Τα τελευταία χρόνια οι αναπληρωτές εκπαιδευτικοί έχουν γίνει οργανικό κομμάτι των σωματείων. Φέτος, όμως συγκροτήθηκαν σε πολλά σωματεία, επιτροπές αγώνα που συσπείρωσαν το πιο μάχιμο κομμάτι αναπληρωτών και μονίμων. Αυτό έδωσε ανάσα στα σωματεία και το αίτημα των ελαστικά εργαζόμενων για μαζικούς μόνιμους διορισμούς λειτουργεί ενοποιητικά για όλους τους εκπαιδευτικούς, αναπληρωτές ή μόνιμους. Η Βίκυ Βασιλάτου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Δ.Ε. και ο Μάνθος Κυριακόπουλος, αναπληρωτής δάσκαλος στο Ρέθυμνο μιλάνε στο Πριν και το Δημήτρη Σταμούλη.
Η κλιμάκωση του αγώνα των ελαστικά εργαζόμενων στην εκπαίδευση και η συνάντησή του με τον ιδιωτικό τομέα μπορεί να ανοίξει νικηφόρους δρόμους συνολικότερα για το εργατικό κίνημα
Ενώ το πρόβλημα της αδιοριστίας είναι πολύχρονο, οι τελευταίες κινητοποιήσεις το ξαναφέρνουν με μαζικό τρόπο στο προσκήνιο στην εκπαίδευση. Τι άλλαξε και χιλιάδες εκπαιδευτικοί είναι στον αγώνα;
Β.Β.: Τα μέτρα εξοικονόμησης εκπαιδευτικών, που περνάνε μέσα από τη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση και τις αλλαγές όλων των προηγούμενων χρόνων, έχουν ως αποτέλεσμα την καταστροφή χιλιάδων θέσεων εργασίας. Αναπληρωτές και μόνιμοι ζούμε μια πρωτόγνωρη κατάσταση. Γυρνάμε από 2 έως και 5 σχολεία για να καλύψουμε έστω και μία ή 2 ώρες, με δικά μας έξοδα. Πολλοί ήλπιζαν ότι η σημερινή κυβέρνηση θα τηρούσε υποσχέσεις για διορισμούς και για βελτίωση των συνθηκών της ζωής μας. Γι’ αυτό έδειξαν μια στάση αναμονής ή ανοχής. Όταν όμως ο μισθός δεν φτάνει μέχρι το τέλος του μήνα, τα σπίτια μας βγαίνουν στο σφυρί και για να δουλέψουμε σε νησιά ή μακριά από το σπίτι μας πρέπει να πληρώνουμε νοίκια ή μετακινήσεις, τότε ο θυμός ξεχειλίζει. Τότε, το να ξαναβγούμε στο δρόμο είναι ο μόνος τρόπος για να τους σταματήσουμε.
Μιλάτε μόνο για μαζικούς διορισμούς; Ή υπάρχει ένα συνολικότερο πλαίσιο διεκδικήσεων για μια άλλη Παιδεία;
Μ.Κ.: Το αίτημα για διορισμούς συνδέεται άρρηκτα με το σχολείο που οραματίζεται το εκπαιδευτικό κίνημα. Διορισμούς με βάση «το πτυχίο και την προϋπηρεσία», όρος που ενοποιεί τους εργαζόμενους ενάντια στον «κανιβαλισμό» που επιχειρεί το υπουργείο. Για την διεκδίκηση της παιδείας που δεν μπορεί να συνδεθεί με λογικές διαχείρισης της πολιτικής αυτής αλλά την απόκρουση και την ανατροπή της. Έτσι, στο «κάδρο» των διεκδικήσεων είναι οι σταθερές συλλογικές συμβάσεις για την αποδέσμευση από την ομηρία της ελαστικής εργασίας, η πλήρης λειτουργία όλων των δομών της δημόσιας εκπαίδευσης για τις μορφωτικές ανάγκες των μαθητών, το Αναλυτικό Πρόγραμμα να γίνει κεκτημένο των εργαζομένων και όχι των πολιτικών ΟΟΣΑ και ΕΕ. Για να γίνει το σχολείο των αναγκών και των ονείρων…πραγματικότητα!
Πώς σχετίζεται η αξιολόγηση και η ελαστική εργασία με το νέο σχολείο που προωθούν κυβέρνηση, ΕΕ, ΟΟΣΑ και κεφάλαιο;
Β.Β: Το σχολείο που προωθεί η κυβέρνηση σε σύμπλευση με τους υπερεθνικούς οργανισμούς επιδιώκουν να είναι αυτοχρηματοδοτούμενο από χορηγίες ή δράσεις για εξεύρεση πόρων, οι σπουδές να συνδέονται με την επιχειρηματικότητα, ώστε οι μαθητές να είναι οι φτηνοί, ελαστικά εργαζόμενοι, το σχολείο να είναι κατηγοριοποιημένο ως προϊόν, σχολείο «με τη βούλα», καλό, μέτριο, κακό. Σε ένα τέτοιο σχολείο-επιχείρηση, ο διευθυντής έχει ρόλο μάνατζερ, ο εκπαιδευτικός εκτελεί, βουβά, εντολές, πειθαρχημένος στο μοντέλο αυτό, ενώ οι μαθητές-πελάτες βρίσκονται στο σχολείο της κατηγορίας τους. Σ’ αυτό το σχολείο, η αξιολόγηση επιδιώκουν να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο υποταγής των αναπληρωτών, που είναι πιο εύκολα διαχειρίσιμοι, πιο φτηνοί και η περιστασιακή σχέση εργασίας δυσκολεύει τη συνδικαλιστική δράση.
Ποια είναι η στάση της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας στην εκπαίδευση; Γιατί η ΟΛΜΕ κατήγγειλε τους καταληψίες στο υπουργείο Παιδείας;
Μ.Κ.: Τα προεδρεία της ΔΟΕ-ΟΛΜΕ σιωπούν. Αυτοί, οι μονίμως απόντες, βγήκαν σαν τα σαλιγκάρια μετά τη μπόρα, κάνοντας δηλώσεις περί οικειοποίησης και καπηλείας του αγώνα. Όντως κατήγγειλαν τους καταληψίες, μπροστά σε μια εικόνα που δείχνει εργαζομένους βάσης να προσπερνάνε το κίνημα εκπροσώπησης της γραφειοκρατίας. Η συνδικαλιστική και πολιτική τους επιβίωση συνδέεται με την εκπροσώπηση, γι’ αυτό και αυτός ο φόβος, η απαξίωση και η επίθεση. Όμως η συνολική στάση τους πηγάζει από την ανεπάρκειά τους να τοποθετηθούν ταξικά στην ιστορική αυτή στιγμή.
Σε ποιο βαθμό έχει προχωρήσει η αυτοοργάνωση του αγώνα; Λειτουργούν επιτροπές αγώνα; Ποια είναι η σχέση αναπληρωτών και μόνιμων στα σωματεία;
Β.Β: Τα τελευταία χρόνια προσπαθήσαμε να γίνουμε οργανικό κομμάτι των σωματείων. Έχουμε κάνει βήματα στην οργάνωση του αγώνα μας. Περισσότεροι αναπληρωτές συμμετείχαν σε συλλογικές διαδικασίες των σωματείων και σήμερα υπάρχουν αναπληρωτές που είναι πρόεδροι σωματείων ή μέλη των ΔΣ. Φέτος έγινε ένα ακόμα ποιοτικότερο βήμα. Συγκροτήθηκαν, σε πολλά σωματεία, επιτροπές αγώνα που συσπείρωσαν το πιο μάχιμο κομμάτι αναπληρωτών και μονίμων. Αυτό φαίνεται ότι έδωσε ανάσα στα σωματεία και το αίτημά μας για μαζικούς μόνιμους διορισμούς λειτουργεί ενοποιητικά για όλους τους εκπαιδευτικούς, αναπληρωτές ή μόνιμους.
Άνοιξε νέες μαζικές συλλογικές διαδικασίες η εμπειρία της εφόδου των διαδηλωτών στο σιδερόφρακτο υπουργείο Παιδείας;
Μ.Κ.: Η κινητοποίηση στις 2/3 ήταν αποτέλεσμα συλλογικών διαδικασιών που έγιναν τις προηγούμενες μέρες, με το κύριο βάρος να πέφτει στα πρωτοβάθμια σωματεία. Οι λέξεις συντονισμός-επιτροπή αγώνα θεωρούνται επικίνδυνες και διασπαστικές. Γιατί τόση κινδυνολογία προς τις έννοιες αυτές όταν λειτουργούν στα πλαίσια των σωματείων, βάζοντας προμετωπίδα στη μάχη τα αιτήματα του κλάδου; Ο μόνος κίνδυνος που υπάρχει είναι να ξεπεράσουν οι συλλογικές αυτές διαδικασίες τη λογική της «ανάθεσης» στην οποία οι γραφειοκράτες έχουν επενδύσει. Έτσι η εικόνα της επόμενης μέρας δείχνει ότι οι εργαζόμενοι βάσης και το ριζοσπαστικό ρεύμα που αναπτύσσεται επιδιώκουν να γίνει η κουβέντα πιο επιθετική.
Μπορεί η μάχη στην εκπαίδευση για σταθερή και μόνιμη εργασία να επεκταθεί συνολικά σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα;
Β.Β: Τα τελευταία χρόνια οι ελαστικά εργαζόμενοι σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα έχουμε αυξηθεί δραματικά ενώ μεγάλο ποσοστό από εμάς βρισκόμαστε «με το ένα πόδι» στη μεγάλη δεξαμενή των ανέργων. Στον ιδιωτικό τομέα, η ατομική διαπραγμάτευση και η πολυδιάσπαση των εργαζόμενων σε διαφορετικούς εργοδότες κάνει πιο δύσκολο τον αγώνα. Οι αναπληρωτές είμαστε ένας πολύ μεγάλος αριθμός εργαζόμενων με κοινό εργοδότη και έχουμε ένα κατακτημένο επίπεδο προστατευμένης συνδικαλιστικής δράσης. Η κλιμάκωση λοιπόν του αγώνα των ελαστικά εργαζόμενων στην εκπαίδευση και η συνάντησή του με τον ιδιωτικό τομέα μπορεί να ανοίξει νικηφόρους δρόμους συνολικότερα για το εργατικό κίνημα.
Ποια είναι η συμβολή των Παρεμβάσεων και της αντικαπιταλιστικής Αριστεράς σε αυτό το κίνημα;
Μ.Κ.: Κύριο στοιχείο της αντικαπιταλιστικής Αριστεράς είναι η παρέμβαση στους χώρους εργασίας, βάζοντας ταξικά χαρακτηριστικά ανατροπής της πολιτικής φτωχοποίησης ΕΕ-ΔΝΤ-κεφαλαίου. Οι Παρεμβάσεις συμβάλλουν σε μεγάλο βαθμό στην κατεύθυνση αυτή. Το ζήτημα της παρέμβασης είναι το πόσο μπορεί να συναντηθεί το ποιοτικό κομμάτι με την αύξηση συμμετοχής, στη βάση των στρατηγικών μας στόχων. Μια συνάντηση που είναι απολύτως ουσιαστική. Προς αυτή την κατεύθυνση πρέπει να είναι η συμβολή της αντικαπιταλιστικής Αριστεράς και των Παρεμβάσεων.
