της Ειρήνης Κοσμά
Με μαζική, σιωπηλή πορεία στο κέντρο της Μπρατισλάβας απάντησαν πολλές χιλιάδες διαδηλωτές, μετά το πρώτο σοκ, στην είσοδο του νεοναζιστικού κόμματος στη Βουλή της Σλοβακίας. Κρατώντας πλακάτ με σβάστικες, πάνω στις οποίες είχαν χαράξει ένα Χ, κατέληξαν μπροστά σε μνημείο για τα θύματα του Ολοκαυτώματος.
Το ακροδεξιό Λαϊκό Κόμμα – Η Σλοβακία Μας (LSNS) του Μαριάν Κοτλέμπα, επωφελήθηκε από τη λαϊκή δυσαρέσκεια και οργή για την ασκούμενη πολιτική από την σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση υπό τον Ρόμπερτ Φίτσο, αλλά και από τις Βρυξέλλες και το ΝΑΤΟ, απέναντι στους οποίους κρατά κριτική στάση.
Στην προεκλογική ατζέντα, κυριάρχησε και η προσφυγική κρίση. Σύσσωμη η πολιτική ηγεσία, περιλαμβανομένου του απερχόμενου πρωθυπουργού, υιοθέτησε ακροδεξιά ρητορεία, προκαλώντας τη δεξιά μετατόπιση. Προ ημερών, ο απερχόμενος σλοβάκος πρωθυπουργός είχε δηλώσει ότι η Ελλάδα πρέπει να «θυσιαστεί» για το καλό της Ευρώπης και να γίνει ένα μεγάλο hotspot.
Το κλίμα ξενοφοβίας εκτίναξε το εκλογικό ποσοστό της ακροδεξιάς, που πέτυχε να διασφαλίσει ποσοστό 8% και τις 14 από τις 150 έδρες του κοινοβουλίου.
Οι νεοναζί λανσάρουν στολές για παρελάσεις εμπνευσμένες από του σλοβακικού κράτους-ανδρείκελου του Χίτλερ στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο Κοτλέμπα έγινε γνωστός για τη διοργάνωση κινητοποιήσεων κατά των Ρομά, ενώ στο ψηφοδέλτιό του συμμετείχαν υποψήφιοι που δηλώνουν ανοιχτά φασίστες. Ο ίδιος υποσχέθηκε ότι θα διώξει τους μουσουλμάνους από τη χώρα.
Οι επικρίσεις του για τα σύμφωνα συμβίωσης ανάμεσα σε άτομα του ίδιου φύλου είχαν απήχηση σε συντηρητικά κοινωνικά στρώματα, ενώ οι συχνές επισκέψεις του σε υποβαθμισμένες περιφέρειες, μακριά από την πρωτεύουσα Μπρατισλάβα, τον βοήθησαν να κερδίσει αρκετές ψήφους αγανακτισμένων.
Ο Κοτλέμπα, πρώην εκπαιδευτικός, καταγγέλθηκε πολλές φορές για διάδοση ρατσιστικής προπαγάνδας, όλες όμως, αθωώθηκε, καθώς οι κατηγορίες σε βάρος του απορρίφθηκαν. Πριν δύο χρόνια πέτυχε την πρώτη εκλογική του νίκη και έγινες περιφερειακός κυβερνήτης της Μπάνσκα Μπίστριτσα, στην κεντρική Σλοβακία.
Πιο ανησυχητικό σημάδι από την άνοδο της ακροδεξιάς αποτελεί το ότι οι δημοσκοπήσεις έδειξαν πως το κόμμα του Κοτλέμπα ήταν το δημοφιλέστερο μεταξύ των ψηφοφόρων που ψήφισαν για πρώτη φορά, καθώς κέρδισε το 23% των ψήφων στη συγκεκριμένη πληθυσμιακή ομάδα.
Εκτός από άνοδο της Ακροδεξιάς, το εκλογικό αποτέλεσμα του περασμένου Σαββάτου ανέδειξε την πολιτική αστάθεια στη Σλοβακία. Το κόμμα Smer του Φίτσο ήρθε πρώτο με 28,3%, σημειώνοντας ωστόσο μεγάλη πτώση (το 2012 είχε αποσπάσει το 44,4%) και χάνοντας την κοινοβουλευτική αυτοδυναμία.
Εξέλεξε μόλις 49 βουλευτές σε σύνολο 150 και θα χρειαστεί τη σύμπραξη τουλάχιστον δύο κομμάτων για να σχηματίσει κυβέρνηση, κάτι που για την ώρα φαίνεται εξαιρετικά δύσκολο. Δεύτερο ήρθε το φιλελεύθερο κόμμα SaS με 19 έδρες, το οποίο αποκλείει τη σύμπραξη με το κόμμα του Φίτσο. Σύμφωνα με όλες οι ενδείξεις, θα χρειαστούν σχοινοτενείς διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού, με πλήθος σενάρια για προσωρινή κυβέρνηση τεχνοκρατών ή νέες εκλογές να βλέπουν το φως.
Σε κάθε περίπτωση, με την είσοδό τους για πρώτη φορά στο κοινοβούλιο, οι Ακροδεξιοί διασφαλίζουν περισσότερη δημοσιότητα, παρόλο που δεν υπάρχει πιθανότητα το κόμμα τους να συμμετάσχει σε κυβερνητικό σχηματισμό. Η αντιμετώπιση της κρίση στην ΕΕ, της χειρότερης μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ξυπνά σε μια ακόμα χώρα το φάντα
