του Ηλία Βάσσου
Η παράφραση του τίτλου γνωστού τραγουδιού των Guns ’n’ Roses, Welcome to the jungle, είναι η συντομότερη περιγραφή όλων όσων παρακολουθούμε τις τελευταίες μέρες να εξελίσσονται στην κορυφή της πυραμίδας του παγκοσμίου ποδοσφαίρου.
Δεκαπέντε διεθνείς διοργανώσεις είναι στην ευθύνη της ΦΙΦΑ, με κορυφαία το Μουντιάλ, το Ελντοράντο του ποδοσφαίρου. Την τετραετία 2011-2014 η ΦΙΦΑ διαχειρίστηκε 5,8 δισ. δολάρια. Το 43% αυτών των χρημάτων προέρχεται από τα τηλεοπτικά δικαιώματα, ενώ το 20% από τους πέντε «major partners». «Είναι πολλά τα λεφτά» και πολύ περισσότερα τα αναμενόμενα από τους χρηματοδότες κέρδη, γι’ αυτό και από τη μία «στης ΦΙΦΑ την ποδιά σφάζονται πολυεθνικές», ενώ από την άλλη οι νικητές αυτής της σφαγής απαιτούν να έχουν λόγο και ερείσματα στην παγκόσμια ομοσπονδία. Οικονομικοί και πολιτικοί είναι και οι λόγοι του «παγκρατίου» που παίζεται για την ανάληψη της διοργάνωσης του Μουντιάλ. Και αν οι οικονομικοί λόγοι είναι κατανοητοί για τους πολιτικούς, ας πάμε πίσω στο 1964 και τον Ρ. Φ. Κένεντι, λίγο πριν από την Ολυμπιάδα του Τόκιο. «Ένα μέρος του εθνικού κύρους κατακτιέται στους Ολυμπιακούς Αγώνες […] Αποτελεί λοιπόν εθνικό μας συμφέρον να ξανακερδίσουμε την υπεροχή μας σ’ αυτούς […] Κατά την περίοδο της πυρηνικής ισορροπίας τα σπορ αναδεικνύονται όλο και περισσότερο σε σημαντικό παράγοντα στις διεθνείς σχέσεις».
Όταν λοιπόν καλούνται 22 άνθρωποι να επιλέξουν για τη διοργάνωση ενός Μουντιάλ, γίνεται το «έλα να δεις»! Επίσημα (προμόσιον το λένε) αλλά και ανεπίσημα στο παρασκήνιο (που μόνο αν βγει στη φόρα έχει όνομα και το λένε σκάνδαλο). Αυτό ισχύει λίγο-πολύ και για τα 16 μεταπολεμικά Μουντιάλ που έγιναν. Αμέσως μετά την επιλογή του Κατάρ για το 2022, από την πλευρά των Αμερικανών που έχασαν στην ψηφοφορία άρχισαν να διαρρέουν φήμες εξαγοράς ψήφων. Ισχυρές ενστάσεις είχαν και οι εταιρείες με τα τηλεοπτικά δικαιώματα αλλά και η ΟΥΕΦΑ (δικαιολογημένα αφού η διεξαγωγή του Μουντιάλ τον Δεκέμβριο φέρνει τα πάνω κάτω στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις). Με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, είτε αποδειχτεί είτε όχι, το Κατάρ «αγόρασε» το Μουντιάλ, όπως έγραφε σε μέιλ του που διέρρευσε ο Γενικός Γραμματέας της ΦΙΦΑ Ζερόμ Βάλκε.
Αυτό που άρχισε να παίζει τελευταία είναι το Μουντιάλ το οποίο ανέλαβε η Ρωσία για το 2018. Παρά τον ντόρο που έχει προξενήσει στους κόλπους της ΦΙΦΑ η αγγλική ομοσπονδία του πρίγκιπα Ουίλιαμ, συνεπικουρούμενη από τις ΗΠΑ, κανένα σοβαρό στοιχείο δεν έχει έρθει στο φως γι’ αυτή τη διοργάνωση (αυτό δεν σημαίνει πως είναι καθαρή). Μήπως όμως πρέπει να δούμε λίγο τα βαθύτερα αίτια αυτής της ιστορίας; Η ψηφοφορία για το 2018 έγινε στις 9/12/2010, κέρδισε η Ρωσία και όλα καλά κι ωραία… μέχρι το 2014. Η κρίση στην Ουκρανία, η εμπλοκή της Ρωσίας και τα μέτρα που πάρθηκαν εναντίον της από ΗΠΑ και ΕΕ το καλοκαίρι του 2014 άλλαξαν τα δεδομένα. Η πιθανότητα συνέχισης της κρίσης και των οικονομικών κυρώσεων κατά της Ρωσίας και η αντίθετη προς αυτά λειτουργία μιας διοργάνωσης σαν το Μουντιάλ είναι αγκάθια. Και ήδη η πλευρά της Αγγλίας μιλάει για νέα ψηφοφορία και μποϊκοτάρισμα του Μουντιάλ στην αντίθετη περίπτωση.
Από κάπου έπρεπε να ξεκινήσουν και γι’ αυτό εκμεταλλεύτηκαν τη δυνατότητα που δίνει το δίκαιο των ΗΠΑ για έρευνα οπουδήποτε στον κόσμο, αρκεί με οποιονδήποτε τρόπο να εμπλέκονται οι ΗΠΑ. Οι Αμερικανοί λοιπόν έβγαλαν απ’ το μανίκι «ένα καμένο χαρτί», τον αντιπρόεδρο της ποδοσφαιρικής τους ομοσπονδίας και πρώην μέλος της ΕΕ της ΦΙΦΑ Τζακ Μπλέιζερ. Η δική του ομολογία έδωσε την άκρη για εμπλοκή της αμερικανικής δικαιοσύνης και του FBI με όλα όσα ακολούθησαν. Το εντυπωσιακό είναι ότι, ενώ όλα τα στοιχεία για χρηματισμό αφορούν Μουντιάλ που έχουν γίνει (2006, Γερμανία, 2010, Ν. Αφρική), γίνεται τεράστια προσπάθεια μέσω των αγγλικών και αμερικανικών ΜΜΕ να υπάρξει άμεση σύνδεση με το Μουντιάλ στη Ρωσία και κατά δεύτερο λόγο στο Κατάρ.
Με σημαία το σκάνδαλο που ξέσπασε, υπήρξε πίεση για παραίτηση του Μπλάτερ και μετάθεση των εκλογών σε έξι μήνες. Αν συνέβαινε αυτό, θα υπήρχε ο χρόνος για στήριξη υποψηφιότητας που θα επιτάχυνε τις εξελίξεις και από την πλευρά της ΦΙΦΑ. Ο Μπλάτερ, μπροστά στον κίνδυνο που θα είχε για τον ίδιο μια τέτοια εξέλιξη, επέμεινε στην σίγουρη επανεκλογή του και παραιτήθηκε τρεις μέρες μετά εξασφαλίζοντας τον έλεγχο στην πορεία προς το έκτακτο συνέδριο, ενώ πολύ πιθανό να χρησιμοποίησε το χαρτί της αποχώρησής του για ενδεχόενα ανταλλάγματα όσον αφορά την προσωπική του υστεροφημία. Και ο τσακωμός ανάμεσα στα λιοντάρια και τις ύαινες για τις περιοχές επιρροής στη ζούγκλα του παγκόσμιου ποδοσφαίρου συνεχίζεται…
