Γιώργος Μιχαηλίδης
Στην ευρύτερη μητροπολιτική περιοχή του Καϊρου κατοικούν περίπου 22 εκατομμύρια άνθρωποι δηλαδή πάνω από το 1/5 του πληθυσμού της Αιγύπτου. Πρόκειται για μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες πόλεις του κόσμου για την οποία μελέτες προβλέπουν ότι κινδυνεύει σύντομα να καταστεί μία «νεκρή πόλη» υπό την έννοια ότι η μέση ταχύτητα κίνησης των οχημάτων μπορεί να πέσει στα 10 χλμ/ώρα ενώ η ατμοσφαιρική ρύπανση θα καταστήσει τον βίο των κατοίκων αβίωτο. Αυτή είναι και η βασική δικαιολογία για την κυβέρνηση της Αιγύπτου, η οποία αποφάσισε να οικοδομήσει από το μηδέν μία νέα πρωτεύουσα, πενήντα χιλιόμετρα ανατολικά του Καϊρου.
Δεν πρόκειται για μοναδικό φαινόμενο. Μία σειρά νέων πόλεων, 4ης γενιάς όπως αναφέρονται, δημιουργούνται αυτή τη στιγμή από την Ερυθρά Θάλασσα ως τον αιγυπτιακό βορρά. Όμως ανάμεσά τους, το σχέδιο για μια νέα αιγυπτιακή πρωτεύουσα ξεχωρίζει. Η περιοχή όπου οικοδομείται η νέα πρωτεύουσα της Αιγύπτου βρίσκεται μέσα στην έρημο, σε ένα εξαιρετικά αφιλόξενο μέρος, όμως το φαραωνικό σχέδιο αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο υλοποιούν από κοινού ο αιγυπτιακός στρατός, κινέζικες κατασκευαστικές εταιρείες και επενδυτές από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, προχωρά με ταχύτατους ρυθμούς. Έτσι, μέσα σε εφτά μόλις χρόνια η πρώτη φάση οικοδόμησης της νέας πρωτεύουσας έχει ολοκληρωθεί με τους πρώτους κατοίκους να αναμένεται να εγκατασταθούν στη νέα πόλη εντός του 2023. Η νέα πρωτεύουσα θα περιλαμβάνει τον υψηλότερο ουρανοξύστη της Αφρικής, ένα τεράστιο στάδιο 90.000 θέσεων, εντυπωσιακά τζαμιά και κυβερνητικά κτίρια, στέγες με ηλιακά πάνελ, λεωφόρους με εννέα λωρίδες και σύνδεση με το Κάιρο με ένα γρήγορο ηλεκτρικό τρένο. Το γεγονός αυτό από μόνο του αναδεικνύει τις τεράστιες δυνατότητες που έχουν κατακτηθεί από την ανθρωπότητα. Όμως, όπως συμβαίνει συνήθως, τα πράγματα δεν είναι τόσο αθώα. Από την ανάλυση των σχεδίων για τη νέα πόλη προκύπτει ότι η νέα πρωτεύουσα αναμένεται να λειτουργήσει περισσότερο ως ένα ασφαλές οχυρό για την αιγυπτιακή ελίτ, παρά ως διέξοδος για τους στοιβαγμένους κατοίκους του Καϊρου. Η απόκτηση κατοικίας στη νέα πόλη είναι οικονομικά απλησίαστη για κάποιον που δεν ανήκει στα μεσαία και ανώτερα στρώματα της Αιγύπτου ενώ η συγκέντρωση όλων των διοικητικών κέντρων σε μία πόλη χωμένη πενήντα χιλιόμετρα μέσα στην έρημο καταστεί κάθε προσπάθεια προσέγγισής της από τον λαό αδύναμη.
Για πολλούς επικριτές του νέου πλάνου, είναι οι εικόνες των πλημμυρισμένων δρόμων από διαδηλωτές, όπως εκείνων της εξέγερσης της πλατείας Ταχρίρ, που προληπτικά στοχεύει να αποφύγει ο Αιγύπτιος πρόεδρος. Δεν είναι τυχαίο προφανώς ότι το σχέδιο της νέας πόλης προβλέπει την εγκατάσταση του στρατού σε δεσπόζουσες εγκαταστάσεις στη δυτική είσοδο της νέας πρωτεύουσας δηλαδή στην οδό σύνδεσής της με το Κάιρο. Αυτά συμβαίνουν την ώρα που η οικονομική κατάσταση για τα φτωχά στρώματα της Αιγύπτου χειροτερεύει και η χώρα βρίσκεται μπροστά στο φάσμα της χρεωκοπίας. Απίστευτες δυνατότητες και πόροι που έχουν τη δύναμη να αλλάξουν τη ζωή των ανθρώπων και κατευθύνονται στην οχύρωση της εξουσίας των ελίτ.
