Κυκλοφορεί το πρώτο τεύχος του περιοδικού θεωρίας Τετράδια Μαρξισμού. Θεωρία και πράξη για την κομμουνιστική απελευθέρωση, με μεγάλο αφιέρωμα στην «επικαιρότητα του μαρξισμού και στην κομμουνιστική προοπτική στον 21ο αιώνα» και ενδιαφέροντα άρθρα για την καπιταλιστική κρίση, την εκπαίδευση και την τέχνη. Το περιοδικό αποτελεί ένα ελπιδοφόρο βήμα συμβολής στο αναγκαίο σύγχρονο κομμουνιστικό πρόγραμμα και κόμμα.
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΑΥΡΟΕΙΔΗΣ
Με τον επαναστατικό μαρξισμό για την κομμουνιστική στρατηγική στην παρούσα κρίση και το μέλλον της ανατροπής
Την ερχόμενη Παρασκευή 3 Ιουνίου κυκλοφορεί το πρώτο τεύχος του περιοδικού θεωρίας Τετράδια Μαρξισμού. Θεωρία και πράξη για την κομμουνιστική απελευθέρωση (εκδ. ΚΨΜ). Σε ό,τι αφορά την ταυτότητα και τους σκοπούς του περιοδικού, είναι αρκετά εύγλωττος ο τίτλος του εντιτόριαλ της Σύνταξης: «Με τον επαναστατικό μαρξισμό για την κομμουνιστική στρατηγική στην παρούσα κρίση και το μέλλον της ανατροπής». Ο πήχης μπαίνει αρκετά ψηλά, ωστόσο η εποχή απαιτεί τόλμη, δέσμευση και στράτευση.
Στο σημείωμα της Σύνταξης επισημαίνεται σχετικά: «Στην κοινωνία έχει εξαπολυθεί μια οργουελική επιχείρηση λοβοτομής της σκέψης, ώστε να εξοβελιστεί η έννοια της εναλλακτικής προς τον καπιταλισμό κομμουνιστικής κοινωνίας ως ουτοπική και φύσει ολοκληρωτική. Κυριαρχεί ένα σύγχρονο ρεύμα κυνισμού και πραγματισμού, που τείνει να αντικαθιστά την επίπονη αναζήτηση της αλήθειας με την εκάστοτε συγκυριακή “χρησιμότητα” ιδεών και −συνηθέστερα− πρακτικών. Ωστόσο, αν μια πιο διεισδυτική ματιά υπερβεί το φαίνεσθαι και αποκρυπτογραφήσει την ουσία της σύγχρονης καπιταλιστικής “αυτοκρατορίας”, θα διαπιστώσει τόσο την ένταση των κρισιακών φαινομένων του σύγχρονου καπιταλισμού όσο και τον βαθύτατα αντιδραστικό χαρακτήρα της αστικής γραμμής υπέρβασής τους. Και οι δύο πλευρές ωστόσο −κρίση και δρόμος υπέρβασής της από αστική σκοπιά− οδηγούν σε τερατογενέσεις, οι οποίες επικυρώνουν την ιστορική παρακμή και την αναγκαιότητα ανατροπής του καπιταλιστικού συστήματος».
Στη συνέχεια, δίνοντας έμφαση στους στόχους του περιοδικού, σημειώνεται: «Ωστόσο το νέο στοιχείο της εποχής μας δεν καθορίζεται από τις παραπάνω γκρίζες εικόνες, αλλά από τις νέες τάσεις σε αντίστροφη κατεύθυνση, που αναδεικνύουν τις δυνατότητες αμφισβήτησής τους και αποκαθήλωσης του “μονοθεϊσμού” της αγοράς. Πράγματι, ο σύγχρονος καπιταλισμός, παρά το ότι διακηρύσσει την παντοδυναμία του και την απουσία αξιόμαχου αντίπαλου δέους, κλονίζεται όχι μόνο μόνο από τις εγγενείς, ανυπέρβλητες (και παροδικά μόνο αντιρροπούμενες) αντιθέσεις, αλλά και από την πάλη των τάξεων, που, παρά την ανάσχεσή της, έχει και παρούσα και μέλλουσα δυναμική».
Σημαντική θέση στο πρώτο τεύχος έχει το αφιέρωμα με τίτλο «H επικαιρότητα του μαρξισμού και η κομμουνιστική προοπτική στον 21ο αιώνα», στο πλαίσιο του οποίου –εύστοχη σύνοψη δίνει προλογικό σημείωμά της η Σοφία Τσάδαρη– περιλαμβάνονται οι εξής παρεμβάσεις: «Μαρξισμός και κομμουνιστική χειραφέτηση» (Γιώργος Ρούσης), «Ο κομμουνισμός πριν τον Μαρξ» (Βασίλης Μηνακάκης), «Ο ιστορικός υλισμός στη διερεύνηση της αναγκαιότητας της κοινωνικής χειραφέτησης» (Δημήτρης Γρηγορόπουλος), «Kομμουνιστική απελευθέρωση: Επικαιρότητα, αναγκαιότητα, δυνατότητα» (Δημήτρης Ταβουλάρης), «Ο κομμουνισμός του Μαρξ ως κριτική στη “ριζοσπαστική δημοκρατία” του Ερνέστο Λακλάου» (Αλέξανδρος Χρύσης), «Η Ιδέα του Κομμουνισμού και η “πτώχευση” μιας ορισμένης αριστερής διανόησης – Η περίπτωση του Σλάβοϊ Ζίζεκ» (Κώστας Γούσης), «Ένας υποθετικός κομμουνισμός» (Ντανιέλ Μπενσαΐντ, μτφ. Τατιάνα Αναγνωστάκη, επιμ. Αλέξανδρος Χρύσης), «Το ρεύμα του “μπολσεβικισμού”» (Κώστας Παλούκης).
Με τα ζητήματα της οικονομίας και της καπιταλιστικής κρίσης καταπιάνονται τρεις παρεμβάσεις: «Το ερώτημα του χαρακτήρα της παρούσας κρίσης της ελληνικής οικονομίας: Μια διερεύνηση» (Γιώργος Οικονομάκης, Μάνια Μαρκάκη), «Η “χρηματιστικοποίηση”, η μετατροπή της εργασίας σε κεφάλαιο και η ελληνική περίπτωση» (Σταύρος Μαυρουδέας), «Η σύγχρονη δυναμική των καπιταλιστικών αντιθέσεων» (Αλέκος Αναγνωστάκης).
Ενδιαφέρουν παρουσιάζουν τα κείμενα του περιοδικού σε όλες τις ενότητές του.
Το κείμενο του Γιώργου Γρόλλιου «Σχετικά με ορισμένα ζητήματα ενός προγράμματος ριζικού μετασχηματισμού της εκπαίδευσης» αναφέρεται σε επίκαιρα θέματα συζήτησης και αντιπαράθεσης στην εκπαίδευση.
Ο Σπύρος Κοντομάρης με το κείμενο «Η κοινωνική μήτρα του επίσημου συνδικαλισμού» πραγματεύεται το ζήτημα της κοινωνικής διαστρωμάτωσης, των διαιρέσεων μέσα στην εργατική τάξη και της υλικής βάσης του επίσημου, υποταγμένου συνδικαλισμού.
Ο Κίμων Ρηγόπουλος στη δική του παρέμβαση με τίτλο «Τέχνη, κοινό και κίνημα» θίγει θέματα της σχέσης του κινήματος και της Αριστεράς με την τέχνη, τις λειτουργίες της, αλλά και τη «χρήση» της. Στην ίδια ενότητα ο Αντώνης Κασίτας αναφέρεται με τον δικό του τρόπο στο προσφυγικό ζήτημα («Ένα ποίημα για τους πρόσφυγες»), αλλά και στο λαϊκό τραγούδι («Σταμάτα να μιλάς και πες κάτι»).
Το πρώτο τεύχος φιλοξενεί τρεις βιβλιοκριτικές που αφορούν τα βιβλία Οι δυναμικές της χειραφέτησης του Δημήτρη Αργυρού (από τον Μπάμπη Συριόπουλο), Ευρώπη και καπιταλισμός του Ντιέγκο Φουζάρο (από τον Παναγιώτη Μαυροειδή) και Οι Αλανιάρηδες του Δημοσθένη Βουτυρά (από τον Διονύση Τζαρέλλα).
Σχόλια σε επίκαιρα ζητήματα αναπτύσσονται από τον Γιάννη Ευσταθίου («Πόλεμος, πρόσφυγες και μετανάστευση»), τον Βασίλη Γάτσιο («Κλυδωνισμοί σε χρηματιστήρια, αγορές. Προαναγγελία υποτροπής της κρίσης;»), την Κική Μένου και την Ολύβια Τζιουβάρα («Ψηλαφώντας τη νέα εργασιακή πραγματικότητα») και τον Αλέξανδρο Μινωτάκη («Ο Πόλεμος των Άστρων: Η σχέση του κοινού με το έργο στην εποχή της μαζικής κουλτούρας»).
Ασφαλώς, η επιτυχία του εγχειρήματος δεν διασφαλίζεται μόνο από τις προθέσεις. Είναι υπόθεση μάχης που δεν αφορά μόνον όσους πλαισιώνουν τη συντακτική ομάδα του περιοδικού, αλλά ευρύτερα τον μαχόμενο κόσμο που στρατεύεται στην αναζήτηση ενός νέου προγράμματος και κόμματος κομμουνιστικής απελευθέρωσης.
Η εποχή μας σήμερα αναζητεί, όπως το ξεραμένο χώμα τη βροχή, ένα κίνημα που θα γράφει στις σημαίες του «ψωμί, ειρήνη, ελευθερία», κόντρα στον κοινωνικό κανιβαλισμό του κεφαλαίου, στην πολεμική στρατηγική και στον ολοκληρωτισμό του, φέρνοντας στο προσκήνιο το διπλό καθήκον του άμεσου πολιτικού αγώνα και μετώπου, αλλά και της στρατηγικής ανασυγκρότησης που χρειάζεται το εργατικό και κομμουνιστικό κίνημα.
Η παρουσίαση της έκδοσης του πρώτου τεύχους θα γίνει την Τρίτη 14 Ιουνίου στο «Polis art-café» (Πεσμαζόγλου 5, Αίθριο Στοάς Βιβλίου).
