X

Η ιστορία του κινήματος για τη γυναικεία χειραφέτηση

Η αφετηρία του φεμινισμού είναι δεμένη με τον Διαφωτισμό και τη Γαλλική Επανάσταση. Σε προδρομικά κείμενα γίνεται καθαρή αναφορά στην κοινωνική- πολιτική ισότητα των δύο φύλων. Στη θυελλώδη πρώιμη περίοδο του γαλλικού κοινοβουλίου, κίνημα ισχυρό να επιβάλει την «ατζέντα» δεν υπάρχει, αλλά η συζήτηση ξεκινά. Το 1792, η Μαίρη Ουόλστονκραφτ εκδίδει την Υπεράσπιση των δικαιωμάτων της Γυναίκας. Θα χρειαστεί πάνω από μισός αιώνας για να τεθεί το ζήτημα της γυναικείας ψήφου στο αγγλικό κοινοβούλιο από τον Τζον Μιλλ, το 1866. Έχει προηγηθεί η όσμωση εργατικού και γυναικείου κινήματος, με ημερομηνία-σταθμό την απεργία 20.000 γυναικών εργατριών κλωστοϋφαντουργίας στη Νέα Υόρκη στις 8 Μάρτη 1857, με κεντρικό αίτημα την εξίσωση των μισθών, που βάφτηκε στο αίμα από την αστυνομία.

Ο Μαρξ πρώτος στηλιτεύει γραπτά την ανισότητα των μισθών, εντάσσοντάς την σε αποφασιστικό παράγοντα αύξησης της υπεραξίας από τους καπιταλιστές, ισχυριζόμενος ότι επιδιώκουν να κατανείμουν τον ένα μισθό ανά νοικοκυριό σε περισσότερα χέρια. Ο Ένγκελς στην Καταγωγή της Οικογένειας αναφέρεται στην πρώιμη κομμουνιστική κοινωνία και τον σεβασμό της στη γυναίκα, δίνοντας στο γυναικείο κίνημα ιστορική αισιοδοξία και δένοντας άρρηκτα τον αγώνα του με την εργατική χειραφέτηση.

Το 1903 η Έμελιν Πάνκχερστ ιδρύει το WSPU, με κεντρικό πολιτικό αίτημα το δικαίωμα ψήφου των γυναικών. Το 1910, η Κλάρα Τσέτκιν στη 2η συνδιάσκεψη σοσιαλιστών γυναικών, προτείνει την 8η του Μάρτη ως παγκόσμια αγωνιστική ημέρα της γυναίκας. Το 1917, η επανάσταση των μπολσεβίκων «σαρώνει όλα τα νομοθετικά ίχνη της ανισοτιμίας της γυναίκας και εξασφαλίζει πλήρη ισότητα», για πρώτη φορά στην ιστορία. Ο Λένιν θέλει να προχωρήσει παραπέρα, καθώς θεωρεί το γυναικείο κίνημα «πρωτοπόρο κίνημα των μαζών» στον αγώνα για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση. Το σίγουρο είναι ότι η ρωσική επανάσταση και τα επιτεύγματά της θα δώσουν ώθηση στα φεμινιστικά κινήματα σε όλο τον πλανήτη

prin :