Γιώργος Μιχαηλίδης
Την ώρα που έσπαγε το φράγμα των τριών εκατομμυρίων κρουσμάτων από τον κορονοϊό στις ΗΠΑ, ο πρόεδρος Τραμπ ανήγγειλε την αποχώρησή τους από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ώστε να αφοσιωθούν, όπως ισχυρίστηκε, σε πιο ουσιαστικές πολιτικές για την παγκόσμια υγεία. Η εξαγγελία Τραμπ δεν είναι άμεσα υλοποιήσιμη αλλά σε βάθος ενός έτους, γεγονός που οδηγεί αρκετούς να την αντιμετωπίζουν ως άσκηση πίεσης προς τον ΠΟΥ ή επικοινωνιακό ελιγμό της ηγεσίας των ΗΠΑ σε σχέση με τα εσωτερικά της αδιέξοδα που έχουν προκληθεί από τη διαχείριση της πανδημίας. Πράγματι, με τον κορονοϊό να καλπάζει, η επίρριψη ευθυνών για την υγειονομική κρίση στον ΠΟΥ, εκ μέρους των ΗΠΑ, μοιάζει με μία άκομψη διπλωματική τακτική, αφού, παρά τα μειονεκτήματά του, ο ΠΟΥ είχε προειδοποιήσει την παγκόσμια κοινότητα ήδη από τα τέλη Ιανουαρίου. Η ηγεσία των ΗΠΑ που επέλεξε να αφήσει έκθετη την κοινωνία στις επιπτώσεις της εξάπλωσης του ιού, φάνηκε έως σήμερα να έχει δύο μοναδικούς στόχους. Πρώτον, εσωτερικά να διαφυλάξει τη συνέχιση της ομαλής λειτουργίας της αγοράς, ακόμα και με υψηλό υγειονομικό κόστος και δεύτερον, εξωτερικά, να επιδοθεί σε έναν επικοινωνιακό πόλεμο εναντίον της Κίνας ως βασικής υπεύθυνης για την πανδημία.
Η ρήξη με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας εντάσσεται στο τελευταίο σκέλος της αμερικάνικης εξωτερικής πολιτικής, καθώς ο Τραμπ, από το ξέσπασμα της πανδημίας έως σήμερα, έχει κατηγορήσει πολλάκις τον ΠΟΥ για συγκάλυψη των ευθυνών της Κίνας και έλλειψη αποφασιστικότητας εναντίον της. Η εξαγγελία Τραμπ έχει ήδη προκαλέσει άμεσες αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ, με τον υποψήφιο των Δημοκρατικών Τζο Μπάιντεν να σπεύδει να δηλώσει πως σε περίπτωση που εκλεγεί θα διασφαλίσει τη συνέχιση της αμερικάνικης παρουσίας στον διεθνή οργανισμό. Ωστόσο, είτε πρόκειται για μία μπλόφα κι έναν φθηνό τακτικισμό εκ μέρους της κυβέρνησης των ΗΠΑ, είτε όχι, μια τέτοια εξαγγελία, εν μέσω πανδημίας, σηματοδοτεί το πέρασμα σε μια εποχή, όπου τα μεταπολεμικά εργαλεία διεθνούς ισορροπίας και συνεργασίας καταρρέουν ή χάνουν το κύρος και την ισχύ τους. Στη θέση τους, ο διεθνής ανταγωνισμός μεταξύ των καπιταλιστικών κρατών παρουσιάζεται πιο ωμός όσο η πίεση της οικονομικής κρίσης πάνω στα κράτη αυξάνεται. Η κίνηση των ΗΠΑ να δεσμεύσουν όλη την υπαρκτή ποσότητα ρεμδεσιβίρης, ενός φαρμάκου με πιθανά ευεργετικά αποτελέσματα εναντίον του Covid-19, αφήνοντας τα υπόλοιπα κράτη έκθετα, αποτελεί ένα τρανταχτό παράδειγμα της επικρατούσας τάσης στις διεθνείς σχέσεις.
