Γιώργος Κουβίδης*
▸ Τα τροχαία αποτελούν την πρώτη αιτία θανάτου για τις ηλικίες 5-29 ετών
Κάθε χρόνο 1.350.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους στο οδικό δίκτυο από τροχαίες συγκρούσεις και πολλοί περισσότεροι αποκτούν μια μόνιμη αναπηρία. Παρά την προσπάθεια του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), οι κυβερνήσεις στη συντριπτική τους πλειοψηφία αρνούνται να λάβουν μέτρα και οι θάνατοι και οι σοβαροί τραυματισμοί εξακολουθούν να αυξάνονται. Κυρίως στις φτωχές και μέσου εισοδήματος χώρες, αυτές που αποτελούν τις «αναδυόμενες αγορές» για την αυτοκινητοβιομηχανία.
Από το 2000 ήδη, το τροχαίο τραύμα παγκόσμια για όλες τις ηλικίες ανήκει στα 10 πιο συχνά αίτια θανάτου, ενώ σήμερα αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτου για τις ηλικίες από 5 έως 29 ετών.
Και όλα αυτά από ένα αίτιο που σύμφωνα με τον ΠΟΥ είναι προβλέψιμο και κατά συνέπεια μπορεί να προληφθεί!
Σε πλανητικό επίπεδο εύκολα μπορεί να διαπιστώσει κανείς πως αυτά που συνέβησαν και συμβαίνουν στη χώρα μας: διάλυση του σιδηροδρομικού δικτύου, αποδιοργάνωση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, μηδενική ή ελάχιστη ανάπτυξη δικτύων σταθερής τροχιάς στις πόλεις, άρνηση ανάπτυξης δικτύων εναλλακτικής μετακίνησης (ποδηλατόδρομοι, πεζόδρομοι), έμπρακτη αμφισβήτηση ακόμα και της πεζή μετακίνησης (κατεστραμμένα ή ανύπαρκτα πεζοδρόμια, μετατροπή τους parking) δεν αποτελούν ελληνική ιδιαιτερότητα αλλά κοινή εξέλιξη σε πάρα πολλές χώρες.
Η αυτοκινητοβιομηχανία αποτελεί έναν από τους πιο επιθετικούς-χωροκατακτητικούς κλάδους. Και φυσικά δεν είναι μόνον η αυτοκινητοβιομηχανία. Το πλέγμα συμφερόντων είναι τεράστιο με εταιρείες γίγαντες, κατασκευαστικές, πετρελαϊκές, ασφαλιστικές, αλλά και πολύ μικρότερες, από τα συνεργεία μέχρι τα «ειδικευμένα» δικηγορικά γραφεία, τα κέντρα αποκατάστασης και ό,τι μπορεί να φανταστεί κανείς, συγκροτούν ένα γιγαντιαίο μπλοκ προώθησης της μηχανοκίνησης με αιχμή το ΙΧ.
Γι’ αυτούς το τροχαίο τραύμα αποτελεί παράπλευρη απώλεια αυτού του μοντέλου ανάπτυξης. Απώλεια αποδεκτή/προσχεδιασμένη που μετασχηματίζεται σε πηγή κέρδους και ανάπτυξης μιας σειράς επιχειρήσεων γύρω-μετά απ’ αυτό.
Για εμάς, θύματα ή εν δυνάμει θύματα, αποτελεί πηγή οδύνης και διαρκούς βασανισμού. Μιλάμε για τα εκατομμύρια των ανθρώπων που είτε θα χάσουν έναν δικό τους ή θα επιζήσουν μετά από σοβαρό τραυματισμό.
Εδώ και χρόνια η αυτοκινητοβιομηχανία, με προεξάρχουσα τη γερμανική, στηρίζει τη διαφημιστική της πολιτική στην επιθετικότητα, στις μεγάλες επιταχύνσεις και τελικές ταχύτητες. Στη χώρα μας το 2018, η επίσημη διαφήμιση της BMW X2 έλεγε: «ΓΙΝΕ Ο ΚΥΝΗΓΟΣ ΟΧΙ ΤΟ ΘΗΡΑΜΑ»*. Φυσικά o καθένας δεν μπορεί να αγοράσει μια BMW. Δεν μπορεί να ανήκει στην κατηγορία των κυνηγών, μοιραία αφού πρέπει να μετακινείται εντάσσεται στη δεύτερη κατηγορία των θηραμάτων.
Η άποψη πως το οδικό δίκτυο αποτελεί ζούγκλα δεν είναι μόνο μια διαπίστωση του καθημερινού χρήστη του. Αποτελεί και επίσημη θέση της αυτοκινητοβιομηχανίας. Ωστόσο η δήθεν προστασία που παρέχει στους «κυνηγούς» τίθεται ξανά και ξανά σε αμφισβήτηση: χθες μια Ferrari που βρυχάται κατάπιε τον οδηγό της, προχθές μια Porsche 911 έκανε το ίδιο, λίγο παραπίσω μια Cayenne εξαΰλωσε τέσσερα άτομα για να αναφέρουμε ελάχιστα.
Η μείωση της μέσης ταχύτητας στο δίκτυο της κυκλοφορίας κατά 5% σημαίνει μείωση κατά 30% των θανατηφόρων τροχαίων λέει ο ΠΟΥ. Ένα άμεσο και χωρίς κόστος μέτρο που θα έσωζε εκατοντάδες χιλιάδες ζωές είναι τόσο δύσκολο να γίνει αποδεκτό; Φυσικά και είναι δύσκολο, ιδιαίτερα τη σημερινή περίοδο, με τα τρομακτικά ποσοστά ανεργίας παγκόσμια η αξία της ανθρώπινης ζωής έχει πέσει πολύ χαμηλά στο χρηματιστήριο αξιών του συστήματος.
Και το κριτήριο κάθε απόφασης είναι αυτό που κωδικοποιούν ως «ανάπτυξη» και όχι η «προστασία της ανθρώπινης ζωής». Η ασυμβατότητα ανάμεσα στα δύο γίνεται φανερή με ποτάμια αίματος στους δρόμους.
*Πρόεδρος Πανελλαδικού Συλλόγου SOS Τροχαία Εγκλήματα
