Δημήτρης Σταμούλης
▸ Νέες «δυνατότητες και επιλογές» μόνο για τους επιχειρηματίες τα 10ωρα/50ωρα, οι φθηνές υπερωρίες, η δουλειά τις Κυριακές, το «τελείωμα» του ΣΕΠΕ
Nομοσχέδιο… «για την προστασία της εργασίας» τιτλοφόρησε το αντεργατικό τερατούργημά του το υπουργείο Εργασίας. Κι ας έρχεται να καταργήσει οτιδήποτε έχει απομείνει όρθιο από την δεκαετή μνημονιακή επέλαση στα εργατικά δικαιώματα και να «προστατεύσει» τα συμφέροντα του κεφαλαίου, βελτιώνοντας την «ανταγωνιστικότητά» του, όπως είπε και ο Κ. Χατζηδάκης.
Το τελικό νομοσχέδιο είναι ακόμα πιο αντιδραστικό και από τις αρχικές διαρροές. Η κριτική της ΝΔ στον ΣΥΡΙΖΑ ότι όλα αυτά που θέλει να θεσπίσει δεν είναι κάτι καινούργιο, και ότι αυτός ως κυβέρνηση εφάρμοσε κατά γράμμα τη νομοθεσία για το ελαστικό ωράριο εργασίας, που θεσπίστηκε το 2010 με την υπογραφή βασικών σημερινών στελεχών του, σίγουρα καταδεικνύει τις ευθύνες του ΣΥΡΙΖΑ για τις συνεχιζόμενες αντεργατικές πολιτικές.
Ωστόσο το νομοσχέδιο Χατζηδάκη δεν είναι μια απλή «συνέχεια» αλλά πραγματική τομή ενάντια στους εργαζόμενους. Στο επίκεντρό του είναι το πώς οι επιχειρήσεις στη νέα φάση μετά την πανδημία θα εκμεταλλευτούν πιο αποτελεσματικά και ανεμπόδιστα τον κόσμο της εργασίας. Πυξίδα των αντεργατικών μέτρων είναι οι ευρωπαϊκές οδηγίες και κατευθύνσεις της ΕΕ, που για άλλη μια φορά βρίσκεται πίσω από την νέα αντεργατική επίθεση.
Ας δούμε όμως ποιες είναι οι βασικές αντεργατικές ανατροπές:
Κατάργηση 8ωρoυ με 10ωρα/50ωρα, επιβολή ατομικών συμβάσεων. Με τη λεγόμενη «διευθέτηση του χρόνου εργασίας» οι εργαζόμενοι θα εξαναγκάζονται από τον εργοδότη να υπογράφουν ατομικές συμβάσεις, όταν δεν υπάρχουν σωματεία ή ΣΣΕ (οδηγία ΕΕ 2019/1158), όπου θα αποδέχονται την ημερήσια εργασία έως και 10 ώρες –ή ακόμα και 13 ώρες σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές οδηγίες- για συγκεκριμένη περίοδο, όπου η επιχείρηση έχει φόρτο εργασίας. Αυτές οι επιπλέον ώρες θα καταγράφονται σε «τράπεζα χρόνου». Όμως δεν θα επιστρέφονται όποτε το επιθυμεί ο εργαζόμενος και ο «οικογενειακός προγραμματισμός» του, αλλά όταν θα επιλέγει ο εργοδότης μέσα στους επόμενους 6 μήνες. Η διευθέτηση αυτή αποσκοπεί ειδικά στη μείωση του κόστους των επιχειρήσεων με εποχιακή λειτουργία, όπως ομολογεί το υπουργείο, αλλά και στο χτύπημα της συλλογικής οργάνωσης και πάλης.
Πιο πολλές, πιο φθηνές υπερωρίες. Από 96 ώρες στη βιομηχανία και 120 ώρες ετησίως στον υπόλοιπο ιδιωτικό τομέα, που είναι σήμερα, οι υπερωρίες θα αυξηθούν για όλους στις 150. Μέχρι τώρα κάθε υπερωρία μέχρι τις νόμιμα δηλωμένες 96 και 120 ώρες, πληρώνεται με 40% προσαύξηση, ενώ κάθε επιπλέον επιβαρύνεται με 60% προσαύξηση. Τώρα και οι 150 ώρες υπερωριακής εργασίας θα πληρώνονται με προσαύξηση 40%, προς όφελος της επιχείρησης. Η αύξηση του προστίμου για παράνομες υπερωρίες στο 120% είναι «δώρο άδωρο», αφού 150 ώρες νόμιμης φθηνής υπερωρίας σε συνδυασμό με τη διευθέτηση φθάνουν και περισσεύουν.
Ψηφιακή κάρτα εργασίας. Προβάλλεται από την κυβέρνηση ως εργαλείο απόδειξης για τυχόν παράνομη υπερωριακή απασχόληση των εργαζομένων. Αλλά δεν είναι αυτό που… φαίνεται. Με την αναφορά στο χρόνο διαλείμματος, ανοίγει «παράθυρο» ώστε αυτό να μην προσμετρείται στον χρόνο εργασίας. Τι ισχύει όμως σε κλάδους όπου ήδη εφαρμόζεται; Στις τράπεζες παρότι οι μισοί σχεδόν εργαζόμενοι συστηματικά εργάζονται πέραν της 1 ώρας ημερησίως, δεν έχει πληρωθεί υπερωρία τα τελευταία 10 χρόνια. Μάλιστα οι τράπεζες φροντίζουν το ηλεκτρονικό σύστημα να προσαρμόζεται στο 8ωρο άσχετα με το χρόνο που ο εργαζόμενος αποχωρεί από την εργασία του. Επιπλέον, η ψηφιακή κάρτα μπορεί να αξιοποιηθεί πιο αποτελεσματικά για τη «μέτρηση» της ευέλικτης εργασίας και των σπαστών ωραρίων.
Κατάργηση ΣΕΠΕ. Αντικαθίσταται από την Επιθεώρηση Εργασίας, που θα είναι Ανεξάρτητη Αρχή, κατά το πρότυπο της ΑΑΔΕ, και θα έχει «λειτουργική ανεξαρτησία και διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια». Eπιδιώκουν έναν θεσμό «ανεπηρέαστο» από δήθεν πολιτικές πιέσεις, αλλά κυρίως από τις εργατικές διεκδικήσεις.
Πυξίδα των αντεργατικών μέτρων η ΕΕ, στόχος ο ταξικός συνδικαλισμός
Εργασία τις Κυριακές σε πολλούς νέους κλάδους. Προστίθενται κρίσιμοι για τις ανάγκες του κεφαλαίου κλάδοι: courier, παραγωγή υγειονομικών ειδών και διανομή φαρμάκων, logistics, κέντρα κοινών υπηρεσιών ομίλων επιχειρήσεων, τηλεφωνικά κέντρα, παραγωγής έτοιμου σκυροδέματος και λατομείων, κέντρα δεδομένων. Ενώ με άδεια του ΣΕΠΕ άλλες τέσσερις υπηρεσίες θα μπορούν να λειτουργούν Κυριακές.
Χτύπημα στο απεργιακό και συνδικαλιστικό δικαίωμα. Θεσπίζεται υποχρεωτική εγγραφή-φακέλωμα των συνδικαλιστικών οργανώσεων σε ηλεκτρονικό μητρώο, που εκβιαστικά τίθεται ως προϋπόθεση για συλλογική διαπραγμάτευση, κήρυξη απεργίας και υπογραφή Συλλογικής Σύμβασης! Επιβάλλεται ηλεκτρονική ψηφοφορία για απόφαση απεργίας ή εκλογή ΔΣ, ενώ σε απεργίες σε νοσοκομεία, συγκοινωνίες, ΔΕΚΟ κ.α. επιβάλλεται εργασία στο «ένα τρίτο της συνήθως παρεχόμενης υπηρεσίας». Ποινικοποιείται η απεργιακή περιφρούρηση και όσοι παραβιάζουν αυτό το μέτρο θα διώκονται ποινικά! Καταργείται ακόμα και η Επιτροπή Προστασίας Συνδικαλιστικών Στελεχών ώστε πιο εύκολα να απολύονται συνδικαλιστές.
Διάφορες ρυθμίσεις που αφορούν π.χ. στην καθιέρωση γονικής άδειας για τον πατέρα, προστασία από απόλυση πατέρα που έγινε γονιός για 6 μήνες, δικαίωμα στην αποσύνδεση στην τηλεργασία κ.α. λειτουργούν ως «τυράκια». Ειδικότερα οι διατάξεις για την τηλεργασία, έρχονται να νομιμοποιήσουν και να μονιμοποιήσουν τη νέα αυτή μορφή «ευελιξίας», που ωφελεί τους εργοδότες και αυξάνει την εντατικοποίηση της εργασίας, σβήνοντας τα όρια μεταξύ εργάσιμου και μη εργάσιμου χρόνου.
