καρότου και μαστιγίου», στο πλαίσιο του στρατοπέδου και εις βάρος ανθρώπων που βρίσκονται υπό μόνιμο καθεστώς εξαίρεσης έλαβαν την πιο απροσχημάτιστη μορφή. Όμως το ίδιο «τέρας» της αλλαγής της πληθυσμιακής σύνθεσης της πόλης δια του εξευγενισμού, με στόχο κέρδη και πολιτική κυριαρχία για το κεφάλαιο, απειλεί πολύ περισσότερους κατοίκους της πρωτεύουσας. Πολλούς ακόμα που ίσως σήμερα δεν διανοούνται πόσο αναγκαίοι είναι οι κοινοί αγώνες ντόπιων και προσφύγων-μεταναστών.
Αντικαπιταλιστική Ανατροπή στην Αθήνα: «Όχι στην ιλουστρασιόν “ανάπτυξη”»
«Σαν σε δημοπρασία φεουδαρχών, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επικύρωσε τη βίαιη εκκένωση του Ελαιώνα από τους φτωχούς κατατρεγμένους πρόσφυγες, ώστε να προχωρήσει η παράδοση του επόμενο “οράματος” Μπακογιάννη. Οι μπουλντόζες της ακραίας εκμεταλλευτικής τουριστικοποίησης, η εκδίωξη των κατοίκων από το ευρύτερο κέντρο και η μετατροπή τους σε δούλους 3μηνων και 6μηνων συμβάσεων στα μπάζα της “Διπλής Ανάπτυξης”, πάντα προς χάριν των υποστηρικτών της κυβέρνησης του μεγάλου κεφαλαίου», σχολιάζει η Αντικαπιταλιστική Ανατροπή στην Αθήνα.
«Υποσχόμαστε στον πρωθυπουργό και τον δήμαρχο της πόλης πως θα συνεχίζουμε να αγωνιζόμαστε για να κερδίσουν οι κάτοικοι και οι πολίτες ζωτικό ελεύθερο χώρο στον Ελαιώνα. Λέμε “όχι” στα συρματοπλέγματα της ιλουστρασιόν “ανάπτυξης” για τους λίγους και τα νέα πανάκριβα άχρηστα μεγαθήρια. Απαιτούμε πραγματικά λαϊκές αθλητικές υποδομές, αλλά και έργα υποδομής για τους/τις κατοίκους του Βοτανικού, της γειτονιάς του Μάρκονι, σχολικές αίθουσες, βρεφονηπιακούς σταθμούς, αντιπλημμυρικά έργα, διανοίξεις δρόμων, πεζοδρόμια σε δρόμους με μεγάλη κυκλοφορία, κοινωνικές δομές, παιδικές χαρές και ποιοτικούς ελεύθερους πράσινους χώρους για όλους/ες», καταλήγει.
