ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΡΑΝΑΚΗΣ*
Τα πανεπιστήμια ήταν και θα είναι κέντρα αγώνα και ελεύθερης έκφρασης ιδεών
Με αφορμή το συμβάν της Παντείου και τον διαπληκτισμό του καθηγητή Αγγ. Συρίγου με δύο φοιτητές που έγραφαν πολιτικά συνθήματα στους εξωτερικούς χώρους του πανεπιστημίου, ενορχηστρώνεται μια ποιοτικά αναβαθμισμένη επίθεση στα δημοκρατικά κεκτημένα κινήματος (άσυλο, πειθαρχικές-ποινικές διώξεις κλπ). Σωρεία αστικών-εκφυλισμένων ΜΜΕ επιδιώκουν να προσανατολίσουν τη δημόσια συζήτηση γύρω από τα γραφικά μα συγχρόνως επικίνδυνα ιδεολογήματα της «απροκάλυπτης βίας και ανομίας» και της «κόκκινης τρομοκρατίας» στα πανεπιστήμια. Η στόχευσή τους άπτεται πάγιων κατευθύνσεων των ευρωπαϊκών οργανισμών και των κυβερνήσεων (ανεξαιρέτως κομματικού χρωματισμού) να καταστείλουν κάθε δυνατότητα πολιτικής και κοινωνικής αφύπνισης της σπουδάζουσας νεολαίας και να ξεμπερδεύουν μια και καλή με το φοιτητικό κίνημα και τις παρακαταθήκες του. Νομίζουν πως τα τελευταία χρόνια σχετικής νηνεμίας και ακινησίας των φοιτητικών συλλόγων θα τους επιτρέψουν τη μετατροπή του πανεπιστημίου σε μία σύγχρονη «φυλακή» πειθήνιων και άβουλων φοιτητών χωρίς δυνατότητα πολιτικής και συνδικαλιστικής έκφρασης και δράσης. Το διακύβευμα που γεννιέται, εκ των πραγμάτων, είναι το πως και σε τι βαθμό θα αντιδράσει το φοιτητικό κίνημα αλλά και συνολικά η κοινωνία απέναντι στις όποιες ακραία νεοφιλελεύθερες και ακροδεξιές κινήσεις από πλευράς κυβέρνησης-πρυτάνεων-ΕΕ-ΜΜΕ;
Για να αποκτήσει η κουβέντα πραγματική και ισχυρή υπόσταση θα πρέπει να συνδεθεί με την άθλια κατάσταση στην οποία βρίσκονται τα πανεπιστημιακά και τεχνολογική ιδρύματα της χώρας αυτή τη στιγμή καθώς και με την εμβάθυνση της εκπαιδευτικής αναδιάρθρωσης που προαναγγέλλεται τις τελευταίες βδομάδες. Αφού η ολοένα και μεγαλύτερη υποχρηματοδότηση βούλιαξε τα πανεπιστήμια και τα σχολεία στον βούρκο της υπέρτατης διάλυσης και υποβάθμισης, επιχειρείται τώρα να εμφανιστεί σαν «αγίασμα» η επιχειρηματικοποίηση του συνόλου της παιδείας. Οι λογικές της «αυτοχρηματοδότησης των ιδρυμάτων» και του δανεισμού από τραπεζικούς ομίλους (βλ. Δάνειο από ΕΤΕ 183 εκατ.) –που φανερώνονται ακόμα και στα δημόσια έγγραφα της ΕΕ και ως εκ τούτου συνεχώς κερδίζουν έδαφος στις συνόδους πρυτάνεων και στο υπουργείο– έρχονται να δημιουργήσουν ένα μικρό και ευέλικτο πανεπιστήμιο που κάθε του πτυχή και λειτουργία θα ρυθμίζεται από ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια. Το τμηματικό ξεπούλημα του πανεπιστημίου σε ιδιώτες (σίτιση, στέγαση κλπ) έρχεται να εγκαθιδρυθεί ακόμα περισσότερο, η γνώση και η έρευνα (προγράμματα σπουδών, επιχειρηματικά σεμινάρια) τείνει να προσαρμοστεί ολοκληρωτικά στις ανάγκες και τις επιταγές της αγοράς, οι ταξικοί και κοινωνικοί φραγμοί οξύνονται με εφαρμογή διδάκτρων σε μια πρώτη φάση στα μεταπτυχιακά και σε επόμενη και στα προπτυχιακά προγράμματα σπουδών. Η οργανωμένη επίθεση στα δικαιώματα και τις ελευθερίες του φοιτητικού κινήματος αποκτά κυρίαρχα τον ρόλο (χωρίς να υποτιμάται η σχετική της αυτοτέλεια) του μέσου για την επίτευξη των παραπάνω επιδιώξεων του κεφαλαίου για την παιδεία το προσεχές διάστημα. Το καθεστώς ανομίας άλλωστε, όπως το χαρακτηρίζουν οι ίδιοι, δεν χωρά στα πρότυπα του επιχειρηματικού πανεπιστημίου που θέλουν να εγκαθιδρύσουν. Η μαχητικότητα και η θέληση για πολιτική ζύμωση –φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά που παραδοσιακά χαρακτηρίζουν τη νέα γενιά– αποτελούν εχθρό και κίνδυνο για τη συνέχιση της εκπαιδευτικής αναδιάρθρωσης και της επιχειρηματικής ανασυγκρότησης των πανεπιστημίων, για αυτό και η περιστολή τους τίθεται ψηλά στην ιεράρχηση.
Το φοιτητικό κίνημα όμως έχει αποδειχτεί ιστορικά πως δεν είναι εύκολος αντίπαλος. Η σπουδάζουσα νεολαία όχι μόνο δεν θα υποταχτεί στα αντιδραστικά δόγματα της «νομιμότητας και της ησυχίας» αλλά, στον αντίποδα όλων των φασίζουσων τοποθετήσεων που βλέπουν το πανεπιστήμιο σαν ένα πολιτικά αποστειρωμένο κάτεργο σύγχρονων δούλων, θα υπερασπιστεί και θα προτάξει τα δικά της συμφέροντα και τις δικές της ανάγκες. Μέσα από ένα πολύμορφο και μαχητικό φοιτητικό κίνημα, ραχοκοκαλιά του νεολαιίστικου, θα κερδίσουμε το δικό μας πανεπιστήμιο. Ένα πανεπιστήμιο μαζικό φορέα της νεολαίας, κέντρο κινηματικών αντιστάσεων και πόλο έλξης πολιτικής και κοινωνικής ανάδρασης, με φοιτητές σκεπτόμενους και προοδευτικούς χωρίς αυταρχικούς και αντιδραστικούς θύλακες. Απέναντι στην όξυνση της κρατικής καταστολής (στην όποια της εκδοχή) σε κάθε πτυχή της καθημερινότητάς μας που δεν αφήνει τη νεολαία ούτε να αναπνεύσει, οφείλουμε και μπορούμε να παλέψουμε για τα δικά μας δικαιώματα και ελευθερίες.
*μέλος του ΦΣ Γεωπονικού
